List do Rzymian 7:4 – znaczenie i zastosowanie

Paweł sięga w tym fragmencie po obraz małżeństwa, który dobrze znamy z codzienności: więź trwa, dopóki żyje jedna ze stron. Dla kogoś, kto zna ciężar dawnego życia pod Prawem, ten obraz ma w sobie coś poruszającego. „Tak i wy, moi bracia, dzięki ciału Chrystusa umarliście dla Prawa, by złączyć się z innym – z Tym, który powstał z martwych, byśmy zaczęli przynosić owoc Bogu.” Śmierć nie jest tu celem sama w sobie. Apostoł mówi o zerwaniu dawnej więzi po to, by powstała nowa, z zmartwychwstałym Chrystusem. W tych słowach słychać także ulgę. Tam, gdzie dotąd przeważały ciężar i zmęczenie, pojawia się zapowiedź bliskości z żywym Chrystusem. Owoc, o którym mowa, rodzi się z tej relacji, a nie z nacisku. W Liście do Rzymian 7:5 ten sam Paweł opisuje dawne życie jako przynoszące „owoc śmierci”, dlatego kontrast między dwiema drogami jest wyraźny i poruszający. Nowa więź wskazuje kierunek, w którym można żyć dalej, bo dobry owoc wyrasta z życia złączonego z Chrystusem.

W Liście do Rzymian 7:4 Paweł opisuje zmianę więzi: wierzący umarli dla Prawa przez ciało Chrystusa, aby należeć do Zmartwychwstałego. Obraz małżeństwa z poprzednich wersetów objaśnia, dlaczego śmierć zmienia dotychczasowe zobowiązanie. Nie oznacza to, że Prawo samo jest grzechem — Paweł odrzuca taki wniosek w dalszej części rozdziału. Chodzi o uwolnienie spod jego władzy nad człowiekiem, który umarł z Chrystusem. Kluczowe jest tu połączenie dwóch prawd: koniec dawnej więzi i początek nowej. Celem nie jest bezład ani obojętność wobec dobra, lecz przyniesienie owocu Bogu. Werset 6 dopowiada, że służba ma teraz dokonywać się „w nowym duchu”, a nie według „przestarzałej litery”. Zmiana źródła przynależności prowadzi więc do zmiany sposobu życia. „Owoc” nie jest zapłatą, dzięki której człowiek zdobywa więź z Chrystusem. W zdaniu Pawła to skutek złączenia z Tym, który powstał z martwych. Można go dostrzec w życiu, w którym posłuszeństwo nie wynika wyłącznie z zewnętrznego nakazu, lecz wyrasta z nowej przynależności. Prawo nie zostaje nazwane złem; nie jest jednak więzią, która określa życie tych, którzy należą do Chrystusa.

Ten werset zamyka wywód o małżeństwie i śmierci. Gdy mąż umiera, żona przestaje być związana jego prawem (List do Rzymian 7:2–3). Paweł stosuje ten obraz do wierzących, którzy umarli dla Prawa, dotąd ich wiążącego. Apostoł nie uznaje jednak Prawa za grzech (List do Rzymian 7:7), a dalej pokaże, jak grzech wykorzystuje przykazanie (List do Rzymian 7:8). Najważniejsze w tym wersecie jest to, z kim wierzący zostają połączeni. Paweł nie opisuje jedynie zerwania dawnego zobowiązania. Mówi o nowym związku: „by złączyć się z innym – z Tym, który powstał z martwych”. Celem tej zmiany jest owoc, a owoc ma być „Bogu”. Nowe życie nie kończy się więc na uwolnieniu, lecz zwraca się ku Bogu. Tekst mówi również o „ciele Chrystusa” jako miejscu tej zmiany. Chrześcijanie rozumieją te słowa różnie. Jedni widzą w nich ofiarę Chrystusa na krzyżu, inni wspólnotę Kościoła, którą Chrystus tworzy. Ta różnica ma znaczenie, ale fragment wskazuje wspólny kierunek: nowe życie zaczyna się w jedności z Chrystusem, a nie w samym wysiłku człowieka. Owoc, o którym pisze Paweł, nie jest ciężarem przepisów. Wyrasta z życia połączonego z Żyjącym, a takie życie nie potrzebuje przymusu, by przynosić dobre owoce.

Paweł mówi o zmianie więzi: wierzący umarli dla Prawa dzięki ciału Chrystusa, aby należeć do Zmartwychwstałego. Nie oznacza to, że Prawo jest złe; kilka wersetów dalej Apostoł wyraźnie temu zaprzecza. Chodzi o uwolnienie spod jego dawnej mocy i o nowe życie, które nie opiera się na samej literze. W centrum tego obrazu nie stoi człowiek, który własnym wysiłkiem wypracowuje sobie przynależność do Boga. Jest Chrystus, który umarł i powstał z martwych. Zjednoczenie z Nim otwiera przyszłość, której źródłem jest Jego życie. Owoc dla Boga wyrasta z tej więzi, a nie służy jako zapłata za nią. Może przybierać postać zwyczajnej wierności: prawdy wypowiedzianej bez korzyści, przebaczenia, które nie udaje, że krzywda nie istniała, albo troski o kogoś, kto nie może się odwdzięczyć. Paweł nie przedstawia tych czynów jako miary, która daje pewność zbawienia. Wskazuje raczej, że życie związane ze Zmartwychwstałym nie pozostaje bezowocne. Wieczność zaczyna się tu jako przynależność do Tego, którego śmierć nie zatrzymała.