List do Efezjan 3:21 – znaczenie i zastosowanie

Słowa, którymi kończy się ten fragment, brzmią jak nagłe wyjście z długiej modlitwy. Apostoł przed chwilą mówił o Bogu, który może uczynić nieskończenie więcej, niż prosimy czy rozumiemy, a teraz już niczego nie prosi, tylko oddaje Mu chwałę. Ten zwrot wyraża uczucie zachwytu, które nie czeka na odpowiedź, lecz wyrasta z samego poznania, kim jest Bóg. Chwała zostaje tu oddana Bogu w Kościele i w Chrystusie Jezusie. Wspólnota wierzących i osoba Jezusa tworzą przestrzeń, w której można mówić o Bogu razem z innymi, także wtedy, gdy samemu brakuje słów. Najbardziej poruszające w tym zdaniu jest to, że uwielbienie trwa „po wszystkie pokolenia wieku wieków”, niezależnie od tego, jak potoczy się jedna sprawa. Gdy modlitwa wraca bez odpowiedzi takiej, jakiej się spodziewano, a serce jest zmęczone, ta doksologia przypomina, że źródło chwały nie leży w rachunku próśb. Bóg pozostaje godny uwielbienia, a uczucia, nawet te trudne i niejasne, mogą znaleźć w Nim miejsce.

Końcowe wezwanie „Jemu chwała” nie odrywa się od wcześniejszej modlitwy Pawła. Apostoł mówi o Bogu, który może uczynić więcej, niż ludzie proszą lub potrafią pojąć, a zaraz potem wskazuje, gdzie ta chwała ma być widoczna: w Kościele i w Chrystusie Jezusie (List do Efezjan 3:20–21). To połączenie jest istotne. Chwała Boga nie jest tu jedynie prywatnym uczuciem ani abstrakcyjną ideą. Ma wybrzmiewać we wspólnocie wierzących, a zarazem pozostaje związana z Chrystusem. Rozdział pokazuje wspólnotę złożoną także z pogan, którym Paweł służy dzięki otrzymanej łasce. Kościół nie może więc przypisywać sobie chwały tak, jakby sam był jej źródłem. Ma ją odzwierciedlać, bo jej centrum stanowi Chrystus. Słowa „po wszystkie pokolenia wieku wieków” nadają temu wyznaniu rozległy horyzont. Paweł nie ogranicza go do chwili ani do własnego pokolenia. Wspólnota zmienia się w czasie, lecz jej uwielbienie kieruje się ku temu samemu Bogu. „Amen” jest potwierdzeniem tej nadziei. Nie oznacza, że Kościół już doskonale ukazuje Bożą chwałę, lecz że należy ona do Boga i trwa dłużej niż ludzkie pokolenia.

Ta krótka doksologia zamyka wielką modlitwę Pawła z trzeciego rozdziału. Apostoł prosi o zakorzenienie w miłości i poznanie Chrystusa, a potem patrzy na Boga, który może uczynić nieskończenie więcej, niż prosimy czy rozumiemy. Werset 21 odpowiada na tę wizję zdaniem: „Jemu chwała w Kościele i w Chrystusie Jezusie po wszystkie pokolenia wieku wieków! Amen.” Warto zauważyć, gdzie Paweł kieruje chwałę. Chwała należy się Bogu, który działa mocą w nas, i to właśnie w Kościele, czyli we wspólnocie wierzących, oraz w Chrystusie Jezusie. Ta wspólnota ma więc jedno źródło i jeden cel. Słowa „po wszystkie pokolenia” pokazują, że modlitwa nie kończy się na jednym pokoleniu. Ktoś, kto dziś prosi o skromną rzecz, dołącza do długiego ciągu ludzi, którzy od wieków wyznają to samo. Wiek wieków mówi o horyzoncie większym niż nasze plany i nasze zrozumienie. Doksologia uczy też pokory. Modlitwa, która wyrasta z tej perspektywy, może być śmiała, bo Ten, do którego się zwraca, nie jest ograniczony naszymi słowami. Pozostaje w niej jednak świadomość, że ostateczna miara należy do Boga.

„Jemu chwała w Kościele i w Chrystusie Jezusie po wszystkie pokolenia wieku wieków! Amen” — tak Paweł kończy modlitwę, w której prosi, by Chrystus zamieszkał w sercach wierzących, a oni poznali Jego miłość. Ostatnie słowa kierują wzrok od ludzkiego pragnienia zrozumienia ku Bogu, któremu należy się chwała. Nie jest ona tu wyłącznie prywatnym uczuciem ani uznaniem dla czyjegoś osiągnięcia. Rozbrzmiewa „w Kościele” — pośród ludzi, którzy wspólnie należą do Chrystusa — i „w Chrystusie Jezusie”. Wspólnota nie staje się źródłem własnej wielkości; jej życie ma sens, gdy wskazuje na Niego. Także cicha wierność, przebaczenie i troska o drugiego mogą stać się częścią tego świadectwa, choć nie zawsze przynoszą widoczny rozgłos. Słowa „po wszystkie pokolenia wieku wieków” otwierają perspektywę dalszą niż czas jednego życia czy jednej wspólnoty. To, co kruche i niepełne, zostaje objęte nadzieją trwającą w Bogu. Werset nie obiecuje, że każda modlitwa przyniesie oczekiwany skutek; przypomina raczej, że Boża chwała nie zależy od miary ludzkiego pojmowania. „Amen” zamyka modlitwę, a zarazem potwierdza jej ufność.