1 List do Koryntian 12:16 – znaczenie i zastosowanie

Ucho, które mówi, że nie jest okiem, wypowiada coś bardzo ludzkiego. Słychać w tych słowach poczucie, że czyjeś miejsce jest gdzie indziej, że inni widzą więcej, a własny głos wydaje się mniej ważny. W Pierwszym Liście do Koryntian 12:16 Paweł nie opisuje tego uczucia wprost, lecz zadaje pytanie, które je rozbraja: czy z tego powodu ucho przestaje należeć do ciała? Odpowiedź sugerowana przez tekst jest oczywista i właśnie dlatego pocieszająca. Fragment mówi o jednym ciele, które składa się z wielu członków, a w wersecie 18 o tym, że Bóg umieścił każdy z nich tam, gdzie chciał. Ucho znajduje się w ciele nie dlatego, że dorównuje oku, ale dlatego, że zostało w nim umieszczone. Ten obraz nie każe nikomu uważać swojej roli za wielką, lecz pokazuje, że brak podobieństwa do innych nie wypycha nikogo poza wspólnotę. Ta myśl ma szczególną wagę dla tych, którzy czują się na uboczu. Samotność często rodzi się z przekonania, że nie pasuje się do całości, a słowa Pawła nie odbierają tego bólu, lecz pokazują, że nie on decyduje o miejscu w ciele. Przynależność jest darem, nie nagrodą.

W 1 Liście do Koryntian 12:16 Paweł rozwija obraz wspólnoty jako jednego ciała. Ucho wyobraża sobie, że brak podobieństwa do oka oznacza brak przynależności. Pytanie retoryczne podważa ten wniosek: członek nie przestaje należeć do ciała tylko dlatego, że pełni inną funkcję. To ważne rozróżnienie w rozmowie o darach duchowych. Paweł nie opisuje wspólnoty jako zbioru osób, które powinny być jednakowo widoczne albo wykonywać podobną pracę. Różnorodność nie jest usterką jedności, lecz jej częścią. Słuch nie zastąpi wzroku, a wzrok nie wyczerpuje tego, czym jest ciało. W praktyce ktoś, kto nie naucza publicznie, może uznać, że jego wkład jest mniej ważny; ktoś o innym rodzaju służby może czuć się obcy wśród osób obdarzonych innymi zdolnościami. Werset nie pozwala jednak mierzyć przynależności podobieństwem ani prestiżem. W dalszym obrazie Paweł przypisuje Bogu rozmieszczenie członków w ciele, a wspólną podstawą jedności jest jeden Duch. Nie oznacza to, że każda różnica automatycznie służy wspólnocie. Oznacza, że odmienność sama w sobie nie odbiera miejsca. Ciało pozostaje jednym właśnie jako całość wielu różnych członków.

W 1 Liście do Koryntian 12:16 ucho nie kwestionuje swojego miejsca w ciele. Stwierdza tylko, że nie jest okiem, i z tego wyciąga wniosek, że do ciała nie należy. Paweł zadaje pytanie: „czy nie należałoby do ciała?”. Odpowiedź jest oczywista. Różnica funkcji nie odbiera przynależności. Kontekst wcześniejszych wersetów to wzmacnia. Paweł pisze, że wszyscy w jednym Duchu zostaliśmy ochrzczeni, aby stanowić jedno Ciało, a członków jest wielu. Bóg, jak czytamy w wersecie 18, umieścił każdy członek w ciele tak, jak chciał. Przynależność nie zależy więc od tego, co dany członek potrafi. Zależy od tego, że został w ciele umieszczony. Ten obraz ma konkretny wymiar we wspólnocie. Kiedy ktoś porównuje swój dar z darem innych, łatwo uznać go za mniej ważny. Na przykład ktoś, kto nie prowadzi nagłośnienia ani nie śpiewa w chórze, może pomyśleć, że nie ma dla wspólnoty znaczenia. Tymczasem ucho nie musi być okiem, żeby być potrzebne.

W 1 Liście do Koryntian 12:16 Paweł wkłada w usta ucha zdanie: „Ponieważ nie jestem okiem, nie należę do ciała”. To głos części, która ocenia swoją przynależność według podobieństwa do innej części. Oko jest widoczne i kojarzy się z rozpoznawaniem; ucho pełni inną, równie potrzebną funkcję. Ich odmienność nie wyklucza żadnego z nich z ciała. W kontekście darów duchowych ten obraz dotyczy wspólnoty złożonej z różnych osób i służb. Przynależność do niej nie zależy od tego, czy czyjaś rola przypomina rolę kogoś bardziej zauważanego. Człowiek, który cicho słucha, może mieć inne zadanie niż ten, który przemawia, ale różnica nie czyni jednego z nich mniej częścią wspólnoty Chrystusa. Paweł podkreśla też, że to Bóg umieścił członki w ciele tak, jak chciał. Obraz nie obiecuje, że każda różnica będzie łatwa ani że każda wspólnota dobrze ją przyjmie. Przypomina jednak, że wartość człowieka nie rodzi się z porównania. W Bożym zamyśle ciało nie potrzebuje, by każdy był okiem; potrzebuje, by różne członki należały do jednego ciała.