1 List do Koryntian 15:36 – znaczenie i zastosowanie

Te słowa padają w rozmowie o zmartwychwstaniu, gdy ktoś pyta, w jakim ciele zmarli powstaną. Apostoł nazywa takie pytanie niemądrym i wskazuje na zwykłe ziarno, które musi najpierw obumrzeć, zanim ożyje. Ten obraz dotyka czegoś bardzo ludzkiego, bo bywa, że trzeba coś puścić, zanim w ogóle może wyrosnąć coś nowego. Paweł nie mówi jednak o stracie, która sama z siebie przyniesie owoc. Mówi o drodze, którą Bóg prowadzi przez śmierć do nowego życia. Warto zauważyć, że zdanie „Przecież to, co siejesz, nie ożyje, jeżeli najpierw nie obumrze” ma formę warunku. Nie ma w nim zapewnienia, że każda strata szybko zakwitnie ani że każdy smutek przyniesie plon w tym życiu. Apostoł mówi o zmartwychwstaniu i o tym, że Bóg daje ciało, jakie zechce, a każde nasienie otrzymuje własne. Ziarno w ziemi nie widzi jeszcze kłosa, a mimo to rośnie. Obraz ten nie usuwa bólu obumierania, ale pokazuje, że nie jest on ostatnim słowem. Niepewność co do kształtu nowego życia nie oznacza, że Bóg tej drogi nie zna.

Paweł odpowiada na pytanie, jak zmartwychwstają umarli i w jakim ciele się ukażą. Słowa „O, niemądry!” nie odrzucają samego pytania; wskazują, że jego założenie nie dostrzega tego, co widać w zasiewie. Ziarno nie ukazuje od razu postaci rośliny, a jednak właśnie przez obumarcie staje się początkiem nowego życia. Obraz nie oznacza, że zmartwychwstanie jest zwykłym powrotem do dawnej, ziemskiej kondycji. W następnych wersetach Paweł rozwija analogię: zasiewane ziarno nie jest jeszcze ciałem, które z niego wyrośnie, a Bóg daje każdemu nasieniu właściwe ciało. Jest więc ciągłość — to, co zostaje zasiane, wiąże się z tym, co powstaje — ale także przemiana, której nie da się wywnioskować z wyglądu samego ziarna. Ten obraz służy wyjaśnieniu nadziei chrześcijańskiej, nie ustanawia zasady, że każda strata czy cierpienie musi przynieść widoczny dobry skutek. W rozdziale chodzi o zmartwychwstanie umarłych, zakorzenione w Ewangelii o Chrystusie, który umarł i zmartwychwstał. Werset mówi zatem o granicach ludzkiego wyobrażenia: śmierć nie wyznacza Bogu granic tego, jakie życie może powołać.

Apostoł Paweł odpowiada na pytanie o zmartwychwstanie obrazem z pola. Zaczyna jednak od ostrego słowa: „O, niemądry! Przecież to, co siejesz, nie ożyje, jeżeli najpierw nie obumrze” (1 List do Koryntian 15:36). Wiara w zmartwychwstanie nie jest tu domysłem. Opiera się na tym, co Bóg uczynił w Chrystusie, o czym Paweł przypomina od pierwszych wersetów tego rozdziału. Obraz ziarna jest prosty, ale niesie ważną prawdę. Ziarno wrzucone w ziemię musi najpierw obumrzeć, zanim wyda plon. Paweł dodaje, że to, co się sieje, nie jest od razu ciałem, którym ma się stać. Między siewem a plonem zachodzi przemiana, której oko nie widzi. Rolnik, który sieje, musi zaufać temu, czego jeszcze nie widać. Ten fragment nie czyni z umierania celu. Paweł nie opisuje śmierci jako końca nadziei. Obraz pokazuje ją jako etap w drodze do plonu. Paweł nie tłumaczy wszystkiego ludzkim rozumem. Wskazuje na Stwórcę, który daje ziarnu ciało, jakie zechciał, i każdemu nasieniu właściwe (1 List do Koryntian 15:38). Najgłębszy sens tego wersetu polega na zaufaniu, że Ten, który prowadzi zasiew, zna drogę dalej.

„O, niemądry!” jest ostrym zwrotem Pawła wobec pytania, jak zmartwychwstają umarli i w jakim ciele się ukazują. Nie zamyka on tematu śmierci, lecz podważa założenie, że zmartwychwstanie musi być prostym powrotem do obecnej postaci. Ziarno złożone w ziemi nie wygląda jak roślina, która z niego wyrośnie. Między nimi jest ciągłość, ale także przemiana. Paweł nie przedstawia tu śmierci jako zasługi ani jako siły, która sama wytwarza nowe życie. W obrazie zasiewu życie nie powstaje z ludzkiej kontroli: „Bóg zaś daje mu takie ciało, jakie zechciał” (1 List do Koryntian 15:38). Nadzieja zmartwychwstania opiera się więc na działaniu Boga, nie na możliwości wyobrażenia sobie, jak ono nastąpi. Ten obraz nie sprowadza ciała do czegoś nieważnego. W dalszych słowach Paweł mówi o różnych ciałach i ich odmiennym pięknie. Pytanie o przyszłość ciała pozostaje poważne, choć odpowiedź nie musi być dostępna ludzkiej wyobraźni. Chrześcijańska nadzieja nie jest obietnicą, że śmierć niczego nie odbiera, ani fantazją o prostym powrocie. Wskazuje na Boga, który może zachować życie przez przemianę, której teraz nie potrafimy w pełni pojąć.