Ewangelia Jana 12:8 – znaczenie i zastosowanie

W Ewangelii Jana 12:8 Jezus odpowiada w Betanii, w domu, gdzie niedawno wrócił do życia Łazarz. Maria namaściła Jego nogi drogim olejkiem, a Judasz, udając troskę o biednych, wytknął jej marnotrawstwo. Ewangelista zaznacza, że nie o ubogich mu chodziło, więc słowa Jezusa nie są ani usprawiedliwieniem obojętności, ani sposobem na postawienie ubogich naprzeciw Niego: „Bo ubogich zawsze macie u siebie, ale Mnie nie zawsze macie”. Serce słyszy w tym zdaniu przede wszystkim smutek rozstania. Jezus mówi o swojej obecności jako o czymś, co ma swój czas, a Maria oddała tej chwili cały swój gest. Tekst nie opisuje jej myśli, ale jej czułość nie wygląda na rachunek zysków. Wygląda raczej na odpowiedź serca na bliskość, która zaraz miała się skończyć. Ten wers pokazuje, że miłość bywa skierowana ku konkretnej osobie i konkretnej chwili. Nie wszystko da się przeliczyć i uporządkować w tabelę. Nie wiemy, jak ta czułość ma się do codziennej troski o potrzebujących, bo Ewangelia Jana nie rozwija tego wprost. Zostaje jednak to, co najważniejsze: w tym krótkim zdaniu serce otrzymuje prawo do czułości w czasie, nie czekając, aż wszystko zostanie wyliczone.

Słowa Jezusa nie przeciwstawiają troski o ubogich czci dla Niego. W tej scenie takie przeciwstawienie tworzy Judasz: przedstawia sprzedaż olejku jako pomoc potrzebującym, choć narrator wyjaśnia, że nie kierowała nim troska o biednych. Jezus odsłania fałsz tego argumentu i broni Marii, która namaściła Go przed pogrzebem. „Ubogich zawsze macie u siebie” nie znaczy, że ich potrzeby są nieważne ani że można odłożyć pomoc. To trzeźwe stwierdzenie o trwałej obecności ubóstwa, a zarazem wskazanie na wyjątkowość chwili: Jezus jest z uczniami, lecz Jego śmierć jest bliska. Gest Marii nie jest więc zwykłym wydatkiem, który można ocenić wyłącznie według jego ceny; w świetle słów Jezusa ma związek z nadchodzącym pogrzebem. Werset zachowuje oba wymiary: ubodzy pozostają pośród wspólnoty i potrzebują realnej troski, a obecność Jezusa w tej konkretnej chwili domaga się rozpoznania. Przesłanie nie ustanawia rywalizacji między służbą ludziom a oddaniem Chrystusowi. Ostrzega raczej, że język moralnej troski może stać się zasłoną dla własnych interesów, gdy rozmija się z prawdą o motywach i sytuacji.

W Ewangelii Jana 12:8 Judasz pyta o pieniądze, które mogłyby trafić do ubogich. Jezus odpowiada: „Bo ubogich zawsze macie u siebie, ale Mnie nie zawsze macie”. Te słowa nie unieważniają troski o potrzebujących, bo Pismo mówi o niej wyraźnie. Zwracają jednak uwagę na czas. Ubodzy będą obecni zawsze, więc ich potrzeby nie znikną po jednym geście. Jezus jest z uczniami tylko przez krótką chwilę, a Maria, zgodnie z Jego słowami, zachowała olejek właśnie na ten czas. Ta różnica w rytmie działania ma znaczenie w zwykłym życiu. Można odkładać to, co trwa, bo zawsze będzie okazja, i jednocześnie przegapić to, co ma swój moment. Maria nie okazała obojętności wobec biednych. Rozpoznała natomiast, że w tej chwili stoi przy Jezusie. Wierność codziennej trosce o potrzebujących i wierność w spotkaniu z Chrystusem nie wykluczają się. Obie wymagają uważności na to, co dane jest tylko raz. Słowo o stałej obecności ubogich uczy patrzeć na czas jako na dar, który się nie powtarza.

W Betanii Maria namaściła Jezusowi nogi drogocennym olejkiem. W domu pozostała jego woń, a wraz z nią napięcie: Judasz mówił o pomocy ubogim, lecz Ewangelia odsłania, że nie kierowała nim troska. Jezus nie potępia troski o biednych. Przywołuje ich obecność jako stałą rzeczywistość, wobec której wspólnota ma obowiązki, a zarazem wskazuje na szczególną chwilę, która nie powróci. „Bo ubogich zawsze macie u siebie, ale Mnie nie zawsze macie” nie jest pozwoleniem, by odwracać wzrok od ludzkiej biedy. W tej scenie słowa Jezusa łączą się z Jego zapowiedzią pogrzebu: gest Marii odpowiada na tajemnicę Jego bliskiej śmierci, zanim uczniowie potrafią ją przyjąć. Jej dar nie jest abstrakcyjną zasadą, lecz konkretną miłością ofiarowaną Jezusowi w niepowtarzalnym momencie. Werset przypomina, że miłosierdzie i uwielbienie nie muszą ze sobą konkurować. Ubogi człowiek pozostaje blisko, pośród codziennych potrzeb; Jezus zaś stoi przed drogą, która prowadzi ku śmierci. Wierność widzi zarówno stałe zobowiązanie wobec potrzebujących, jak i chwilę, której nie da się odłożyć na później.