1 List do Koryntian 9:18 – znaczenie i zastosowanie

Paweł zadaje pytanie, które zna każdy, kto coś od siebie dał: co z tego będzie miał? Sam odpowiada spokojnie: „Jaką więc mam zapłatę? Otóż tę właśnie, że głosząc Ewangelię bez żadnej zapłaty, nie korzystam z praw, jakie mi daje Ewangelia”. Apostoł nie zamienia swojej pracy w umowę. W 1 Liście do Koryntian 9:14 pisze wprost, że ci, którzy głoszą Ewangelię, mogą z niej żyć, a mimo to rezygnuje z tego prawa dobrowolnie. W tych słowach słychać tęsknotę za wolnością od rachunku. Głoszenie, które niczego nie domaga się w zamian, nie jest puste. Paweł zachowuje dla siebie coś cenniejszego niż pieniądze, czyli możliwość dawania bez zobowiązań wobec tych, którym służy. Nie musi udowadniać wartości swojej posługi ani czuć się dłużnikiem tych, do których przychodzi. Można sobie wyobrazić kogoś, kto w swoim kościele pracuje przy herbacie i ogłoszeniach, nie oczekując podziękowań. Taka osoba może czuć zmęczenie, ale też ulgę, że jej służba nie waży się na wadze. W tym ujęciu zapłata zmienia kształt i staje się spokojem serca, które wie, po co daje.

1 List do Koryntian 9:18: „Jaką więc mam zapłatę?” Paweł odpowiada paradoksalnie: jego zapłatą jest to, że głosi Ewangelię bez wynagrodzenia i nie korzysta z przysługującego mu prawa. Nie twierdzi, że prawo do utrzymania jest niewłaściwe. Kilka wersetów wcześniej przypomina, że „Pan postanowił, żeby z Ewangelii żyli ci, którzy głoszą Ewangelię” (1 List do Koryntian 9:14). Chodzi więc nie o potępienie materialnego wsparcia, lecz o dobrowolne z niego zrezygnowanie. Kluczowe jest rozróżnienie między prawem a obowiązkiem. Paweł ma prawo przyjąć utrzymanie, ale głoszenie Ewangelii uważa za powierzone mu zadanie, nie za powód do chluby ani narzędzie zysku (1 List do Koryntian 9:16–17). W jego konkretnej sytuacji rezygnacja z zapłaty staje się sposobem służby: usuwa przeszkodę, która mogłaby utrudnić przyjęcie Ewangelii. Ten fragment nie ustanawia zasady, że głosiciele mają zawsze pracować bez wynagrodzenia. Pokazuje raczej, że chrześcijańska wolność nie polega na korzystaniu z każdego należnego prawa. Czasem jej dojrzałym wyrazem jest dobrowolne ograniczenie własnych przywilejów dla dobra innych.

Pierwszy List do Koryntian 9:18 zaskakuje. Apostoł pyta o zapłatę, a odpowiada, że jego nagrodą jest głoszenie Ewangelii bez żadnej zapłaty. Z kontekstu wynika, że miał prawo żyć z Ewangelii, co Pan ustanowił w wersecie 14. Mimo to z tego przywileju nie skorzystał. Jego służba nie mogła więc zostać uznana za interesowną. Ten fragment pokazuje praktyczną mądrość. Rezygnacja z należnych praw nie oznacza tu ucieczki od odpowiedzialności. Paweł pisze o ciążącym na nim obowiązku i o tym, że działa jako szafarz. Mimo to mówi o swojej nagrodzie jako o tym, że „nie korzystam z praw, jakie mi daje Ewangelia”. Obowiązek i dobrowolność spotykają się w jednym czynie. Słowo zyskuje wiarygodność jeszcze przed tym, jak zostanie w pełni wypowiedziane. Warto zauważyć, że wolność apostoła wynika z tego, czym jest sama Ewangelia, a nie z jego gotowości do poświęceń. Zapłata, o której mowa, leży poza tym, co można zmierzyć i zapisać w rachunku. Dla tego, kto głosi, oznacza to jedno: jego wiarygodność nie zależy od tego, co może zyskać. Tekst mówi o tym krótko, ale wyraźnie pokazuje, że prawdziwa nagroda służby bywa niewidoczna dla ludzkich oczu.

Paweł mówi o zapłacie w sposób, który odwraca zwykłą miarę: jego radością jest głosić Ewangelię bez wynagrodzenia i nie korzystać z praw, które mu przysługują. Nie twierdzi, że głoszący Ewangelię nie powinni otrzymywać wsparcia. W tym samym rozdziale uznaje, że Pan postanowił, by żyjący z Ewangelii otrzymywali utrzymanie. Opisuje własny wybór, nie powszechny nakaz ubóstwa. W jego słowach pobrzmiewa świadomość powołania. Głoszenie nie jest dla niego zasługą, którą można przedstawić Bogu w zamian za nagrodę; Paweł mówi o powierzonym mu obowiązku. Szczególną zapłatą staje się więc możliwość służenia bez czerpania z tego prawa osobistej korzyści. To wolność oddana Ewangelii. Można w tym dostrzec obraz dłoni, która nie zaciska się na tym, co jej przysługuje, bo ma już coś ważniejszego do przekazania. Taka postawa nie kupuje zbawienia ani nie ustanawia miary wartości innych sług. Pokazuje, że wieczna waga służby nie zawsze leży w tym, co człowiek z niej otrzymuje. Czasem wyraża się w bezinteresownym oddaniu temu, co zostało mu powierzone.