List do Efezjan 1:22 – znaczenie i zastosowanie

Słowa „I wszystko poddał pod Jego stopy” brzmią majestatycznie, ale w pierwszej chwili mogą wydawać się odległe od zwykłego dnia. Apostoł nie zatrzymuje się jednak na samym triumfie. W tym samym zdaniu, w Liście do Efezjan 1:22, mówi o Kościele, czyli o ludziach, którzy wciąż się zmagają, mylą i szukają światła. Władza Chrystusa zostaje tu połączona z troską o wspólnotę wierzących. Słowo „Głowa” niesie zarówno najwyższe miejsce, jak i bliskość. W Liście do Efezjan 1:23 Kościół zostaje nazwany Jego Ciałem, więc ta relacja ma w sobie coś żywego i osobistego. Człowiek zagubiony albo słaby nie znajduje się poza zasięgiem tej władzy. Należy do ciała, które jest połączone ze swoją Głową. Tekst nie obiecuje, że życie będzie wolne od trudności. Mówi natomiast o tym, kto trzyma całość i do kogo należy wspólnota. Dla kogoś, kto dźwiga smutek, może to być cicha pociecha: ciężaru nie trzeba utrzymywać w pojedynkę, bo Kościół ma swoją Głowę. Jest w tym łagodność, która nie wymaga udawania siły.

Werset łączy dwa stwierdzenia o Chrystusie, których nie należy rozdzielać: wszystko zostało poddane pod Jego stopy, a On został ustanowiony Głową Kościoła. Pierwsze mówi o Jego wywyższeniu ponad wszelką władzą; drugie wskazuje, że Jego panowanie ma szczególny związek ze wspólnotą wierzących. Kontekst wyjaśnia, skąd bierze się ta pozycja: Bóg wskrzesił Jezusa z martwych i posadził Go po swojej prawicy, ponad wszelką Zwierzchnością, Władzą i Mocą (List do Efezjan 1:20–21). Nie chodzi więc o władzę, którą Chrystus zdobywa własnym wysiłkiem, lecz o działanie Boga. Zarazem „Głowa” nie oznacza tu jedynie najwyższego stanowiska. Następny werset nazywa Kościół Jego Ciałem, ukazując więź między Chrystusem a wspólnotą. To rozróżnienie chroni przed dwoma uproszczeniami: Kościół nie jest niezależną instytucją, która sama określa sens swojej misji, ale też nie jest tym samym co Chrystus. Jego jedność i tożsamość zależą od Niego. Werset mówi o powszechnym panowaniu Jezusa, lecz nie zamienia go w obietnicę, że każda wspólnota czy każdy chrześcijanin będzie wolny od trudności. Podkreśla raczej, komu Kościół należy i czyje panowanie nadaje mu właściwe miejsce.

Ten werset mówi, kto ma ostatnie słowo we wszystkim. Bóg „wszystko poddał pod Jego stopy, a Jego samego ustanowił nade wszystko Głową dla Kościoła” (List do Efezjan 1:22). Zanim to zdanie zostanie wypowiedziane, poprzedni werset wymienia wszelką zwierzchność, władzę, moc i panowanie. Wszystkie one stoją pod Chrystusem. W praktyce oznacza to, że wspólnota wierzących nie zostaje bez kierownictwa. Kiedy kościół gubi się w sporach albo kiedy jego członkowie są zmęczeni, ich Głowa nie traci panowania. Werset nie obiecuje jednak, że świat będzie wolny od zamętu. Mówi raczej, kto w nim rządzi. Warto zwrócić uwagę na wers następny, który nazywa Kościół Ciałem Chrystusa. Głowa i ciało należą do jednego organizmu. Władza Chrystusa wiąże Go z tą wspólnotą, a nie od niej oddala. Dlatego to, co dzieje się w ciele, dotyczy także Głowy. Ten werset daje spokój, ponieważ nie opiera się na siłach ludzi. Ktoś, kto zarządza wszystkim, nie potrzebuje naszej doskonałości. Jego panowanie trwa również wtedy, gdy plany się nie udają i gdy wspólnota wydaje się krucha.

Werset 22 ukazuje władzę Chrystusa jako rzeczywistość zakorzenioną w zmartwychwstaniu. Bóg wskrzesił Go i posadził ponad wszelkimi mocami, a teraz „wszystko poddał pod Jego stopy”. To język królewskiego panowania: nic, co wydaje się potężne w obecnym świecie ani w przyszłym, nie stoi poza zwierzchnictwem Chrystusa. Nie oznacza to, że zło i cierpienie przestały istnieć. Oznacza, że nie mają ostatniego słowa. Zarazem Chrystus zostaje ustanowiony Głową dla Kościoła. Władza nie jest tu obrazem samotnego tronu, odległego od ludzkiego życia. W kolejnym wersecie Kościół zostaje nazwany Jego Ciałem, co ukazuje więź między Chrystusem a wspólnotą wierzących. Kościół nie jest więc źródłem własnej chwały ani niezależnym panem historii; jego życie i nadzieja płyną od Głowy. Paweł prosi wcześniej o światłe oczy serca, by wierzący poznali nadzieję powołania i ogrom Bożej mocy. Ten werset daje tej modlitwie szeroki horyzont: wspólnota może trwać pośród niepewności, bo jej Głową jest Zmartwychwstały. Jego panowanie nie pomniejsza kruchego życia Kościoła, lecz obejmuje je nadzieją.