Ewangelia Jana 3:19 – znaczenie i zastosowanie

Ten werset mówi o czymś, co łatwo przeoczyć: światło już przyszło na świat, a mimo to nie każdy zbliżył się do niego z ufnością. W Ewangelii Jana 3:19 sąd nie jest przedstawiony jako nagłe uderzenie z zewnątrz. Słowa „bo ich uczynki były złe” wskazują raczej na to, co w człowieku już się dzieje, a Ewangelia Jana 3:20 dopowiada, że ktoś, kto postępuje źle, unika światła, aby jego uczynki nie wyszły na jaw. Można tu usłyszeć przede wszystkim ciężar ukrywania się, który może wyczerpywać każdego, kto dźwiga coś w tajemnicy. Warto jednak pamiętać, co Ewangelia Jana 3:17 mówi o zamiarze posłania Syna: nie po to, by potępić świat, lecz by świat został przez Niego zbawiony. Światło nie przychodzi więc po to, by przyłapać, ale by oświetlić. Sąd, o którym mówi werset, dotyczy wyboru między ciemnością a światłem, a nie braku Bożej troski. Najbardziej poruszające w tym fragmencie jest to, że mówi on o człowieku w ukryciu, a nie o człowieku bez nadziei. Ciemność nie jest ostatnim słowem o tym, kto boi się odsłonięcia, bo światło pozostaje w świecie i wciąż jest blisko.

W Ewangelii Jana 3:19 sąd zostaje opisany jako spotkanie świata ze światłem: światło przyszło, a ludzie wybrali ciemność, ponieważ ich uczynki były złe. Nie chodzi więc o to, że światło samo przynosi zło. Ujawnia ono to, co człowiek wolałby ukryć, i pokazuje, ku czemu kieruje się jego miłość. Kontekst nadaje temu zdaniu ważną równowagę. Jezus mówi Nikodemowi, że Syn został posłany nie po to, by potępić świat, lecz by go zbawić (Ewangelia Jana 3:17). Sąd z wersetu 19 nie unieważnia tej misji; odsłania odpowiedź ludzi na przychodzące światło. Kolejny werset dopowiada, że człowiek unikający światła nie chce, by jego uczynki zostały ujawnione. To rozróżnienie chroni przed odczytaniem, jakoby każdy trud czy cierpienie dowodziły czyjejś winy. Fragment mówi o stosunku do prawdy i o wyborach, które nie chcą poddać się jej ocenie. Werset 21 pokazuje jednak także inną możliwość: zbliżenie się do światła, by okazało się, że uczynki są dokonane w Bogu. Światło osądza, lecz zarazem pozwala zobaczyć drogę ku zbawieniu.

Ten werset mówi o sądzie w sposób zaskakująco prosty. Światło przyszło na świat, a ludzie bardziej umiłowali ciemność, ponieważ ich uczynki były złe. Sąd opisany tutaj polega więc na tym, jak człowiek reaguje na prawdę, a nie na wyroku wypowiedzianym z oddali. Widać to w zwykłych sprawach. Ktoś odkłada rozmowę z żoną o wydatkach, bo wie, że po niej trzeba będzie coś zmienić. Inny nie otwiera rachunków, bo boi się tego, co tam zobaczy. Ciemność jest wygodna, ponieważ nie wymaga przyznania się do błędu, a światło zmusza do odpowiedzi. Dalsze słowa tego fragmentu opisują ten sam mechanizm. Kto dopuszcza się nieprawości, nienawidzi światła i nie zbliża się do niego, aby nie potępiono jego uczynków. Kto spełnia wymagania prawdy, zbliża się do światła, aby okazało się, że jego uczynki są dokonane w Bogu. Światło ujawnia to, co w człowieku już jest. Dla tego, kto żyje w prawdzie, staje się miejscem, do którego można przyjść spokojnie, bo nie ma tam nic do ukrycia.

Sąd opisany przez Jezusa nie zaczyna się od arbitralnego wyroku. Światło już przyszło na świat, a w jego obecności ujawnia się, ku czemu skłania się ludzkie serce. W rozmowie z Nikodemem słowa te stoją obok zapewnienia, że Syn został posłany, aby świat został zbawiony. Światło nie przychodzi więc, by zgasić nadzieję, lecz by odsłonić prawdę, bez której nie ma uzdrowienia. Ciemność nie oznacza tu po prostu niewiedzy ani chwili zagubienia. Jezus mówi o umiłowaniu ciemności, gdy człowiek woli osłonić zło, niż dopuścić do jego rozpoznania. Kto krzywdzi innych, a potem układa usprawiedliwienia, może odsuwać światło, bo obawia się, że prawda odbierze mu kontrolę. Jest jednak różnica między odsłonięciem a odrzuceniem człowieka. Światło ukazuje uczynki, ale Ewangelia nie przedstawia go jako zemsty Boga. W następnym zdaniu pojawia się ten, kto zbliża się do światła, aby jego czyny okazały się dokonane w Bogu. Prawda może boleć, lecz nie zamyka drogi. Wskazuje, gdzie życie może przestać ukrywać się przed łaską.