Ewangelia Jana 5:45 – znaczenie i zastosowanie

Te słowa z Ewangelii Jana 5:45 padają w sporze z przeciwnikami Jezusa, a On mówi w nich spokojnie. Nie On będzie oskarżał przed Ojcem, lecz Mojżesz, w którym pokładano nadzieję. Ten obraz zatrzymuje uwagę długo, bo pokazuje, jak bliskie bywa to, czemu ufamy, z tym, co może nas przed Bogiem obnażyć. Ci, którzy słuchali, mieli w Mojżeszu oparcie i pewność. Ta sama Księga jednak wskazywała na Chrystusa, więc zaufanie do Pisma, które nie prowadzi do Niego, obraca się przeciw człowiekowi. Wersety poprzedzające mówią o szukaniu chwały od ludzi zamiast chwały od Boga i właśnie tam wydaje się leżeć źródło tego napięcia. Nie wolno jednak przykładać tej miary do każdego czytelnika, bo tekst opisuje konkretną postawę słuchaczy. W tym fragmencie najmocniej uderza to, że oskarżenie nie zostaje ostatnim słowem. Mojżesz występuje tu jako świadek, który mówi o Jezusie, więc Pismo okazuje się świadectwem, a nie tylko narzędziem sądu. Ten sam tekst, który może obnażać, prowadzi do Tego, który właśnie mówi te słowa. Pismo, które mogło stać się wyrokiem, staje się drogą do Chrystusa.

Jezus odwraca tu oczekiwanie: nie On występuje jako oskarżyciel swoich rozmówców. Oskarża ich Mojżesz, w którym — jak sami twierdzą — pokładają nadzieję. Nie chodzi o to, że Mojżesz działa przeciw Jezusowi. W następnym zdaniu Jezus wyjaśnia, że pisma Mojżesza mówią o Nim; odrzucając Jezusa, rozmówcy rozmijają się więc z autorytetem, na który sami się powołują. To ważne rozróżnienie: znajomość Pisma i deklarowany szacunek dla niego nie są jeszcze tym samym co przyjęcie jego świadectwa. W kontekście Jezus wskazuje także na brak miłości Boga i pragnienie wzajemnego uznania. Problem nie sprowadza się zatem do braku informacji, lecz dotyczy tego, czy człowiek pozwala, by poznane słowo skorygowało jego oczekiwania. Wypowiedź jest skierowana do konkretnych rozmówców, nie stanowi oskarżenia całego narodu ani odrzucenia Mojżesza. Jezus traktuje jego pisma poważnie, lecz pokazuje, że nie można zasłaniać się ich autorytetem, a zarazem odrzucać świadectwa, ku któremu prowadzą. Paradoks wersetu polega na tym, że nadzieja oparta na Mojżeszu staje się oskarżeniem wtedy, gdy pozostaje jedynie deklaracją.

Jezus mówi wprost, że nie zamierza oskarżać swoich słuchaczy przed Ojcem. Dodaje jednak zaskakującą rzecz: ich oskarżycielem jest Mojżesz. Brzmi to jak paradoks, bo Mojżesz był dla Izraela prawodawcą i przewodnikiem, a nie kimś, kogo trzeba się obawiać. Tekst mówi jednak jasno: „Waszym oskarżycielem jest Mojżesz, w którym wy pokładacie nadzieję”. Kontekst pomaga zrozumieć, dlaczego tak się dzieje. Wcześniej Jezus zarzuca słuchaczom, że szukają chwały od siebie nawzajem, a nie od Boga. Następnie wskazuje, że Mojżesz pisał o Nim (Ewangelia Jana 5:46). Kto ufa Pismu, a odrzuca Tego, o kim ono świadczy, sam wybiera świadka przeciwko sobie. Fragment nie przedstawia sądu jako czegoś odległego. Pokazuje raczej, że człowiek trzyma w ręku miarę, według której będzie oceniony. Z tego wynika prosta lekcja. Sama tradycja czy święty tekst nie wystarczą, jeśli nie prowadzą do Chrystusa. Nadzieja pokładana w czymś, co nie wskazuje na Niego, w końcu zaczyna obciążać, bo żąda od człowieka więcej, niż sama potrafi dać.

„Nie sądźcie jednak, że to Ja was oskarżę przed Ojcem. Waszym oskarżycielem jest Mojżesz, w którym wy pokładacie nadzieję”. Jezus nie mówi tu o odrzuceniu Mojżesza. Wskazuje na rozdźwięk między zaufaniem, które Jego słuchacze mu przypisują, a odmową przyjęcia Jezusa. W dalszych słowach wyjaśnia, że Mojżesz pisał o Nim, a niewiara w jego pisma odsłania niewiarę w słowa Jezusa. To, co miało prowadzić ku Bogu, staje się świadectwem przeciw tym, którzy zatrzymali się na własnym rozumieniu Pisma. Nadzieja oparta na samym przekonaniu o wierności dawnemu nauczaniu nie wystarcza, jeśli nie otwiera na Tego, o którym ono świadczy. W pobliżu Jezus mówi też o szukaniu uznania u ludzi zamiast chwały pochodzącej od Boga. Te dwa wątki spotykają się w cichej, lecz poważnej przestrodze: można znać słowa wiary, a zarazem nie pozwolić im doprowadzić do spotkania z Bogiem. W tej scenie oskarżenie nie jest kaprysem Jezusa. Prawda, której człowiek ufa, sama ujawnia, czy jego nadzieja prowadzi ku życiu.