1 List do Koryntian 3:22 – znaczenie i zastosowanie

W Pierwszym Liście do Koryntian 3:21 Paweł prosi, by nikt nie szczycił się ludźmi, a zaraz potem w 3:22 zbiera w jednym zdaniu to, czego wspólnota mogła się trzymać, i to, czego się bała. Są tu imiona nauczycieli, nad którymi Koryntianie się spierali: Paweł, Apollos i Kefas. Obok nich stoją świat, życie i śmierć oraz rzeczy teraźniejsze i przyszłe. Zestawienie jest zaskakujące, bo spory o przywództwo i najgłębszy lęk trafiają na tę samą listę, a całość kończy się słowami: „wszystko jest wasze”. Serce dostrzega w tym szczególną ulgę. Ludzie, których można kochać zbyt mocno albo porównywać ze sobą, przestają być panami wiary, a śmierć i przyszłość przestają być ostatnim słowem. Tekst nie mówi, że trudy znikną z drogi, ale pokazuje, że nic z tego nie zostaje poza zasięgiem należącym do Koryntian. To zasięg ufundowany na relacji. W 3:23 czytamy: „wy zaś Chrystusa, a Chrystus Boga”, więc to, co wymienione, nie należy do wspólnoty samo z siebie, lecz dzięki więzi z Chrystusem. Najważniejsze w tym fragmencie jest to, że nawet to, co najbardziej przerasta człowieka, zostaje tu włączone w tę więź, a nie od niej oderwane.

W 1 Liście do Koryntian 3:22 Paweł wylicza nauczycieli, świat, życie, śmierć oraz to, co teraźniejsze i przyszłe, po czym mówi: „wszystko jest wasze”. Słowa te mogą brzmieć jak obietnica nieograniczonej władzy nad rzeczywistością. Kontekst wskazuje jednak na inną myśl: korynccy chrześcijanie nie powinni chlubić się ludzkimi przywódcami ani dzielić na ich zwolenników. Paweł, Apollos i Kefas nie są właścicielami wspólnoty; służą jej jako dary Boga. „Wszystko jest wasze” nie oznacza więc, że każda okoliczność podlega ludzkiej kontroli albo przynosi łatwy sukces. Wymienione przeciwieństwa obejmują całą ludzką kondycję, także śmierć i niepewną przyszłość. Ich sens wyznacza dalszy ciąg: wspólnota należy do Chrystusa, a Chrystus do Boga. To przynależność, nie samowystarczalność. Paweł odwraca zatem logikę rywalizacji: nie wierni należą do wielkich nauczycieli, lecz nauczyciele służą wiernym. Taki porządek nie wynosi jednostki ponad innych. Przypomina, że różnorodne dary i nawet trudne realia życia mogą służyć wspólnocie, której ostatecznym centrum pozostaje Chrystus.

Koryntianie dzielili się, bo każdy przywiązywał się do innego nauczyciela: jedni do Pawła, inni do Apollosa, jeszcze inni do Kefasa. Apostoł kończy ten spór krótkim zdaniem: „czy to Paweł, czy Apollos, czy Kefas; czy to świat, czy życie, czy śmierć, czy to rzeczy teraźniejsze, czy przyszłe; wszystko jest wasze,” W Pierwszym Liście do Koryntian 3:21 Paweł zakazuje chwalenia się ludźmi, a wiersz 22 pokazuje, dlaczego. Lista jest szeroka: od przywódców, przez świat, życie i śmierć, aż po to, co obecne i to, co dopiero nadejdzie. Żadna z tych rzeczy nie stoi ponad wspólnotą jako władca. Wszystko zostało jej dane, a nie odebrane. Najważniejsze jest jednak to, co następuje w wierszu 23: wierzący należą do Chrystusa, a Chrystus należy do Boga. Własność nie kończy się na ludzkich autorytetach, lecz wiedzie od Boga, przez Chrystusa, do każdego, kto należy do Niego. Dlatego spór o to, kto jest ważniejszy, traci sens. Ten sam fundament obejmuje wszystkich, także tych, którzy dopiero zaczynają wierzyć.

W Koryncie imiona Pawła, Apollosa i Kefasa stały się punktami podziału. Paweł odwraca tę perspektywę: nauczyciele nie są właścicielami wspólnoty, lecz służą jej. Nie ma więc powodu, by budować tożsamość na przynależności do jednego z nich. Dalej rozszerza słowo „wszystko” na świat, życie i śmierć, teraźniejszość i przyszłość. Nie oznacza to, że człowiek otrzymuje władzę nad każdym wydarzeniem ani że cierpienie przestaje być realne. Werset nie obiecuje łatwego życia. Ukazuje raczej szerokość daru, który nie zamyka się w ludzkich podziałach ani w granicach jednej chwili. Życie i śmierć nie stają się przez to jednakowe; oba zostają nazwane w obrębie tej samej przynależności. To „wszystko” ma jednak swój porządek: zaraz potem Paweł mówi, że wspólnota należy do Chrystusa, a Chrystus do Boga. Nie chodzi więc o posiadanie świata jak rzeczy, lecz o życie w przynależności, która nadaje właściwą miarę darom i stratom. Wspólnota nie musi kurczyć się wokół ulubionego nauczyciela ani lęku przed przyszłością. Jej horyzont jest szerszy, bo ostatecznie spoczywa w Bogu.