Ewangelia Jana 10:38 – znaczenie i zastosowanie

W Ewangelii Jana 10:38 Jezus mówi do ludzi, którzy nie chcą przyjąć Jego słów. Nie domaga się od nich pełnego zaufania na słowo. Prosi, by przynajmniej przyjrzeli się temu, co się dzieje na ich oczach, i w tym dziele rozpoznali coś więcej niż zwykłe słowa. Czasownik „dokonuję” wskazuje na działanie trwające teraz, a nie na obietnicę przyszłości, i to właśnie nadaje tej prośbie konkretność. W tym wersecie widać coś bardzo ludzkiego. Kiedy słowa nie trafiają do przekonania, często zostaje to, co widać w czyimś życiu, w jego czynach i wierności. Jezus nie zamyka drogi do poznania, lecz otwiera ją przez to, co Jezus czyni na oczach ludzi. Najważniejsze jednak w tym fragmencie jest coś większego niż dowód: „Ojciec jest we Mnie, a Ja w Ojcu”. Wzajemne przebywanie w sobie mówi o bliskości, którą dzieła mają pomóc poznać, a nie tylko o uznaniu faktu. W Ewangelii Jana 10:37 te dzieła są nazwane dziełami Ojca, więc widzialne znaki prowadzą do rozpoznania jedności Ojca i Syna, a nie do samego podziwu. Może dlatego ta prośba brzmi raczej jak zaproszenie do bliskości niż jak żądanie dowodu.

W Ewangelii Jana 10:38 Jezus nie żąda wiary wbrew temu, co widać. Gdy część słuchaczy nie przyjmuje Jego słów, wskazuje na swoje dzieła jako świadectwo: mają pomóc rozpoznać, kim jest i jakie jest Jego odniesienie do Ojca. Nie są one jedynie niezwykłymi czynami, które mają wzbudzić podziw. Jezus nazywa je dziełami Ojca, a ich sens wiąże z jednością: „Ojciec jest we Mnie, a Ja w Ojcu”. To ważne w sporze bezpośrednio poprzedzającym ten werset. Jezus odpowiada na zarzut bluźnierstwa i odwołuje się do tego, co czyni, po wcześniejszym stwierdzeniu, że jeśli nie dokonuje dzieł Ojca, nie należy Mu wierzyć. Nie przedstawia więc każdego twierdzenia o sobie jako jednakowo wiarygodnego. Wzywa do rozpatrzenia zgodności między Jego słowami a dziełami. Sam tekst nie opisuje tu szczegółowo tych dzieł ani nie rozwija pojęcia jedności Ojca i Syna. Mówi jednak jasno, że działania Jezusa odsłaniają Jego więź z Ojcem. Wiara nie zostaje oddzielona od świadectwa: ma rozpoznać w dziełach nie tylko moc, lecz także to, kto działa i w czyim imieniu.

Jezus mówi tu do ludzi, którzy nie chcą przyjąć Jego słów. Nie żąda, by Mu uwierzono na słowo. Odsyła ich do tego, co już widzieli. Zwraca uwagę na dzieła, bo czyny często mówią wyraźniej tam, gdzie słowa budzą nieufność. W zwykłym życiu działa to podobnie. Ktoś, kto dużo obiecuje, a mało robi, szybko traci wiarygodność. Ktoś, kto konsekwentnie dotrzymuje słowa w drobnych sprawach, zyskuje zaufanie, nawet wtedy, gdy inni są sceptyczni. Tak samo Ewangelia Jana 10:38 wskazuje na dzieła jako świadectwo tego, że „Ojciec jest we Mnie, a Ja w Ojcu”. Warto zauważyć, czego ten werset nie opisuje. Nie mówi o drodze do tej jedności ani o jej etapach. Mówi o jedności, którą dzieła mają ujawnić poznającym i rozumiejącym. Słowa mogą być odrzucone, a działanie pozostaje faktem, który trudniej zbyć. Czyny nie zastępują słów, ale potrafią uwiarygodnić to, co słowa mówią o Bogu.

W sporze o tożsamość Jezusa nie domaga się On, by słuchacze przyjęli Jego słowa bez rozeznania. W Ewangelii Jana 10:38 wskazuje na swoje dzieła: nawet jeśli nie wierzą Jemu, mogą przyjrzeć się temu, co czyni. Te dzieła należą do Ojca i odsłaniają więź, której nie da się sprowadzić do zewnętrznego podobieństwa: „Ojciec jest we Mnie, a Ja w Ojcu”. To świadectwo nie jest przymusem. Jezus mówi o drodze od dostrzeżenia dzieł do poznania i zrozumienia, kim jest. W poprzednim wersecie stawia też możliwość odwrotną: jeśli nie dokonuje dzieł Ojca, nie należy Mu wierzyć. Jego roszczenie zostaje więc związane z tym, co można zobaczyć, a nie z samym tytułem. Dzieła stają się jak światło wpadające przez uchylone drzwi: nie obejmują całej tajemnicy, lecz pozwalają dostrzec, skąd przychodzi. W tym świetle widać Jezusa jako Posłanego przez Ojca, a Jego czyny jako świadectwo jedności. Nawet wśród sprzeciwu pozostaje możliwość poznania, która nie opiera się na łatwym zapewnieniu, lecz na uważnym spojrzeniu na to, co Jezus czyni.