List do Kolosan 3:18 – znaczenie i zastosowanie

Apostoł kończy ten rozdział wskazówkami dotyczącymi zwykłych obowiązków rodzinnych i społecznych, podobnie jak w Liście do Efezjan. Listy, które najdobitniej ukazują chwałę Bożej łaski i wielkość Pana Jezusa, mówią też bardzo jasno o obowiązkach wynikających z poszczególnych relacji. Nigdy nie powinniśmy oddzielać przywilejów, jakie daje Ewangelia, od obowiązków, które ona nakłada.

Najpierw apostoł zwraca się do żon i mężów (List do Kolosan 3:18). „Żony, bądźcie uległe swoim mężom, jak przystoi w Panu”. Obowiązkiem żon jest podporządkowanie się mężom. Tego samego słowa używa się, mówiąc o naszym obowiązku wobec rządzących, jak wtedy, gdy Paweł pisze: „Każdy człowiek niech będzie poddany władzom zwierzchnim” (List do Rzymian 13:1). Mowa jest też o uległości i szacunku (List do Efezjan 5:24; List do Efezjan 5:33). Jednym z podawanych powodów jest to, że najpierw został stworzony Adam, a potem Ewa, i że to nie Adam został zwiedziony, lecz kobieta została zwiedziona i popadła w grzech (Pierwszy List do Tymoteusza 2:13; Pierwszy List do Tymoteusza 2:14). Adam był pierwszy w stworzeniu, a ostatni w upadku. Głową kobiety jest mężczyzna; kobieta została stworzona z mężczyzny i dla mężczyzny, a nie odwrotnie (Pierwszy List do Koryntian 11:3; Pierwszy List do Koryntian 11:8; Pierwszy List do Koryntian 11:9). Odpowiada to porządkowi natury, logice rzeczy i ustanowieniu Bożemu.

Nie chodzi jednak o podporządkowanie się surowemu panu ani absolutnemu tyranowi, lecz własnemu mężowi, z którym żona jest najściślej związana i który również ma przed Bogiem poważne obowiązki. Jest to „stosowne w Panu”, czyli odpowiednie dla tej relacji i będące częścią posłuszeństwa wobec władzy i prawa Chrystusa.

Z kolei mężowie mają kochać swoje żony i nie odnosić się do nich surowo (List do Kolosan 3:19). Powinni kochać je czule i wiernie, tak jak Chrystus umiłował Kościół, jak własne ciało, a nawet jak samych siebie (List do Efezjan 5:25; List do Efezjan 5:28; List do Efezjan 5:33). Taka miłość należy do najbliższej ludzkiej relacji i jest jednym z największych pocieszeń i błogosławieństw w życiu. Mężowie nie powinni traktować żon z goryczą, używać wobec nich ostrych słów ani zachowywać się surowo. We wszystkim powinni okazywać życzliwość i wzgląd, bo kobieta została stworzona dla mężczyzny, a mężczyzna przychodzi na świat za pośrednictwem kobiety (Pierwszy List do Koryntian 11:9; Pierwszy List do Koryntian 11:11; Pierwszy List do Koryntian 11:12).

Następnie apostoł mówi o dzieciach i rodzicach. „Dzieci, bądźcie posłuszne rodzicom we wszystkim, bo to podoba się Panu” (List do Kolosan 3:20). Dzieci powinny chętnie spełniać wszystkie zgodne z prawem polecenia rodziców i kierować się ich wskazówkami, ponieważ rodzice mają naturalne prawo do tego i lepiej nadają się do kierowania dziećmi. Paweł mówi też, że dzieci mają czcić rodziców, a nie tylko być im posłuszne (List do Efezjan 6:2). Powinny cenić rodziców i dobrze o nich myśleć, bo posłuszeństwo powinno wypływać z szacunku dla nich. Takie postępowanie podoba się Bogu. Jest to pierwsze przykazanie z obietnicą: że dzieciom będzie się dobrze powodziło i że długo będą żyły na ziemi (List do Efezjan 6:2). Dzieci, które czczą rodziców, na ogół mają większe szanse na pomyślność i długie życie.

Rodzice także powinni być łagodni, a nie tylko dzieci posłuszne (List do Kolosan 3:21). „Ojcowie, nie rozdrażniajcie swoich dzieci, aby nie upadły na duchu”. Rodzice nie powinni sprawować władzy z surowością i szorstkością, lecz z życzliwością i łagodnością. W przeciwnym razie wzbudzają urazę, osłabiają ducha dzieci i sprawiają, że mniej chętnie czynią to, co słuszne. Gdy rodzice zbyt mocno naciskają, często popychają dzieci do jeszcze większego buntu. Zły charakter i zły przykład rodziców często stają się poważną przeszkodą i zgorszeniem dla ich dzieci, o czym mówi także List do Efezjan 6:4. Dzięki czułości rodziców i posłuszeństwu dzieci Bóg zwykle powołuje dla siebie lud i przekazuje wiarę z pokolenia na pokolenie.

