List do Rzymian 9:24 – znaczenie i zastosowanie

Te słowa domykają fragment o naczyniach zmiłowania i otwierają nową perspektywę. Paweł, który wcześniej wyznał „wielki smutek i nieprzerwany ból” z powodu swoich rodaków, mówi teraz o powołaniu, które wykracza poza granice tego narodu: „względem nas, których powołał nie tylko spośród Żydów, ale i spośród pogan” (List do Rzymian 9:24). Wspólnota, którą Bóg wzywa, obejmuje zarówno Żydów, jak i pogan, czyli ludzi spoza Izraela. W tym zestawieniu widać, że zranione serce nie zamyka się na szersze zmiłowanie. Bóg nie wyznacza swojej miłości według jednej linii pochodzenia. Warto zauważyć, że mowa tu o tych, których Bóg powołał, a więc o powołaniu, które pochodzi od Niego. Fragment nie opisuje jednak, jak to powołanie przebiega w życiu konkretnych ludzi ani jakie formy przyjmuje wspólnota. Paweł pisze z przejęciem, a nie z dystansem, i to jest istotne: wielka prawda o szerokości Bożego serca rodzi się obok bólu, a nie zamiast niego. Oba te doświadczenia mogą mieścić się w jednym sercu wierzącego.

W Liście do Rzymian 9:24 słowo „nas” odnosi się do ludzi objętych zmiłowaniem, o których Paweł mówi w poprzednim wersecie. Dopowiada, że Bóg powołał ich „nie tylko spośród Żydów, ale i spośród pogan”. Nie chodzi więc o dwa odrębne sposoby dostępu do Boga, lecz o wspólnotę, której granice nie pokrywają się z pochodzeniem etnicznym. To ważne w świetle początku rozdziału: Paweł mówi o głębokim bólu z powodu swoich rodaków. Włączenie pogan nie oznacza zatem obojętności wobec Izraela ani prostego stwierdzenia, że Izrael został odrzucony. Przytoczone dalej słowa Ozeasza o ludzie nazwanym „moim ludem” oraz Izajasza o ocalonej Reszcie pokazują, że Paweł odczytuje tę sytuację w świetle Bożego działania i wcześniejszych obietnic. Chrześcijanie różnie objaśniają, jak ten fragment opisuje Boży wybór i ludzką odpowiedzialność. Sam werset wyraźnie podkreśla jednak, że powołanie obejmuje zarówno Żydów, jak i pogan. Pochodzenie nie daje podstaw do wywyższania się; przynależność do ludu Boga jest tu przedstawiona jako skutek Jego powołania i zmiłowania.

Paweł pisze o „nas”, czyli o tych, których Bóg powołał. To słowo ma wagę. Powołanie nie zaczyna się od pochodzenia, bo Bóg wezwał zarówno spośród Żydów, jak i spośród pogan. Apostoł nie zamyka łaski w granicach jednego narodu, choć sam bardzo cierpi z powodu swoich rodaków (List do Rzymian 9:1-3). Kontekst przypomina, że powołanie jest dziełem Bożej woli, a nie zasługą ludzkiego pochodzenia. Paweł mówi o naczyniach objętych zmiłowaniem, przygotowanych do chwały (List do Rzymian 9:22-23). Obraz garncarza nie służy tu do straszenia, lecz do przypomnienia, że to Bóg kształtuje swoje dzieło. W praktyce oznacza to, że ktoś, kto dorastał poza wspólnotą wiary albo uważa się za zbyt grzesznego, nie musi szukać swojej wartości w tym, skąd przyszedł. Zdanie o powołaniu spośród Żydów i pogan otwiera drzwi tam, gdzie człowiek widzi tylko zamknięte ściany. Ten werset pokazuje też, że Boże powołanie nie jest ciasne. Bóg, który wybiera szerzej, niż podpowiada ludzka logika, pozostaje wierny swojemu słowu, o czym Paweł przypomina w cytacie z Izajasza (List do Rzymian 9:27-28).

Słowa „względem nas, których powołał nie tylko spośród Żydów, ale i spośród pogan” mówią o wspólnocie, której granice nie pokrywają się z pochodzeniem. Paweł widzi w niej ludzi z różnych narodów, zebranych nie przez własną zasługę, lecz przez Boże powołanie i miłosierdzie. Nie oznacza to, że historia Izraela przestaje mieć znaczenie. W tym samym rozdziale Paweł wyraża głęboki ból z powodu swoich rodaków, a przywołane słowa proroków pokazują zarazem, że Bóg nazywa swoim ludem tych, którzy wcześniej nie należeli do niego. Można widzieć tę wspólnotę jak stół, przy którym miejsce nie zależy od dawnego podziału na swoich i obcych. Nie jest to jednak triumf jednej grupy nad drugą. Włączenie pogan staje się świadectwem szerokości Bożego zmiłowania, a nie powodem do wyniosłości. Obraz garncarza z sąsiednich wersetów przypomina, że człowiek nie jest źródłem własnego powołania i nie może rościć sobie prawa do Bożej łaski. W tym zdaniu spotykają się tajemnica Bożego działania i nadzieja: wspólnota wiary wyrasta z miłosierdzia, które przekracza ludzkie granice, nie unieważniając bólu ani historii.