Księga Habakuka 3:19 – znaczenie i zastosowanie

Habakuk nie kończy swojej modlitwy w dobrych okolicznościach. Wcześniej opisał serce, które struchlało, wargi, które zadrżały, i kroki, które się zachwiały, a potem wyliczył, czego zabrakło: drzewa figowego bez pąków, winnic bez plonu, pól bez żywności i owczarni bez owiec. Mimo to ostatnie zdania nie brzmią jak ulga po przebytej burzy. Prorok nie twierdzi, że lęk zniknął. Mówi o Bogu jako o swojej sile i to właśnie ona staje się miejscem, w którym może znowu stanąć na nogach. Obraz zawarty w słowach „Pan Bóg – moja siła, uczyni moje nogi podobne jelenim, wprowadzi mnie na wyżyny” jest bardzo konkretny. Jeleń pewnie porusza się po stromych zboczach, a w tekście nie ma mowy o wysokości jako nagrodzie, do której trzeba wspiąć się własnym wysiłkiem. W Księdze Habakuka 3:19 to Pan działa: On daje nogi i On prowadzi. Słowo „mnie” pokazuje, że prorok nie wybrał tej drogi sam, lecz został na nią wprowadzony. Ostatnia linijka, skierowana do kierownika chóru i do instrumentów strunowych, przypomina, że ten lament pomyślano jako śpiew. Wiara wypowiedziana z ciężkiego miejsca trafia tu do wspólnego głosu. Wers nie obiecuje, że pola znów zaczną rodzić, ale pokazuje, że w ich pustce człowiek może stać prosto, bo jego siła nie leży w plonach.

Habakuka 3:19 zamyka modlitwę, w której zaufanie nie wynika z pomyślnych okoliczności. Tuż wcześniej prorok wymienia nieurodzaj, brak plonów i znikające stada, a mimo to zapowiada radość w Bogu. Słowa „Pan Bóg – moja siła” nie zaprzeczają więc stracie ani lękowi opisanemu w tej samej pieśni. Pokazują, na czym opiera się nadzieja, kiedy zwykłe źródła bezpieczeństwa zawodzą. Obraz nóg podobnych jelenim łączy siłę z pewnością poruszania się po trudnym, stromym terenie. Nie chodzi o obietnicę, że wierzący uniknie cierpienia albo zawsze osiągnie życiowy sukces. Prorok mówi o Bogu, który daje mu zdolność trwania i stawiania kroków mimo zagrożenia. „Wyżyny” oznaczają tu bezpieczne, niedostępne dla każdego miejsca, a nie pozycję wyższą od innych. Końcowa wzmianka o kierowniku chóru i instrumentach strunowych wskazuje, że tekst należy do pieśni przeznaczonej do wykonania. Wiara Habakuka nie pozostaje wyłącznie prywatnym przekonaniem: zostaje wyrażona w modlitwie wspólnoty. Finał tej modlitwy nie obiecuje łatwej drogi; wyznaje, że źródłem siły na niej jest Bóg.

Ostatni wers tej modlitwy pojawia się po długiej liście strat. Drzewo figowe nie rozwija pąków, winnice nie dają plonu, a w zagrodach brakuje wołów. Habakuk nie pomija tych strat. Mówi jednak, skąd czerpie siłę: „Pan Bóg – moja siła, uczyni moje nogi podobne jelenim, wprowadzi mnie na wyżyny” (Księga Habakuka 3:19). Warto zauważyć, że prorok nie opisuje tu zmiany okoliczności. Nie mówi, że pola znowu zaczną rodzić. Mówi o nogach, czyli o zdolności stąpania po trudnym terenie. Jeleń na stromych zboczach stawia kroki pewnie, a jego równowaga nie zależy od tego, jak wygląda ścieżka. Ktoś, kto traci pracę albo zdrowie, może znaleźć w tym obrazie pocieszenie, ale nie gwarancję, że droga będzie łatwa. Ten obraz pokazuje, że oparcie w Bogu dotyczy także drogi pod górę. Ten werset stoi tuż po wyznaniu radości z Księgi Habakuka 3:18. Radość ta trwa mimo strat, a nie dlatego, że straty minęły. Werset nie obiecuje, że trudności znikną. Mówi o prowadzeniu także wtedy, gdy pola pozostają puste. Siła, o której mowa, nie zależy od urodzaju, lecz od Tego, który jest jej źródłem.

W Księdze Habakuka 3:19 słowa „Pan Bóg – moja siła, uczyni moje nogi podobne jelenim, wprowadzi mnie na wyżyny” wieńczą modlitwę, która nie omija lęku ani braku. Prorok mówi o sercu, które struchlało, i o krokach, które się zachwiały. Zaraz potem opisuje ziemię bez plonów i puste zagrody. Wyznanie siły Boga nie jest więc obietnicą, że trudne okoliczności znikną ani że każdy wierzący osiągnie powodzenie. Obraz jelenich nóg mówi raczej o zdolności poruszania się po trudnym, stromym terenie. Źródłem tej pewności nie jest własna niewzruszoność proroka, lecz Bóg, którego nazywa swoją siłą i Zbawicielem. „Wyżyny” mogą przywoływać bezpieczniejsze miejsce, ale w tej modlitwie ważniejsze jest to, kto prowadzi: nie ma tu mapy końca utrapienia, jest zaufanie pośród niepewności. Werset należy do pieśni przeznaczonej dla kierownika chóru i na instrumenty strunowe. Nadzieja nie brzmi tu jak zaprzeczenie straty. Jest wyznaniem, że nawet gdy grunt pod stopami staje się niepewny, życie może nadal opierać się na Bogu.