Ewangelia Mateusza 26:24 – znaczenie i zastosowanie

Przy wieczerzy, w chwili bliskości, Jezus mówi o swoim odejściu i o człowieku, który Go wyda. Uczniowie są „bardzo tym zasmuceni” i pytają jeden przez drugiego, czy to nie oni. W tym pytaniu słychać lęk przed własną słabością, który trudno zostawić bez odpowiedzi. W Ewangelii Mateusza 26:24 łączą się dwie myśli. Pierwsza mówi, że droga Syna Człowieczego dokonuje się zgodnie z tym, co napisano, a druga wypowiada ciężką przestrogę wobec człowieka, przez którego to się stanie. Najtrudniej znieść słowa „byłoby lepiej dla tego człowieka, gdyby się nie narodził”, bo mówią o cierpieniu tak wielkim, że trudno je pomieścić w myśli. Tekst nie rozwija tej myśli dalej, więc nie trzeba jej dopowiadać. Ta scena pokazuje Boga, który nie udaje, że zdrada nie boli. Jezus nazywa to, co nadchodzi, i pozwala, by smutek uczniów był obecny przy stole. Chleb i kielich, które wkrótce potem poda, zostają dane właśnie w cieniu tych słów.

W Ewangelii Mateusza 26:24 Jezus łączy dwa stwierdzenia, których nie należy zlewać: Jego odejście dokonuje się „jak o Nim jest napisane”, a człowiek, przez którego zostanie wydany, ponosi odpowiedzialność za swój czyn. Zapowiedź męki wpisuje ją w Boży zamysł; nie przedstawia zdrady jako czegoś niewinnego ani nie odbiera zdrajcy odpowiedzialności. Słowa padają podczas wieczerzy, gdy Jezus mówi uczniom, że jeden z nich Go zdradzi. W następnym wersecie Judasz pyta: „Czy nie ja, Rabbi?”, a Jezus potwierdza jego udział. Bliskość wspólnego stołu wyostrza ciężar zdrady: zło nie przychodzi tu od obcego, lecz od kogoś należącego do grona uczniów. „Biada” i stwierdzenie, że lepiej byłoby się nie narodzić, są sądem nad powagą tego wyboru, nie ogólną nauką, że samo życie nie ma wartości. Tekst nie rozwiązuje wszystkich pytań o relację Bożego planu i ludzkiej wolności. Wyraźnie jednak odróżnia pewność, że Jezus idzie ku męce, od winy człowieka, który Go wydaje. Opisana zdrada nie usprawiedliwia się tym, że wpisuje się w wydarzenia prowadzące do krzyża.

W Ewangelii Mateusza 26:24 Jezus mówi o zdradzie wprost, ale nikogo nie wskazuje po imieniu. Słowa padają przy stole, w czasie wspólnego posiłku. Najpierw Jezus stwierdza, że Jego odejście dokonuje się zgodnie z Pismem. Dopiero potem następuje ostrzeżenie. Słowo „lecz” łączy dwie prawdy: Boży zamysł się wypełnia, a człowiek, który wyda Syna Człowieczego, pozostaje odpowiedzialny za swój czyn. Uczniowie pytają: „Chyba nie ja, Panie?”. To pytanie wyraża gotowość do sprawdzenia własnego serca. Judasz pyta niemal tak samo, lecz Jezus odpowiada mu wprost. Z życiowego punktu widzenia ten fragment pokazuje, że zdrada rzadko zaczyna się od spektakularnego gestu. Częściej rodzi się w bliskości, tam, gdzie ludzie siedzą blisko siebie i mają do siebie dostęp. Wierność w drobnych sprawach i szczerość w codziennych wyborach mają więc realną wagę, zanim przyjdzie chwila wielkiej decyzji. Słowa „Byłoby lepiej dla tego człowieka, gdyby się nie narodził” pokazują, jak poważnie Jezus traktuje zdradę Syna Człowieczego.

W tych słowach spotykają się dwie prawdy, których nie wolno rozdzielać. Syn Człowieczy odchodzi „jak o Nim jest napisane”: droga Jezusa ku ukrzyżowaniu nie wymyka się Bożemu zamysłowi. A jednak człowiek, przez którego zostanie wydany, słyszy słowa „biada”. To, że wydarzenie mieści się w większej historii zbawienia, nie czyni zdrady dobrem ani nie odbiera Judaszowi odpowiedzialności. Wypowiedź Jezusa pada przy stole, po zapowiedzi zdrady i pytaniach uczniów, czy to oni. Bliskość wspólnego posiłku nie chroni przed wyborem, który rani. Judasz także pyta, a odpowiedź Jezusa nie brzmi jak potępienie wypowiedziane z oddali. Jest bolesnym nazwaniem powagi tego, co ma się wydarzyć. Słowa o tym, że lepiej byłoby się nie narodzić, odsłaniają ciężar zdrady, lecz nie podają pełnego wyroku o wiecznym losie Judasza. Nie należy ani łagodzić Jezusowego „biada”, ani dopowiadać więcej, niż mówi ten fragment. Jak ciemna rysa na chlebie przy wspólnym stole, zdrada nie unieważnia drogi Jezusa ku krzyżowi. W tej scenie nadzieja nie polega na pomniejszeniu zła, lecz na tym, że zło nie staje się ostatnim słowem o misji Syna Człowieczego.