1 List Jana 2:24 – znaczenie i zastosowanie

W 1 Liście Jana 2:24 mowa jest o trwaniu, a to słowo często kojarzy się z wytrwałością w trudzie. Tutaj chodzi raczej o prawdę, która zostaje w sercu od chwili, gdy po raz pierwszy zabrzmiała. Jan przypomina, by to, co słyszeli od początku, w nich pozostało. Zdanie ma formę warunku: jeżeli to trwa, to również trwanie w Synu i w Ojcu staje się ich udziałem. Nie chodzi więc o nastrój ani siłę uczuć, lecz o wierność temu, co przyjęto na początku. Serce bywa niespokojne, a słowa pociechy łatwo rozpływają się w codziennym pośpiechu. Prawda usłyszana dawno temu może jednak wracać jak znajoma melodia w trudnym dniu, nawet gdy nie pamięta się, kiedy zabrzmiała po raz pierwszy. Dalsze wersety mówią o namaszczeniu, które trwa w wierzących i ich poucza, więc trwanie wydaje się raczej przyjęciem niż zdobywaniem. Nie chodzi o to, by nigdy nie zwątpić, lecz by nie odchodzić od tego, co przyjęto na początku. W tej wierności jest spokój, który nie zależy od uczuć danego dnia.

Jan zestawia tu dwa rodzaje trwania: trwałość usłyszanego orędzia i trwanie wierzących „w Synu i w Ojcu”. Nie przedstawia ich jako niezależnych rzeczy. Wierność temu, co wspólnota usłyszała od początku, jest związana z więzią z Bogiem. W kontekście chodzi zwłaszcza o prawdę o Jezusie: chwilę wcześniej Jan mówi, że uznanie Syna wiąże się z uznaniem Ojca, a ostrzega przed tymi, którzy wprowadzają wspólnotę w błąd. „Zachowywać” nie oznacza więc jedynie pamiętać dawną naukę. Chodzi o pozostawanie przy niej, zamiast przyjmowania przekazu, który zrywa z tym, czego uczono o Jezusie. Zarazem słowa Jana nie sprowadzają wiary do intelektualnej zgody: wcześniej rozpoznaje on znajomość Boga także po zachowywaniu Jego przykazań. Prawda wyznawana i życie wspólnoty należą do siebie. Zdanie ma formę warunku: jeśli to, co usłyszeli, będzie w nich trwało, oni będą trwać w Ojcu i Synu. Nie jest to obietnica łatwego życia ani samodzielnego zabezpieczenia przed każdym błędem. Jan ukazuje wzajemne powiązanie: trwałość chrześcijańskiej wiary czerpie treść z orędzia o Jezusie, a jej celem jest wspólnota z Bogiem.

1 List Jana 2:24 mówi wspólnocie o tym, co słyszała „od początku”. Autor nie zachęca do szukania czegoś nowego, lecz do zachowania pierwszego przekazu, czyli „tego, co słyszeliście od początku”. Kontekst pokazuje, dlaczego to ważne. Wcześniej mowa o tych, którzy wprowadzają w błąd, więc zagrożeniem są fałszywe nauki, a odpowiedzią pozostaje wierność temu, co już przyjęto. Najciekawsze jest powiązanie trwania z obietnicą. Słowa „Jeżeli będzie trwało w was” stawiają warunek, a „to i wy będziecie trwać w Synu i w Ojcu” opisują to, co z niego wynika. Tekst nie mówi, jak długo ten proces potrwa ani w jakich okolicznościach. Nie obiecuje też życia bez prób. Wskazuje na relację z Ojcem i Synem, która trwa dzięki prawdzie usłyszanej na początku. W codziennym życiu takie trwanie zwykle wygląda skromnie. Ktoś może wracać do tego, czego nauczył się z Pisma w młodości, zamiast gonić za każdą nową modą religijną. Zachowanie wiernie tego, co przyjęto, bywa mniej widowiskowe niż zdobywanie nowości. Właśnie ono jednak pokazuje, czy wiara ma głębokie korzenie, bo prawdziwe korzenie rzadko widać na pierwszy rzut oka.

„Wy zaś zachowujecie w sobie to, co słyszeliście od początku”. Jan kieruje te słowa do wspólnoty, którą przestrzega przed nauką odrywającą Jezusa od Ojca. To, co usłyszeli, nie jest więc dowolną myślą ani chwilowym natchnieniem: należy do świadectwa o Synu, który objawia Ojca i jest Rzecznikiem grzesznych. Werset mówi o wzajemnym trwaniu: nauka pozostaje w wierzących, a oni trwają w Synu i Ojcu. Nie opisuje to zasługi, dzięki której człowiek zdobywa Bożą bliskość. W sąsiednich słowach Jan przypomina o Jezusie sprawiedliwym i o obietnicy życia wiecznego. Trwanie wyrasta z przyjętej prawdy i wierności Temu, którego ona ukazuje. Można pomyśleć o melodii znanej od dawna, która nadal rozbrzmiewa, choć wokół zmieniają się głosy. Także w życiu wiary dawne słowa o Chrystusie mogą pozostać punktem oparcia, gdy pojawiają się nauki zaciemniające Jego tożsamość. Jan nie obiecuje tu wolności od każdego cierpienia ani łatwego rozeznania. Wskazuje na więź zakorzenioną w Ewangelii: przez Syna człowiek trwa przy Ojcu, a obietnica życia wiecznego nadaje temu trwaniu kierunek.