List do Efezjan 2:22 – znaczenie i zastosowanie

Ten werset zamyka obraz budowli, do której autor listu zaprasza odbiorców. Słowo „wspólnym” w zdaniu „w Nim i wy także wznosicie się we wspólnym budowaniu, by stanowić mieszkanie Boga przez Ducha” wyznacza sposób myślenia o wierze. Wcześniejsze wersety mówią o tym, że ci, którzy byli obcy i przybysze, stają się współobywatelami świętych i domownikami Boga. Werset 22 dopowiada, że ta wspólnota nie jest zwykłym zbiorem ludzi, ale miejscem, w którym Bóg mieszka przez Ducha. Ten obraz łagodnie przeciwstawia się przekonaniu, że każdy musi dźwigać swój ciężar w pojedynkę. Osoba, która długo przeżywa samotność, może w zgromadzeniu czuć się jak element bez miejsca. Tymczasem list nie mierzy wartości człowieka jego samodzielnością, lecz tym, czy zostaje włączony w większą całość. Przykład kogoś, kto po trudnym okresie wraca do wspólnoty i tam powoli odnajduje swoje miejsce, dobrze pokazuje tę dynamikę, choć tekst nie opisuje konkretnych okoliczności. Werset nie obiecuje, że wspólnota będzie wolna od trudu, niezgody czy zmęczenia. Mówi natomiast, że Bóg zamieszkuje tam, gdzie ludzie trwają razem, a Duch łączy to, co samo w sobie mogłoby się rozproszyć.

Werset 22 domyka obraz rozpoczęty w poprzednim zdaniu: wspólnota wierzących jest budowlą, która rośnie w Chrystusie. Jej fundamentem są apostołowie i prorocy, a kamieniem węgielnym — sam Jezus. Nie chodzi więc o zbiór niezależnych osób, które jedynie podzielają podobne przekonania. Ich przynależność do Boga łączy je w jedną całość. Słowa „w Nim i wy także” odnoszą ten obraz do adresatów listu: oni również należą do budowli, która staje się „mieszkaniem Boga przez Ducha”. Wcześniej Paweł nazywa ich domownikami Boga, a teraz rozwija tę myśl: Bóg nie tylko przyjmuje ludzi do swojej rodziny, lecz mieszka pośród wspólnoty. To Duch sprawia, że budowla jest Jego mieszkaniem. Obraz budowania wskazuje na proces: wspólnota wzrasta i jest łączona, nie pozostaje gotową konstrukcją od początku. Nie oznacza to, że ludzkie wysiłki tworzą obecność Boga; tekst umieszcza wzrost „w Nim” i przypisuje zamieszkiwanie Bogu przez Ducha. Jedność Kościoła nie jest więc dodatkiem do wiary, lecz częścią tego, czym Bóg czyni swoich ludzi.

W Liście do Efezjan 2:22 obraz budowli dopiero się domyka. Mowa tu o wspólnym budowaniu, a nie o pojedynczych cegłach ułożonych obok siebie. Czasownik „wznosicie się” w liczbie mnogiej wskazuje na zbiorowość, w której każdy ma swoje miejsce w całej konstrukcji. Celem tej budowy jest mieszkanie Boga przez Ducha. Fragment nie opisuje, jak liczna ma być wspólnota ani jak powinna wyglądać. Mówi o obecności Boga, który przebywa wśród swoich, a ludzie stają się miejscem tej obecności. Z praktycznego punktu widzenia widać to w zwykłych rzeczach. Wspólnota żyje z drobnych wyborów: z regularnego przychodzenia na spotkania, z gotowości do wysłuchania drugiego człowieka, z cierpliwości w trudnej rozmowie. Taki gest, powtarzany przez lata, tworzy trwałą konstrukcję. Kontekst wcześniejszych wersetów pokazuje, że budowla spoczywa na Chrystusie jako kamieniu węgielnym. To On trzyma całość. Wspólne budowanie wyrasta więc z fundamentu, który już został położony, a ludzka praca odpowiada na to, co wcześniej uczynił Bóg. Zwykłość wspólnoty okazuje się zatem miejscem, w którym Bóg chce mieszkać.

Werset ten domyka obraz budowli rozpoczęty chwilę wcześniej. Chrystus jest jej kamieniem węgielnym, a ci, którzy byli obcy i oddaleni, zostają nazwani domownikami Boga. Paweł mówi o wspólnym wzrastaniu: wspólnota nie jest zbiorem niezależnych osób, lecz budowlą, której życie i spójność mają źródło „w Nim”. Obraz kamieni może wydawać się twardy, ale niesie cichą obietnicę przynależności. Każdy element ma miejsce nie dlatego, że sam siebie stworzył, lecz dlatego, że zostaje włączony w całość. Wiara nie zamyka się więc w prywatnej więzi z Bogiem. Przyjmuje kształt także w relacjach: w pojednaniu, cierpliwym słuchaniu i trosce o tych, których łatwo pominąć. Te gesty nie budują Boga ani nie zasługują na Jego obecność; świadczą o życiu wspólnoty, którą On tworzy. Celem budowania jest „mieszkanie Boga przez Ducha”. Nie chodzi o ściany, które Boga ograniczają, lecz o lud Boży jako miejsce Jego obecności pośród ludzi. Wzrost dokonuje się razem, zakorzeniony w Chrystusie i podtrzymywany przez Ducha. Nadzieja tkwi w tym, że Bóg zechciał zamieszkać pośród ludzi, których sam jednoczy.