1 List do Koryntian 15:18 – znaczenie i zastosowanie

Ten werset brzmi jak zdanie wyjęte z dłuższego wywodu, a usłyszany razem z wcześniejszymi słowami nabiera pełnej wagi. Apostoł Paweł rozumuje konsekwentnie: jeśli Chrystus nie zmartwychwstał, nauczanie jest daremne, a wiara pozostaje pusta. Wtedy także ci, „którzy umarli w Chrystusie, poszli na zatracenie”. Słowo to brzmi surowo, lecz wyraża coś bardzo bolesnego, czyli myśl, że bliska osoba, która zaufała Chrystusowi, mogłaby zostać utracona na zawsze. W tym miejscu słychać żałobę, która zaczyna się od pytania o los zmarłych. Paweł nie zostawia tego pytania otwartego ani nie ucieka w ogólniki. Prowadzi rozumowanie do końca, aby pokazać, jak wiele zależy od zmartwychwstania. Nadzieja chrześcijańska nie opiera się na samym przywiązaniu do Boga w tym życiu, lecz na tym, że Bóg wskrzesił Jezusa. Dlatego zdanie o zatraceniu czyta się w świetle słów, które w 1 Liście do Koryntian 15:20 przychodzą zaraz po nim: „Tymczasem jednak Chrystus zmartwychwstał jako pierwszy spośród tych, którzy umarli”. Dla kogoś, kto stoi przy grobie najbliższej osoby, ten werset może być bardzo trudny do udźwignięcia. Właśnie to, że Paweł mówi o tym tak wprost, pokazuje, jak poważnie traktuje wiarę i to, co dzieje się z tymi, którzy w niej trwają.

W 1 Liście do Koryntian 15:18 Paweł doprowadza rozumowanie do bolesnej konsekwencji: jeśli umarli nie zmartwychwstają, także ci, którzy umarli w Chrystusie, „poszli na zatracenie”. Nie jest to samodzielne stwierdzenie, że wierzący zmarli zostali potępieni. To wniosek warunkowy, część argumentu: w wersetach 16–17 Paweł pokazuje, że odrzucenie zmartwychwstania umarłych pociąga za sobą zaprzeczenie zmartwychwstaniu Chrystusa, a wtedy wiara nie uwalnia od grzechu. To rozróżnienie zmienia ciężar zdania. Paweł nie przedstawia chrześcijańskiej nadziei jako pocieszenia, które wystarcza tylko na czas obecnego życia. Jeśli śmierć ma ostatnie słowo, nadzieja pokładana w Chrystusie okazuje się daremna, a los zmarłych nie różni się od ich unicestwienia. Właśnie dlatego w następnym wersecie pojawia się odpowiedź: „Tymczasem jednak Chrystus zmartwychwstał” (1 List do Koryntian 15:20). Sednem fragmentu nie jest więc spekulacja o stanie zmarłych, lecz związek ich nadziei ze zmartwychwstaniem Jezusa. Chrześcijańska nadzieja obejmuje przyszłe ożywienie umarłych, a nie jedynie pamięć o nich ani przetrwanie ich wpływu.

Ten werset zamyka wniosek z rozumowania, które Paweł prowadzi krok po kroku. Jeśli umarli nie zmartwychwstają, to Chrystus też nie zmartwychwstał, a wtedy „ci, którzy umarli w Chrystusie, poszli na zatracenie” (1 List do Koryntian 15:18). Apostoł nie łagodzi tej konsekwencji. Pokazuje, że nadzieja wierzących zależy od jednego faktu, który trzeba przyjąć albo odrzucić. Ta logika ma znaczenie także dla codziennego życia wiary. Pytanie nie dotyczy tylko tego, czy wierzący odczuwa pociechę w trudnych chwilach. Pytanie dotyczy tego, czy zmartwychwstanie jest rzeczywistością, czy tylko pięknym wyobrażeniem. Paweł opiera wiarę na świadectwie o wydarzeniu, które można przyjąć lub odrzucić. Ten fragment bywa trudny dla każdego, kto mierzy się ze stratą bliskiej osoby. Werset nie podaje lekkiej odpowiedzi na pytanie o los zmarłych. Wiąże nadzieję z Chrystusem i z obietnicą Boga, który wskrzesza. Dlatego brzmi tak surowo. Bez tego punktu oparcia cała konstrukcja się wali. Stąd wynika wniosek, który warto zapamiętać: wiara ma sens tylko wtedy, gdy Chrystus rzeczywiście powstał z grobu.

W 1 Liście do Koryntian 15:18 Paweł wypowiada konsekwencję założenia, że umarli nie zmartwychwstają. Jeśli Chrystus nie powstał z martwych, wtedy również ci, którzy umarli, będąc z Nim związani, „poszli na zatracenie”. To zdanie nie ogłasza ich rzeczywistego losu. Ukazuje, jak daleko sięgałaby utrata nadziei, gdyby zmartwychwstanie Chrystusa nie było prawdą. Wcześniej Paweł mówi, że bez zmartwychwstania daremna byłaby wiara, a ludzie nadal trwaliby w grzechach. Zaraz potem przeciwstawia tej myśli słowa: „Tymczasem jednak Chrystus zmartwychwstał”. Śmierć bliskich nie zostaje przez to nazwana czymś lekkim ani pozbawionym bólu. Nie jest jednak ostatnim słowem nad tymi, którzy należą do Chrystusa. Można pomyśleć o lampie, której światło podtrzymuje nadzieję w ciemnym pokoju. Gdyby Chrystus pozostał w śmierci, światło to zgasłoby wraz z kresem ziemskiego życia. Paweł wskazuje jednak na wydarzenie, które zmienia perspektywę: Chrystus zmartwychwstał jako pierwszy spośród umarłych. Chrześcijańska nadzieja wieczna opiera się więc nie na życzeniu, lecz na Jego zmartwychwstaniu. W Nim śmierć nie ma ostatniego głosu.