1 List do Koryntian 10:14 – znaczenie i zastosowanie

W 1 Liście do Koryntian 10:14 słowa „Dlatego też, najmilsi moi, strzeżcie się bałwochwalstwa!” pojawiają się tuż po zapewnieniu, że Bóg jest wierny i nie dopuści, by kuszono ponad miarę tego, co można znieść. Ta kolejność daje temu wezwaniu szczególne światło. Troska Apostoła wyraża zaufanie do Boga i troskę o serce wspólnoty, która ma nie rozproszyć się w przywiązaniach. Bałwochwalstwo zostaje w tym miejscu powiązane z uczestnictwem w ofiarach i w stole Pańskim. Kielich błogosławieństwa jest udziałem we Krwi Chrystusa, a wspólny chleb tworzy jedno Ciało. Wspólnota, która trwa przy Bogu, znajduje w Nim oparcie i bliskość, dlatego ostrzeżenie dotyczy tego, co mogłoby zająć Jego miejsce. Serce człowieka łatwo przywiązuje się do tego, co obiecuje bezpieczeństwo, uznanie albo ulgę w lęku. Tekst nie opisuje tych rzeczy szczegółowo, ale pokazuje, że wierność ma swój kierunek i że bliskość z Bogiem może zostać zastąpiona czymś, co wydaje się bliższe, a nie daje prawdziwego pokoju. W tym wezwaniu słychać przede wszystkim troskę o to, by serce pozostało w jedności z Tym, który w łamanym chlebie daje siebie samego.

„Dlatego też” łączy wezwanie Pawła z ostrzeżeniem przed zarozumiałą pewnością: nawet ci, którzy doświadczyli Bożych darów, mogą upaść. W wersetach poprzedzających Apostoł przypomina Izraelitów na pustyni. Wspólne doświadczenia nie uchroniły wszystkich przed niewiernością, dlatego przeszłość staje się pouczeniem, a nie powodem do poczucia wyższości. Nakaz „strzeżcie się bałwochwalstwa” rozwija temat udziału w kulcie. W dalszej części rozdziału Paweł zestawia udział w kielichu i chlebie, związany z Chrystusem, z uczestnictwem w ofiarach składanych bożkom. Bałwochwalstwo nie oznacza tu wyłącznie uznania posągu za boga. Chodzi także o wejście w rytuał, który wyraża przynależność do innego kultu i pozostaje sprzeczny z wiernością Chrystusowi. To ostrzeżenie nie uzasadnia pochopnego uznawania każdej cennej rzeczy za bożka. Jego sens wynika z konkretnego kontekstu wspólnotowego i religijnego. Jednocześnie zachowuje aktualność tam, gdzie lojalność wobec Chrystusa zostaje wypierana przez uczestnictwo w praktykach oddających cześć innym bóstwom. Słowo „najmilsi” nadaje temu stanowczemu nakazowi ton troski, nie pogardy: wspólnota potrzebuje czujności właśnie dlatego, że otrzymane dary nie czynią jej niepodatną na upadek.

Paweł zwraca się do wspólnoty czule: „najmilsi moi”. Nakaz w 1 Liście do Koryntian 10:14 brzmi: „strzeżcie się bałwochwalstwa!”. Słowo „dlatego” wiąże tę przestrogę z tym, co Paweł przypomniał wcześniej. Ojcowie Izraela mieli obłok nad sobą, przeszli przez morze i spożywali duchowy pokarm, a mimo to niektórzy z nich szemrali i zostali zgładzeni (1 List do Koryntian 10:1–10). Przywilej sam z siebie nie chroni więc przed upadkiem. Fragment pokazuje, że bałwochwalstwo rzadko zaczyna się od wielkiej decyzji. Częściej rodzi się z drobnych wyborów, które stopniowo stawiają na pierwszym miejscu to, co należy do Boga. Ktoś zaczyna dzień od wiadomości w telefonie, potem od cudzej opinii o sobie, aż w końcu opinie innych i ekran decydują o tym, czego się człowiek boi i do czego dąży. Z zewnątrz wygląda to niewinnie, dopóki nie widać, komu naprawdę służy serce. Paweł mówi o wierności Boga, który nie dopuszcza pokusy ponad siły i wskazuje jej wyjście (1 List do Koryntian 10:13). Ta obietnica nie usprawiedliwia jednak beztroski. Ostrzeżenie zostało spisane dla naszego pouczenia, bo wspólnota zawsze może zapomnieć, komu zawdzięcza swoje dni.

Słowo „dlatego” łączy wezwanie z ostrzeżeniem przed pychą i upadkiem oraz z przypomnieniem, że Bóg pozostaje wierny w pokusie. Paweł zwraca się do Koryntian czule, nazywając ich „najmilszymi”, ale jego polecenie jest stanowcze: „strzeżcie się bałwochwalstwa!”. Wcześniejsze doświadczenia Izraela pokazują, że przynależność do ludu Bożego i udział w duchowych darach same w sobie nie chronią przed niewiernością. Bałwochwalstwo oznacza oddawanie czci temu, co nie jest Bogiem. W codziennym życiu może przybrać mniej widoczną postać: pieniądze, uznanie albo władza mogą zacząć domagać się bezwarunkowego posłuszeństwa i obiecywać bezpieczeństwo, którego nie potrafią dać. To współczesne przykłady, nie lista podana przez Pawła. Dalsze wersety przywołują kielich i chleb jako udział we Krwi i Ciele Chrystusa oraz znak jedności wielu osób w jednym Ciele. W takim świetle ostrzeżenie dotyczy wierności, która obejmuje całe życie. Przy wspólnym stole nie można bez rozdwojenia serca służyć Bogu i temu, co zajmuje Jego miejsce. Wers ten nie odbiera nadziei: przypomina, że Boża wierność nie jest zgodą na beztroskę, lecz wezwaniem do czujnej, wyłącznej czci.