Księga Psalmów 69:16 – znaczenie i zastosowanie

Ten werset to modlitwa wypowiedziana z samego środka zagrożenia. „Niech nurt wody mnie nie porwie, niech nie pochłonie mnie głębia, niech otchłań nie zamknie nade mną swojej paszczy!” Psalmista nie opisuje jeszcze ocalenia, lecz prosi, by woda go nie porwała, a głębia nie pochłonęła. Trzykrotne „niech” brzmi jak oddech kogoś, kto czuje, że brakuje mu już miejsca nad wodą. Ten obraz nie jest łagodny, bo w Księdze Psalmów 69:2 woda sięga mu po szyję. W tej części psalmu nie ma wywodu o własnych zasługach. Psalmista od razu zwraca się do Boga, którego łaska jest pełna dobroci, jak czytamy w Księdze Psalmów 69:17. Strach zostaje wypowiedziany wprost, a zaufanie stoi obok niego i nie każe udawać, że woda nie sięga szyi. Werset nie obiecuje, że nurt ustanie od razu, i nie wyjaśnia, jak psalmista znalazł się w wodzie. Pokazuje natomiast, że można pozostać w trudnym miejscu i prosić o przytrzymanie. Modlitwa, która tylko prosi, by fala nie zamknęła się nad głową, pokazuje, że nawet drżący, urwany głos ma swoje miejsce przed Bogiem.

Obraz wody w Księdze Psalmów 69:16 nie jest ozdobnym opisem przyrody. W poprzednich wersetach mówiący przedstawia siebie jako człowieka, który ugrzązł w mule i nie znajduje oparcia; nurt go porywa. Teraz prosi, by woda go nie pochłonęła, a otchłań nie zamknęła nad nim paszczy. Metafora staje się językiem zagrożenia, które odbiera możliwość wydostania się z sytuacji. Warto zauważyć, że ta prośba nie jest oderwana od wiary ani od rzeczywistości cierpienia. Psalmista nie zaprzecza niebezpieczeństwu i nie przedstawia swojej niedoli jako pozornej. Zwraca się do Boga właśnie dlatego, że sam nie ma trwałego oparcia. W sąsiednich wersetach prosi o ratunek, a potem o wysłuchanie ze względu na Bożą łaskę i miłosierdzie. Werset nie obiecuje, że każdy wierzący zostanie szybko uwolniony od ucisku. Pokazuje natomiast, że skarga może należeć do modlitwy: wiara nie wymaga ukrywania przed Bogiem lęku przed pochłonięciem. W Psalmie groźna głębia nie ma ostatniego słowa, bo człowiek w niej woła do Boga, który może go usłyszeć.

Ten wers nazywa zagrożenie konkretnie. Psalmista wymienia trzy obrazy: nurt wody, głębię i otchłań, której paszcza może się zamknąć. Ten sam język wraca wcześniej, gdy woda sięga po szyję i nie ma oparcia pod nogami (Księga Psalmów 69:2–3). Modlitwa jest więc precyzyjna, bo wie, przed czym się broni. Uwagę zwraca powtarzające się słowo „niech". Wers nie zapowiada, że wody w ogóle nie będzie. Prosi, by żywioł nie porwał, nie pochłonął i nie zamknął nad autorem swojej paszczy. Ta prośba oddaje sprawę Bogu, a jednocześnie nie pomniejsza grozy sytuacji. Warto zauważyć, że wers nie szuka winnych ani nie tłumaczy przyczyn. Skupia się na tym, co stoi przed modlącym się teraz, i prosi o granicę dla tego, co go przerasta. Nazwanie strachu po imieniu staje się w ten sposób pierwszym ruchem w stronę Boga, nawet gdy wokół wciąż panuje niepewność.

W Księdze Psalmów 69:16 modlitwa przybiera postać wołania człowieka, który czuje, że woda może odebrać mu oddech i zamknąć nad nim drogę ucieczki. Nurt, głębia i otchłań nie są tu spokojnym pejzażem. Wyrażają ucisk, w którym zagrożone jest samo życie. Ten obraz rozwija prośbę z początku psalmu: woda sięga mówiącemu po szyję, a grunt usuwa mu się spod nóg. W dalszych wersach wracają także hańba i wrogość innych. Cierpienie obejmuje więc zarówno zagrożenie, jak i samotność człowieka wystawionego na cudze szyderstwo. Ważne, że słowa o pochłonięciu są prośbą skierowaną do Boga. Psalmista nie udaje, że zna kres swojego losu ani że własnymi siłami wydostanie się z głębiny. Nazywa niebezpieczeństwo bez osłony i powierza je Temu, którego miłosierdzia wzywa w sąsiednich wersach. Wiara nie usuwa z tej modlitwy lęku. Pozwala jednak, by nawet z miejsca, gdzie zdaje się zamykać paszcza otchłani, popłynęło wołanie ku Bogu. W tym psalmie nadzieja zaczyna się nie od pewności ocalenia, lecz od zwrócenia się do Niego.