1 List do Koryntian 5:7 – znaczenie i zastosowanie

Ten werset brzmi jak wezwanie do porządków, ale w jego tle widać wspólnotę, która zniosła grzech w swoim gronie. Paweł przypomina Koryntianom, że odrobina kwasu zakwasza całe ciasto, i prosi ich, by wyrzucili stary kwas. Zanim jednak wyda polecenie, stwierdza fakt: „jesteście przaśni”. Wezwanie wyrasta więc z tego, czym wierzący już są, a nie z ich własnej doskonałości. Najmocniej wybrzmiewa zdanie o Chrystusie, który został złożony w ofierze jako nasza Pascha. Przesuwa ono uwagę z tego, co trzeba odrzucić, na to, czym wspólnota została obdarowana. Pozbywanie się dawnego zakwasu nie jest więc samotną walką o czystość, lecz wspólnym życiem w tym, co nowe. Obraz przaśnego chleba z wersetu ósmego mówi o czystości i prawdzie, które mają kształtować życie całej wspólnoty, a nie tylko jednostek. Najgłębszy sens tego fragmentu leży w kolejności, którą zachowuje sam tekst. Wezwanie do czystości rodzi się z tego, że ofiara Chrystusa już się dokonała, i to ona nadaje wspólnocie nowy kształt.

W 1 Liście do Koryntian 5:7 obraz kwasu odnosi się do konkretnego kryzysu wspólnoty: w Koryncie tolerowano ciężkie nadużycie, a jej członkowie zamiast zareagować, chełpili się. Paweł nie mówi więc jedynie o prywatnym zmaganiu z grzechem. Chodzi o odpowiedzialność całej wspólnoty za to, co uznaje za dopuszczalne. Kluczowe rozróżnienie tkwi w słowach: „Wyrzućcie więc stary kwas, abyście stali się nowym ciastem, ponieważ jesteście przaśni”. Polecenie oczyszczenia nie stoi w sprzeczności z przypomnieniem, że wspólnota już jest przaśna. Paweł wzywa ją, by jej postępowanie odpowiadało temu, kim jest jako wspólnota należąca do Chrystusa. Nie daje tu przyzwolenia na pychę moralną ani na odcinanie się od ludzi spoza Kościoła; w dalszej części rozdziału wyjaśnia, że chodzi o osobę nazywającą się bratem, która trwa w złu. Uzasadnieniem jest Pascha: „Chrystus bowiem został złożony w ofierze jako nasza Pascha”. Werset łączy więc tożsamość wspólnoty z ofiarą Chrystusa i wymaga, by odrzucała „kwas złości i przewrotności”, a żyła „czystością i prawdą”. Paschalna nadzieja nie usuwa odpowiedzialności; nadaje jej sens.

Apostoł posługuje się obrazem znanym każdemu, kto piekł chleb. Kwas działa po cichu, a niewielka jego ilość przenika całe ciasto. Dlatego w Pierwszym Liście do Koryntian 5:6 zło w zborze zostaje potraktowane poważnie, bo pozostaje w środku i się rozrasta. Wezwanie „Wyrzućcie więc stary kwas, abyście stali się nowym ciastem, ponieważ jesteście przaśni” jest skierowane do całej wspólnoty. Zdanie opiera się na tym, że wierni są przaśni. Słowo „ponieważ” wskazuje powód, a nie zapowiedź przyszłej doskonałości. Wezwanie wypływa więc z tego, czym wspólnota już jest, a nie z przekonania, że trzeba najpierw zasłużyć na nową tożsamość. Zdanie „Chrystus bowiem został złożony w ofierze jako nasza Pascha” wiąże całość z wydarzeniem, które przypominało wyjście z niewoli. Paschalny chleb bez zakwasu nie jest tu ozdobą święta, lecz znakiem tego, co Bóg już uczynił. Świętowanie w czystości i prawdzie staje się odpowiedzią na ofiarę, a nie dodatkowym ciężarem dołożonym do wiary.

Paweł przywołuje obraz kwasu, który przenika całe ciasto, ponieważ wspólnota w Koryncie chlubiła się sobą, choć tolerowała poważne zło pośród swoich. „Wyrzućcie więc stary kwas” nie jest wezwaniem do udawania, że grzech nie istnieje. W tym rozdziale chodzi o konkretny czyn i o odpowiedzialność wspólnoty wobec człowieka, który nazywa się bratem. Paweł odróżnia taką sytuację od kontaktów z ludźmi spoza wspólnoty. Uzasadnienie polecenia niesie słowo „ponieważ”: mają być nowym ciastem, „ponieważ jesteście przaśni”. Tożsamość wspólnoty wyrasta z tego, co już się dokonało: Chrystus został złożony w ofierze jako jej Pascha. Czystość i prawda nie są więc ceną, za którą można zasłużyć na tę ofiarę, lecz życiem odpowiadającym jej znaczeniu. Obraz przaśnego chleba w dalszych słowach Pawła wyklucza zarówno pobłażliwość wobec zła, jak i pychę z własnej moralnej czystości. Wspólnota ma mierzyć się z grzechem w świetle ofiary Chrystusa, nie w duchu zemsty ani chluby. W tym obrazie jest powaga sądu, ale także troska o ratunek człowieka. Pascha Chrystusa nadaje tej odpowiedzialności właściwy sens.