List do Efezjan 3:5 – znaczenie i zastosowanie

W Liście do Efezjan 3:5 czytamy: „Nie była ona oznajmiona synom ludzkim w poprzednich pokoleniach, tak jak teraz została objawiona przez Ducha świętym Jego apostołom i prorokom”. Paweł pisze to z więzienia, a jednak nie słychać w tych słowach żalu ani goryczy. Brzmi w nich raczej wdzięczność za to, że to, co długo pozostawało ukryte, zostało wypowiedziane wprost i dane wspólnocie. Ten fragment nie mówi, że dawni ludzie byli obojętni na Boga. Mówi o tym, że tajemnica została im przedstawiona w innej formie i w innym czasie. Czytając te słowa, można poczuć coś z długiego oczekiwania, jak wtedy, gdy ktoś przez lata nosi w sercu pytanie, a odpowiedź przychodzi dopiero po latach. Wers zachowuje tę cierpliwość, nie czyniąc z niej zarzutu wobec przeszłości. Najmocniej wybrzmiewa tu przekonanie, że Bóg nie trzyma tego, co najważniejsze, w cieniu. W dalszych wersach ta tajemnica zostaje nazwana wprost: poganie stają się współdziedzicami obietnicy. Objawienie więc nie służy tylko wiedzy, lecz otwiera drzwi do wspólnoty.

„Tajemnica” w tym zdaniu nie oznacza zagadki przeznaczonej dla wtajemniczonych. Paweł mówi o Bożym zamiarze, który wcześniej nie został oznajmiony tak, jak teraz: poganie mają być współdziedzicami, członkami tego samego Ciała i uczestnikami obietnicy w Chrystusie przez Ewangelię. Sednem objawienia jest więc nie tylko nowa informacja, lecz nowy sposób rozumienia, kto należy do wspólnoty obietnicy. Słowa o poprzednich pokoleniach nie muszą znaczyć, że wcześniejsze Pismo nie zawierało żadnej zapowiedzi Bożego działania wobec narodów. Paweł podkreśla różnicę między tym, co było wcześniej znane, a tym, co teraz zostało objawione z jasnością: poganie nie są dodatkiem ani gośćmi, lecz współuczestnikami. Werset przypisuje to objawienie Duchowi, który przekazuje je apostołom i prorokom. Nie przedstawia zatem Pawła jako autora własnej teorii, lecz jako sługę łaski, której źródłem jest Bóg. To rozróżnienie chroni przed dwoma uproszczeniami: że Ewangelia porzuca wcześniejszą historię Bożego ludu albo że przynależność pogan pozostaje sprawą drugorzędną. W centrum jest Chrystus, a w Nim wspólna obietnica dla ludzi spośród różnych narodów.

Ten werset mówi o czymś, czego wcześniejsze pokolenia nie poznały w takiej pełni. Paweł nie twierdzi, że przez wieki Bóg milczał. Pisze, że ta tajemnica nie została oznajmiona synom ludzkim tak jak teraz. Zmienił się sposób objawienia, a nie to, że Bóg wcześniej był daleko. Praktyczny wniosek jest prosty. Objawienie zostało powierzone konkretnym ludziom, apostołom i prorokom, a przez nich trafiło do wspólnoty wierzących i do Pisma. Wiara nie opiera się więc na domysłach ani na samych wrażeniach. Opiera się na świadectwie, które można przeczytać, porównać i przyjąć z pokorą. Warto też zauważyć, kto działa. Tajemnicę ujawnia Duch Święty. Bóg otwiera zrozumienie, a ludzie są narzędziami przekazu. Dlatego słuchanie Słowa nie jest bierne. Jest przyjęciem tego, co Bóg sam chciał ujawnić. W codziennym życiu ta prawda wygląda skromnie. Ktoś, kto regularnie czyta Pismo, nie wymyśla Bożej woli od nowa przy każdej decyzji. Zaczyna od tego, co zostało już objawione, i pozwala temu kształtować plany. Mądrość rodzi się wtedy z wierności, a nie z własnej pomysłowości.

Paweł mówi o tajemnicy, która wcześniej nie została oznajmiona ludziom tak, jak teraz została objawiona przez Ducha apostołom i prorokom. W dalszym zdaniu odsłania jej treść: poganie stają się współdziedzicami, członkami jednego Ciała i uczestnikami obietnicy w Chrystusie. Chodzi więc o Boży zamysł, który obejmuje ludzi spoza Izraela i gromadzi ich w Chrystusie. Słowo „teraz” wskazuje na chwilę odsłonięcia, nie na zmianę Bożego serca. Wcześniejsze pokolenia pozostają częścią historii Boga, ale dopiero teraz tajemnica została objawiona w ten sposób. Duch daje apostołom i prorokom zrozumienie prawdy, która przekracza granice pochodzenia. Paweł, nazwany sługą tej łaski, nie przedstawia jej jako własnego osiągnięcia. Tajemnica nie jest tu zagadką przeznaczoną dla nielicznych. Jej odsłonięcie tworzy przynależność: ci, których uznawano za dalekich, otrzymują udział w tej samej obietnicy. W perspektywie wieczności wspólnota Chrystusa nie opiera się na ludzkim rodowodzie ani zasłudze. Jej jedność jest darem Boga, objawionym przez Ducha i ogłoszonym w Ewangelii.