2 List do Koryntian 5:13 – znaczenie i zastosowanie

Ten werset pokazuje, że przeżycia wiary nie zawsze są czytelne dla innych. Paweł pisze, że może odchodzić od zmysłów albo być przytomny, i w obu przypadkach ma innego adresata: Boga albo Koryntian. Tekst nie opisuje szczegółowo tych doświadczeń, więc lepiej nie wypełniać ich zbyt szybko własnymi domysłami. Różnica między tymi postawami dotyczy właśnie tego, komu służą, a nie tego, czy są prawdziwe. Najbardziej poruszające wydaje mi się to, że zarówno gorliwość, jak i spokojna rozwaga zostają tu oddane tej samej miłości. Wnętrze apostoła nie szuka ani popisu, ani schronienia za zasłoną ostrożności. Jego uczucia są skierowane do Boga, a uwaga do ludzi, i jedno nie przeczy drugiemu. Kilka wersetów dalej Paweł wyjaśnia, że to miłość Chrystusa go przynagla (Drugi List do Koryntian 5:14). Taki obraz może łagodnie uspokoić osoby, które swoje wzruszenia i chłód oceniają jako dowód niedojrzałości, bo kierunek serca bywa ważniejszy niż jego temperatura. Najważniejsze pozostaje to, dokąd zmierza całe życie.

W 2 Liście do Koryntian 5:13 Paweł zestawia dwa sposoby, w jakie może być odbierane jego postępowanie: „odchodzimy od zmysłów” ze względu na Boga, a „jesteśmy przytomni” ze względu na wspólnotę. Nie opisuje tu dwóch etapów duchowego życia ani nie uznaje utraty rozsądku za ideał. Odpowiada na zarzut, że jego służba wygląda na przesadną lub niezrozumiałą, i wskazuje, komu służą jego działania. Kontekst pomaga uchwycić tę myśl. Paweł mówi o odpowiedzialności przed Chrystusem, o pragnieniu podobania się Bogu i o tym, że miłość Chrystusa przynagla do życia nie dla siebie, lecz dla Tego, który umarł i zmartwychwstał. Jego gorliwość ma więc źródło w relacji z Bogiem, ale nie odrywa go od ludzi. Gdy przemawia jasno i rozsądnie, czyni to dla dobra Koryntian. Kluczowe rozróżnienie dotyczy motywu i sposobu działania: oddanie Bogu nie jest popisem ani wymówką dla chaosu. Może wydawać się skrajne tym, którzy oceniają tylko pozory, a zarazem wyrażać troskę, która szuka zrozumienia i służy wspólnocie. Dla Pawła te dwa wymiary nie konkurują: wierność Bogu kształtuje służbę ludziom.

Ten werset stoi w środku obrony apostoła. Jego przeciwnicy w Koryntie oceniali go po zewnętrznym wrażeniu, po sposobie mówienia i po tym, jak wypada w oczach innych. Paweł nie tłumaczy się długim wykładem. Mówi wprost, że jego życie ma dwa kierunki: „Jeśli bowiem odchodzimy od zmysłów – to ze względu na Boga, jeżeli jesteśmy przytomni – to ze względu na was” (2 List do Koryntian 5:13). Zewnętrzny obraz może być bardzo różny. Raz człowiek jest poruszony do głębi, raz zachowuje spokój i trzeźwość myśli. Ważniejsze jest jednak to, komu ta postawa służy. Oba stany mają wspólny cel: Boga i Koryntian. Wcześniejsze wersety wyjaśniają, skąd ta pewność. Paweł ma przed oczami sąd Chrystusa i wie, że wobec Boga wszystko w nim jest odkryte. Dlatego nie szuka potwierdzenia w oczach ludzi. Chce, aby sumienia Koryntian były wobec niego czyste, a zaufanie wyrosło z jawności, a nie z efektownych słów. Ten fragment pokazuje, że gorliwość i rozwaga nie muszą się wykluczać. Obie są wiernością, gdy służą Bogu i bliźniemu. O ich wartości decyduje kierunek, nie pozory.

„Jeśli bowiem odchodzimy od zmysłów – to ze względu na Boga, jeżeli jesteśmy przytomni – to ze względu na was”. Paweł zestawia tu dwa wymiary swojej służby: oddanie Bogu i odpowiedzialną obecność pośród ludzi. Słowa o odchodzeniu od zmysłów mogą przywoływać zachowanie, które inni uznawali za przesadne; nie stają się jednak pochwałą bezładu. Wobec Boga Paweł nie buduje własnego wizerunku. Wobec Koryntian pozostaje przytomny, bo jego służba ma im służyć. Wcześniej mówi o doczesnym życiu w perspektywie trwałego mieszkania od Boga, a zaraz potem wskazuje na miłość Chrystusa jako siłę, która go przynagla. Wieczność nie odrywa go więc od ludzi. Nadaje jego obecności głębszą miarę: nie chodzi o to, by za wszelką cenę dobrze wypaść, lecz by wiernie służyć Bogu i wspólnocie. W tym zdaniu jest miejsce zarówno na żarliwość wiary, jak i na trzeźwą troskę. Jedno nie unieważnia drugiego. Życie skierowane ku Bogu może być zarazem uważne na tych, którym zostało powierzone.