Potem apostoł przechodzi do sług i ich panów. „Słudzy, bądźcie posłuszni we wszystkim swoim ziemskim panom” (List do Kolosan 3:22). Słudzy mają wykonywać pracę należącą do ich obowiązków i być posłuszni swoim panom we wszystkim, co nie stoi w sprzeczności z ich powinnością wobec Boga, ich niebiańskiego Pana. Nie powinni pracować tylko wtedy, gdy ktoś ich obserwuje, jak ludzie, którym zależy na przypodobaniu się innym. Powinni za to postępować uczciwie i pilnie. Mają pracować ze szczerym sercem, bojąc się Boga. Oznacza to brak ukrytych egoistycznych zamiarów, obłudy i udawania, a także postępowanie właściwe ludziom, którzy odczuwają głęboki respekt wobec Boga.

Bojaźń Boża, która panuje w sercu, sprawia, że człowiek jest wierny w każdej relacji. Słudzy bojący się Boga będą uczciwi, nawet gdy nie widzi ich żadne ludzkie oko, ponieważ wiedzą, że Bóg patrzy. Przypomnijmy słowa Abrahama: „Z pewnością nie ma tu bojaźni Bożej” (Księga Rodzaju 20:11), oraz słowa Nehemiasza: „Ja jednak tak nie postępowałem z bojaźni przed Bogiem” (Księga Nehemiasza 5:15). „Cokolwiek czynicie, z serca wykonujcie” (List do Kolosan 3:23), z pilnością, a nie leniwie. Można też rozumieć te słowa jako wezwanie, by pracować z radością, a nie narzekać na Bożą opatrzność, która postawiła człowieka w takiej sytuacji. „Jak dla Pana, a nie dla ludzi”. Praca sługi staje się święta, gdy jest wykonywana jako służba Bogu, z myślą o Jego chwale i w posłuszeństwie Jego przykazaniu, a nie tylko po to, by zadowolić ludzi. Gdy wiernie wypełniamy obowiązki wobec innych, tak naprawdę wypełniamy obowiązek wobec Boga.

Dla zachęty słudzy powinni pamiętać, że wierny sługa nie jest mniej gotowy na niebo z powodu niskiej pozycji. „Wiedząc, że od Pana otrzymacie jako zapłatę dziedzictwo, bo służycie Panu Chrystusowi” (List do Kolosan 3:24). Jeśli ktoś służy swojemu ziemskiemu panu zgodnie z przykazaniem Chrystusa, służy samemu Chrystusowi, a On mu odpłaci. Obecny los może oznaczać służbę, lecz przyszłą nagrodą będzie dziedzictwo synów. Z drugiej strony: „Kto wyrządza krzywdę, poniesie karę za wyrządzoną krzywdę” (List do Kolosan 3:25). Bóg jest sprawiedliwy. Jeśli słudzy oszukują swoich panów albo wyrządzają im krzywdę, Bóg rozliczy ich z tego, nawet gdy panowie się o tym nie dowiedzą. Ukarze nieuczciwych, a nagrodzi wiernych. To samo dotyczy sytuacji, gdy panowie krzywdzą swoich sług. U Boga nie ma stronniczości. Sprawiedliwy Sędzia całej ziemi traktuje wszystkich bezstronnie. Nie bierze pod uwagę zewnętrznego statusu ani położenia. Przed Jego sądem pan i sługa stoją na równi.

Apostoł prawdopodobnie ma na myśli, omawiając te obowiązki, sytuację opisaną w Pierwszym Liście do Koryntian 7, gdy ludzie pozostawali w relacjach z osobami innej religii, na przykład chrześcijanin z poganinem albo nawrócony Żyd z nieobrzezanym poganinem. W takich przypadkach można było się zastanawiać, czy zwykłe obowiązki nadal obowiązują. Jeśli te wskazówki mają zastosowanie również w takich sytuacjach, tym bardziej dotyczą chrześcijan wobec siebie nawzajem, gdy obie strony wyznają tę samą wiarę. Jakże szczęśliwy byłby świat, gdyby religia Ewangelii panowała wszędzie. Kształtowałaby każdy stan życia i każdą relację.