List do Efezjan 2:17 – znaczenie i zastosowanie

Werset w Liście do Efezjan 2:17 mówi o zwiastowaniu pokoju, które dociera do dwóch grup: do tych, którzy są daleko, i do tych, którzy są blisko. Tekst nie ukrywa tej odległości ani nie udaje, że jej nie ma. Nazywa ją wprost, bo bycie daleko bywa ciężkie, zwłaszcza gdy wydaje się, że nikt nie widzi, jak bardzo ktoś się oddalił. Mimo to słowo pokoju zostaje skierowane właśnie do tych, którzy czują się obcy, i w tym jest coś bardzo łagodnego. Warto zwrócić uwagę na czasownik. Pokój jest tu zwiastowany, czyli ogłoszony i wypowiedziany na głos. Nie jest nagrodą, którą trzeba najpierw zdobyć przez odpowiedni dystans czy zasługę. Poprzednie wersety tego rozdziału, a szczególnie Listu do Efezjan 2:13, mówią, że ci, którzy byli daleko, zostali przybliżeni przez krew Chrystusa. Pokój zaczyna się więc od Tego, który przychodzi, a nie od tego, kto stoi z daleka. Ostatecznie ten fragment pokazuje Boga, który mówi do ludzi po obu stronach tej samej odległości. Ci, którzy są blisko, nie muszą się obawiać, że ich miejsce zostało zabrane. Ci, którzy są daleko, nie czekają na słowo, które dopiero może nadejść, bo zostało już wypowiedziane.

Słowa „A gdy przyszedł, zwiastował pokój wam, którzy jesteście daleko, i pokój tym, którzy są blisko” streszczają dzieło Chrystusa jako ogłoszenie pojednania. Nie chodzi tu jedynie o uspokojenie uczuć. W bezpośrednim kontekście Listu do Efezjan 2:17 pokój oznacza nową relację z Bogiem i koniec wrogości, która dzieliła ludzi. „Daleko” i „blisko” wskazują na dwie części ludzkości, o których mowa w poprzednich wersetach: tych, którzy byli oddaleni, oraz tych, którzy mieli bliskość związaną z przymierzem. Nie otrzymują dwóch różnych orędzi ani odrębnych dróg do Boga. Chrystus zwiastuje pokój obu stronom, a przez Niego obie mają dostęp do Ojca (List do Efezjan 2:18). To ważne rozróżnienie: pokój nie polega na tym, że jedna grupa wchłania drugą, lecz że w Chrystusie wrogość zostaje przezwyciężona i powstaje jedność. Czasownik „zwiastował” podkreśla, że pokój nie jest tylko odległą ideą. Chrystus ogłosił go ludziom, a poprzednie wersety łączą go z Jego krzyżem. Werset mówi więc o pokoju, który ma źródło w Jego dziele i obejmuje zarówno pojednanie z Bogiem, jak i wspólnotę dawniej podzielonych ludzi.

Werset 17 nie zaczyna się od oceny tych, którzy stoją blisko, ani od rozliczenia tych, którzy są daleko. Zaczyna się od przyjścia i od zwiastowania. Pokój zostaje ogłoszony obu grupom, zanim którakolwiek z nich zdąży cokolwiek udowodnić. Kontekst wyjaśnia, skąd bierze się ta wspólna wieść. Ci, którzy niegdyś byli daleko, zostali przybliżeni przez krew Chrystusa, a On sam jest pokojem dla obu części ludzkości (List do Efezjan 2:13-14). Bliskość nie jest więc nagrodą za dobre sprawowanie, a odległość nie jest ostatnim słowem o człowieku. Praktycznie oznacza to, że ktoś, kto od lat stoi z boku wspólnoty, i ktoś, kto od dziecka siedzi w pierwszej ławce, słyszą to samo słowo. Ten drugi może brać swoje miejsce za pewność. Ten pierwszy może brać swój dystans za wyrok. Werset zdejmuje z obu ciężar ostatecznego osądu o sobie samych. Różnica między daleko a blisko nie znika, ale przestaje decydować o tym, kto otrzymuje pokój. Pokój przychodzi jako słowo skierowane do ludzi, a nie jako nagroda za ich zasługi. Ta wieść mówi wszystkim, że ich położenie nie jest ostatnim słowem.

List do Efezjan 2:17 ukazuje Chrystusa jako Tego, który przychodzi z pokojem zarówno do „dalekich”, jak i „bliskich”. W bezpośrednim kontekście te słowa odnoszą się do podziału między narodami: ci, którzy byli daleko, zostali w Chrystusie przybliżeni, a obie grupy pojednane z Bogiem. Pokój nie jest tu jedynie spokojem wewnętrznym ani uprzejmym brakiem sporu. Oznacza nową więź, której źródłem jest sam Chrystus. Ważne jest, że zwiastowanie obejmuje obie strony. Nikt nie otrzymuje osobnego, lepszego dostępu do Boga; przez Chrystusa jedni i drudzy mają dostęp do Ojca w jednym Duchu. Dawna odległość nie wyznacza już ostatecznie miejsca człowieka. Nie oznacza to, że różnice między ludźmi znikają, lecz że nie muszą już budować muru wrogości ani wykluczać ze wspólnoty. To dar, który poprzedza wszelkie ludzkie osiągnięcie. Można pomyśleć o progu domu: Chrystus nie przemawia tylko do tych, którzy już stoją po właściwej stronie, ale ogłasza pokój po obu stronach. Werset prowadzi ku obrazowi domowników Boga, nie obcych i przybyszów. Pokój Ewangelii ma więc wymiar wieczny i wspólnotowy: zakorzenia człowieka w pojednaniu z Bogiem, a zarazem otwiera miejsce obok innych.