Ewangelia Łukasza 10:27 – znaczenie i zastosowanie

Uczony w Prawie odpowiada Jezusowi słowami, które znał od dzieciństwa. W Ewangelii Łukasza 10:27 miłość do Boga zaczyna się od serca, a dopiero potem mówi się o duszy, mocy i umyśle. Serce w języku Biblii to miejsce, w którym człowiek przeżywa tęsknotę, lęk, radość i żal. Pismo nie każe więc kochać Boga z dystansem, jakby uczucia trzeba było najpierw odłożyć na bok. Ta sama miłość zostaje połączona z miłością bliźniego, i to w sposób, który nie pozostawia miejsca na wygodne wymówki. W przypowieści, która następuje po tym pytaniu, kapłan widzi rannego człowieka na drodze i „zobaczył go i minął”. Ta krótka scena pokazuje, jak łatwo serce może się zamknąć przed cudzym cierpieniem, nawet wtedy, gdy zna się najważniejsze przykazanie. Tekst nie opisuje, co kapłan czuł, mówi jedynie, że nie zatrzymał się. Słowa „całym swoim sercem” nie wymagają bezbłędności. Wskazują raczej, że miłość do Boga obejmuje całego człowieka, łącznie z jego wrażliwością, i że właśnie ona może poruszyć się wobec drugiego człowieka. Serce, które potrafi się wzruszyć, jest w tym sensie miejscem, w którym obie miłości mogą się spotkać.

W Ewangelii Łukasza 10:27 słowa o miłości wypowiada uczony w Prawie, odpowiadając na pytanie Jezusa: „Jak czytasz?” Jezus potwierdza jego odpowiedź, a następnie mówi: „To czyń, a będziesz żył”. Ważny jest więc nie tylko sam nakaz, lecz także przejście od poprawnej lektury do życia zgodnego z tym, co tekst mówi. Przykazanie obejmuje całego człowieka: serce, duszę, moc i umysł. Nie przedstawia tych wymiarów jako osobnych zadań, lecz opisuje miłość Boga, która nie zostawia żadnej części życia poza swoim zasięgiem. Umysł także należy do tej miłości: rozumienie Pisma nie jest celem samym w sobie, jeśli pozostaje oddzielone od działania. Druga część wersetu łączy miłość Boga z miłością bliźniego. Nie znaczy to, że bliźni zajmuje miejsce Boga; oba przykazania razem pokazują, jak szeroki jest zakres wiernej miłości. W dalszej rozmowie pytanie „Kto jest moim bliźnim?” odsłoni próbę wyznaczenia jej granic. Odpowiedź uczonego jest zatem trafna, ale jej sens domaga się czegoś więcej niż znajomości słów: miłość ma stać się czynem.

Ewangelia Łukasza 10:27 mówi o miłości, która obejmuje całą osobę: „całym swoim sercem, całą swoją duszą, całą swoją mocą i całym swoim umysłem”. Te cztery słowa nie opisują osobnych obszarów życia. Wskazują na jedno życie, które kocha Boga w każdej swojej części. Kontekst tego wersetu jest zaskakująco konkretny. Uczony w Prawie poprawnie streszcza przykazanie, a potem pyta, kto jest jego bliźnim. Jezus odpowiada opowieścią o człowieku pobitym przez zbójców. Kapłan go widzi i mija. Tekst nie podaje jego motywów, pokazuje jedynie, że znajomość przykazania nie zatrzymała go na drodze. Wers staje się tu sprawdzianem: liczy się nie tylko to, co wiemy, ale także to, co zauważamy. Można sobie wyobrazić, że pomoc zaczyna się od zatrzymania się i odłożenia własnych planów na chwilę. Miłość bliźniego zaczyna się więc od uwagi. Miłość do Boga wyraża się w całym życiu, także w zwykłej gotowości, by się zatrzymać przy człowieku, który leży przy drodze.

Na pytanie uczonego w Prawie o życie wieczne uczony w Prawie przywołuje słowa o miłości obejmującej całego człowieka: serce, duszę, siłę i umysł. Nie zostawia wiary w jednej, odizolowanej części życia. Miłość Boga przenika pragnienia, myśli i czyny, a miłość bliźniego staje się jej widzialnym śladem. Werset z Ewangelii Łukasza 10:27 łączy te dwa kierunki bez ich zlewania. Bóg nie jest jedynie ideą, którą można uznać rozumem; bliźni zaś nie jest dodatkiem do pobożności. Jego dobro wchodzi w zakres odpowiedzi człowieka na Boga. Życie wieczne pojawia się tu w związku z miłością, która obejmuje całe istnienie. Nie jest to jednak abstrakcyjna obietnica oderwana od codzienności: rozmowa zaraz odsłania pytanie, kto właściwie jest bliźnim. Miłość zostaje więc wystawiona na próbę granic i konkretnych spotkań. Można widzieć w tym obrazie jedno światło padające na dwa oblicza: ku Bogu i ku człowiekowi obok. Wierność temu przykazaniu nadaje teraźniejszemu życiu kierunek, którego horyzontem jest wieczność.