1 List do Koryntian 15:55 – znaczenie i zastosowanie

„Gdzie jest, o śmierci, twoje zwycięstwo? Gdzie jest, o śmierci, twój oścień?” Te słowa brzmią jak wyzwanie rzucone komuś, kto długo wydawał się niepokonany. Apostoł zwraca się do śmierci, jakby stała przed nim jak obecna osoba, i pyta ją o to, co dotąd zdawało się do niej należeć. Słychać w tym coś z ulgi, jakby koniec długiej walki był już widoczny. Słowo oścień nabiera znaczenia dopiero w następnym wersecie, w 1 Liście do Koryntian 15:56, gdzie czytamy, że ościeniem śmierci jest grzech, a siłą grzechu Prawo. Ten fragment wskazuje więc, że ukłucie nie zawsze bierze się z samego odejścia z tego świata, lecz z winy i z poczucia bezsilności, które mu towarzyszą. Gdy lęk zyska nazwę, przestaje być nieokreślonym cieniem i staje się czymś, co można uczciwie zobaczyć. Sam werset 55 nie opisuje jeszcze losu człowieka w szczegółach, ale wyraża pewność, że śmierć nie ma ostatniego słowa. Zwycięstwo, o którym mowa w 1 Liście do Koryntian 15:57, zostaje przypisane Bogu i dane przez naszego Pana Jezusa Chrystusa. Dzięki temu żałoba może trwać w świetle, a jednocześnie zachować swoje prawdziwe łzy.

Pytania „Gdzie jest, o śmierci, twoje zwycięstwo?” i „Gdzie jest, o śmierci, twój oścień?” brzmią jak szydercze wezwanie do przeciwnika, który został pokonany. Nie oznaczają, że śmierć przestała istnieć ani że przestała boleć. Ich sens wynika z obietnicy zmartwychwstania: to, co śmiertelne, ma przyoblec się w nieśmiertelność, a umarli powstaną nienaruszeni. W 1 Liście do Koryntian 15:55 Paweł nie przedstawia tej nadziei jako ludzkiej odporności na stratę. Wcześniej przypomina Ewangelię o Chrystusie, który umarł, a dalej wskazuje, że zwycięstwo zostało dane przez Boga za pośrednictwem Jezusa Chrystusa. Śmierć pozostaje realnym doświadczeniem, lecz nie ma już ostatniego słowa nad tymi, których obejmuje Boże zwycięstwo. Obraz ościenia zyskuje wyjaśnienie w następnym wersecie: ościeniem śmierci jest grzech, a siłą grzechu Prawo. Paweł wiąże więc klęskę śmierci z większym wybawieniem niż samo przedłużenie obecnego życia. Nadzieja sięga przemiany zniszczalnego ciała. Dlatego końcowy okrzyk nie jest zaprzeczeniem żałoby, lecz wyznaniem, że śmierć nie może unieważnić Bożej obietnicy zmartwychwstania.

Apostoł zadaje śmierci dwa pytania, jakby stawał przed przeciwnikiem, który wydawał się niepokonany. Słowa „Gdzie jest, o śmierci, twoje zwycięstwo? Gdzie jest, o śmierci, twój oścień?” brzmią jak wyzwanie rzucone komuś, kto nie ma już ostatniego słowa. Sam werset 55 jednak nie daje na nie odpowiedzi. Odpowiedź pojawia się w kolejnych zdaniach tego rozdziału. Werset 56 wskazuje, skąd śmierć ma ostrze: „Ościeniem zaś śmierci jest grzech, a siłą grzechu Prawo”. Grzech zostaje tu pokazany jako to, co nadaje śmierci moc. Ta myśl porządkuje cały obraz: lęk przed śmiercią nie jest tylko lękiem przed końcem ciała, ale także przed tym, co wiąże człowieka z jego winą. Werset 57 przenosi uwagę z tego, co ludzkie, na to, co dane. Zwycięstwo nie jest wynikiem ludzkiej siły, lecz daru: Bóg „dał nam odnieść zwycięstwo przez naszego Pana Jezusa Chrystusa”. Dopiero z tej pewności wypływa wytrwałość w dziele Pańskim, bo trud nie pozostaje daremny w Panu. Ten fragment nie obiecuje życia wolnego od cierpienia i straty. Mówi o tym, skąd śmierć czerpie swoją siłę i gdzie zostaje jej odebrana ostateczna władza. Pytanie Apostoła nie pozostaje więc tylko figurą retoryczną, bo ma swoje rozstrzygnięcie w Chrystusie.

Pytania skierowane do śmierci brzmią jak ogłoszenie, że jej panowanie nie jest ostateczne. Paweł nie zaprzecza temu, że ciało podlega zniszczeniu ani że śmierć przynosi rozłąkę. Widzi jednak jej kres w obietnicy, że zniszczalne przyodzieje się w niezniszczalność, a śmiertelne w nieśmiertelność. To nie ludzka siła pokonuje śmierć: zwycięstwo zostaje dane przez Boga w Jezusie Chrystusie. Obraz ościenia przypomina, że śmierć nie jest odłączona od grzechu. Werset 56 mówi o ich związku, a zarazem przywołuje Prawo jako siłę grzechu. Sam werset 55 nie rozwija tych słów, lecz w świetle dalszego zdania wskazuje na głębszą ranę niż sam kres biologicznego życia. Chrześcijańska nadzieja nie polega więc na udawaniu, że śmierć nie boli. Opiera się na tym, że Chrystus umarł i zmartwychwstał, a śmierć nie będzie miała ostatniego słowa. W tej perspektywie codzienna wierność nie jest daremna. Paweł łączy nadzieję zmartwychwstania z wytrwałą pracą dla Pana: nawet to, co ciche i niewidoczne, mieści się w obietnicy życia, którego śmierć nie zdoła unicestwić.