Ewangelia Jana 17:15 – znaczenie i zastosowanie

Jezus mówi: „Nie proszę, abyś ich zabrał ze świata, ale abyś ich ustrzegł od złego.” Uczniowie mają zostać w świecie, a modlitwa nie dotyczy tego, by uniknęli jego trudności. Ojciec ma ich ustrzec od złego, czyli otoczyć ich opieką wobec tego, co im zagraża. Ta prośba ma w sobie spokój kogoś, kto zna trudność drogi i nie obiecuje, że wystarczy ją przeczekać. Warto zauważyć, że w tej samej modlitwie Jezus mówi o uczniach, że nie są ze świata, tak jak i On nie jest ze świata (Ewangelia Jana 17:16). Ich przynależność do Ojca nie zależy więc od tego, czy świat ich przyjmie. Mogą pracować w zwykłych miejscach, zmagać się z niepokojem albo rozczarowaniem, a to, co ich trzyma, pochodzi z głębi, której okoliczności nie są w stanie zmienić. Taka perspektywa nie odbiera bólu, który pojawia się w codziennym życiu. Pokazuje jednak, że bycie w świecie nie oznacza bycia samemu. Modlitwa nie zapewnia, że droga będzie lekka, ale wskazuje, kto troszczy się o tych, którzy na niej idą. Słowa o ustrzeżeniu od złego mówią o Bogu, który zostawia człowieka w jego życiu i jednocześnie trzyma go w swojej trosce.

W Ewangelii Jana 17:15 Jezus nie prosi Ojca o wycofanie uczniów ze świata. Prosi, by zostali w nim ustrzeżeni od złego. To rozróżnienie wyznacza sens ochrony: nie polega ona na odizolowaniu od zagrożeń ani na obietnicy życia bez cierpienia. Bezpośredni kontekst pokazuje, dlaczego uczniowie potrzebują takiej opieki. Jezus mówi, że świat ich znienawidził, ponieważ nie należą do niego tak jak On. Zarazem posyła ich na świat, podobnie jak sam został posłany. Ustrzeżenie nie oznacza więc zwolnienia z misji ani usunięcia z trudnego otoczenia. Chodzi o zachowanie w relacji z Bogiem pośród nacisku, który mógłby odciągnąć od Jego słowa. Sformułowanie „od złego” może wskazywać na zło jako siłę niszczącą albo na Złego, osobowego przeciwnika. W obu odczytaniach prośba Jezusa dotyczy zagrożenia dla wierności uczniów, nie gwarancji, że nie spotka ich krzywda. Kolejne słowa o uświęceniu w prawdzie dopowiadają tę myśl: Bóg strzeże ich nie przez odcięcie od świata, lecz przez zakorzenienie w Jego prawdzie. Uczniowie pozostają w świecie, ale nie muszą przyjąć jego miary jako swojej.

Jezus nie prosi Ojca, aby uczniów zabrał ze świata. Modli się: „Nie proszę, abyś ich zabrał ze świata, ale abyś ich ustrzegł od złego”. Ten wers jasno określa miejsce wierzących. Zostają w świecie, w pracy, w rodzinie i w sąsiedztwie, wśród ludzi, którzy często myślą inaczej. W Ewangelii Jana 17:14 Jezus mówi, że świat znienawidził uczniów, ponieważ nie są ze świata. W wersecie 17:16 powtarza to samo zdanie. Prośba z wersetu 17:15 zakłada więc ich pochodzenie i wezwanie. Wskazuje natomiast, czego potrzebują w świecie. Tekst mówi o ustrzeżeniu od złego i nie rozwija szerzej, czym jest to zło. Może się zdarzyć, że ktoś w pracy słyszy szyderstwa z wiary i ma ochotę przemilczeć swoje przekonania. Taka chwila nie wymaga odejścia z zespołu. Wymaga wewnętrznej wierności i Bożej ochrony w zwykłym dniu. Zaraz potem, w Ewangelii Jana 17:17 i 18, Jezus prosi o uświęcenie w prawdzie i mówi o posłaniu uczniów na świat. Ochrona więc służy wierności posłannictwu, a nie odizolowaniu. Bóg prowadzi wierzących przez świat i strzeże ich przed tym, co niszczy.

Jezus wypowiada te słowa w modlitwie do Ojca, gdy uczniowie pozostają na świecie, a On mówi o swoim odejściu. Prosi, by nie zostali z niego zabrani, lecz ustrzeżeni od złego. W tej prośbie słychać troskę, która nie myli Bożej opieki z odsunięciem od życia. Uczniowie nie należą do świata w tym sensie, że otrzymali słowo Jezusa i zostali posłani, by w nim żyć. Dlatego ochrona, o którą prosi Jezus, nie oznacza obietnicy wolności od nienawiści czy cierpienia. W sąsiednich słowach mówi przecież o wrogości świata, a zarazem powierza uczniów prawdzie Boga. „Złego” można rozumieć jako zło, które zagraża wierności, a także jako osobowego przeciwnika; sam werset nie rozstrzyga tego całkowicie. Ta modlitwa nadaje codzienności poważną, lecz pełną nadziei perspektywę. Człowiek może pozostać wśród zwyczajnych obowiązków, niesprawiedliwości i napięć, nie uznając ich za ostateczną miarę rzeczywistości. Jak światło niesione przez wiatr, wiara nie usuwa nocy, lecz pozostaje powierzona Ojcu. Jezus nie prosi o wycofanie uczniów, ale o ich zachowanie w drodze, która prowadzi przez świat i należy do Boga.