List do Rzymian 10:9 – znaczenie i zastosowanie

„Jeżeli więc swoimi ustami wyznasz, że Jezus jest Panem, i w swoim sercu uwierzysz, że Bóg Go wskrzesił z martwych – osiągniesz zbawienie.” (List do Rzymian 10:9) Ten werset mówi o sercu i ustach jako o miejscach, w których wiara ma się wyrazić. Serce jest tym wnętrzem, gdzie zbierają się tęsknota, lęk i pytania bez odpowiedzi, a usta są tym, co z wnętrza wychodzi na zewnątrz, czasem cicho, czasem z wielkim trudem. Apostoł łączy oba miejsca w jednym zdaniu, jakby nie chciał, by wiara pozostawała wyłącznie w myślach albo wyłącznie w słowach. Kontekst przypomina, że słowo wiary jest blisko człowieka, na jego ustach i w jego sercu. Bóg nie każe szukać Go na wysokościach ani w głębinach, bo to, czego potrzeba, jest bliżej, niż się wydaje. Można sobie wyobrazić kogoś, kto ma w sercu tylko drżenie i niepewność, a słowa wiary przechodzą mu przez gardło z trudem. Sam werset nie wyznacza progu rozumienia, który trzeba przekroczyć, zanim takie wnętrze stanie się miejscem wiary. Najbardziej poruszające w tym fragmencie jest to, że serce i usta zwracają się ku Panu, który został wskrzeszony. Wiara nie zaczyna się od doskonałego opisu, lecz od zwrócenia całego człowieka ku Zmartwychwstałemu.

Paweł łączy wiarę serca z wyznaniem ust: „Jeżeli więc swoimi ustami wyznasz, że Jezus jest Panem, i w swoim sercu uwierzysz, że Bóg Go wskrzesił z martwych – osiągniesz zbawienie”. Nie opisuje dwóch niezależnych warunków ani kolejnych etapów, jakby najpierw należało uwierzyć, a potem zasłużyć na zbawienie słowami. W kolejnym zdaniu wyjaśnia, że wiara prowadzi do usprawiedliwienia, a jej wyznawanie wiąże się ze zbawieniem. Ważny jest też kontekst: Paweł przeciwstawia sprawiedliwość otrzymywaną od Boga próbie ustanawiania własnej drogi do usprawiedliwienia. Zbawienie nie wynika więc z osiągnięcia religijnej doskonałości. Bliskość słowa wiary, o której mówi List do Rzymian 10:8, oznacza, że nie trzeba sprowadzać Chrystusa z nieba ani wyprowadzać Go z krainy umarłych. Bóg już wskrzesił Jezusa; wiara przyjmuje to jako podstawę nadziei. Wyznanie „Jezus jest Panem” nie jest zaklęciem ani samym wypowiedzeniem formuły. To publiczne uznanie, komu należy się najwyższa wierność. Serce i usta wskazują zatem na jedną odpowiedź człowieka: zaufanie, które staje się widoczne.

Paweł pisze o wierze, która nie wymaga wspinania się do nieba ani schodzenia do otchłani. Słowo jest blisko, na ustach i w sercu, jak czytamy w Liście do Rzymian 10:8. Werset 9 łączy dwie rzeczy, które w codziennym życiu łatwo rozdzielić: to, co człowiek mówi, i to, w co naprawdę wierzy. Wyznanie jest tu jasnym przyznaniem, komu oddaje się swoje życie, a nie popisem pięknych słów. W tym sensie ujawnia ono wybór. Serce mieści to, czego nikt nie widzi, a usta pokazują, co w nim uznano. Zmartwychwstanie stoi w centrum tej wiary, bo to Bóg wskrzesił Jezusa, a nie człowiek dotarł do Niego własnym wysiłkiem. Wyznanie nie opiera się więc na tym, co ktoś jeszcze musi dokonać, lecz na tym, co zostało już dokonane. Apostoł nie tworzy listy wymagań dla wybranych. Jak zaznacza w Liście do Rzymian 10:12, nie ma tu różnicy między Żydem a Grekiem, a Pan jest jeden dla wszystkich. Ta prostota niesie spokój. Zbawienie nie zależy od nieskończonej wspinaczki, lecz od przyjęcia słowa, które jest tak blisko, że można je wypowiedzieć.

Paweł mówi o zbawieniu jako o darze, którego człowiek nie musi zdobywać własną drogą ani sprowadzać z nieba. Słowo wiary jest blisko: na ustach i w sercu. Werset 9 łączy te dwa wymiary, nie jako dwa niezależne warunki do odhaczenia, lecz jako wyznanie, które obejmuje całego człowieka. Wyznanie, że Jezus jest Panem, nadaje wierze widzialny kształt. Nie chodzi jedynie o wypowiedzenie właściwych słów, ale o uznanie Jego władzy nad życiem. Wiara w to, że Bóg wskrzesił Jezusa z martwych, jest z kolei zakorzeniona w tym, co Bóg uczynił, a nie w ludzkiej zdolności do pokonania śmierci. Serce i usta spotykają się więc w odpowiedzi na Boże działanie. W dalszych słowach Paweł podkreśla, że obietnica obejmuje każdego, kto wzywa imienia Pana. Nie jest zastrzeżona dla jednej grupy ani dla ludzi o wyjątkowej sile wiary. Jak bliskie słowo, które można przyjąć i wyznać, Ewangelia kieruje uwagę ku Chrystusowi: ku Temu, którego śmierć nie zatrzymała.