Ewangelia Mateusza 27:18 – znaczenie i zastosowanie

Ta krótka uwaga odsłania to, czego tłum nie wypowiadał głośno. Ewangelista zaznacza, że namiestnik wiedział, iż Jezusa wydano z zawiści. Za wydaniem Jezusa stała więc zawiść, uczucie, które zamyka serce na cudze dobro i szuka sposobu, by je zgasić. Piłat znał prawdziwy motyw, a mimo to zapytał zgromadzonych, którego chcą uwolnić, jakby decyzję można było oddać w ręce przypadkowego głosowania. Ta wiedza nie przerodziła się w odwagę, która stanęłaby po stronie prawdy. Tekst nie tłumaczy, dlaczego tak się stało. Pokazuje jedynie, że znajomość prawdy nie zawsze wystarcza, by ją obronić. Fragment nie rozstrzyga też, co działo się w sercu każdego z uczestników zebrania. Mówi o tym, co Piłat wiedział i jak potoczyła się sprawa, a nie o losie całego tłumu. Warto zauważyć, że wyrok zapadł z powodu zawiści, a nie winy, i to przesuwa uwagę na to, jak łatwo zły motyw potrafi dojść do głosu, nawet wtedy, gdy wszyscy mówią o sprawiedliwości.

Zdanie „Wiedział bowiem, że z zawiści Go wydali” odsłania nie tylko motyw przeciwników Jezusa, lecz także granicę wiedzy Piłata. Rozpoznaje on, że oskarżenie nie wynika z bezstronnego poszukiwania sprawiedliwości. Mateusz nazywa źródło działania arcykapłanów i starszych: zawiść, która może sprawić, że czyjeś dobro lub wpływ zostają odebrane jako zagrożenie. Ważne jest jednak rozróżnienie między rozpoznaniem zła a uwolnieniem się od odpowiedzialności za własne decyzje. Piłat wie, skąd wzięło się wydanie Jezusa, ale w dalszym przebiegu sceny pyta tłum, którego więźnia ma uwolnić. Sama trafna ocena cudzych pobudek nie rozstrzyga jeszcze, co człowiek zrobi z tym, co wie. Ten werset nie zachęca do łatwego przypisywania zawiści każdemu, kto się sprzeciwia. W opowiadaniu jest to konkretna wiedza narratora o przywódcach, którzy wydali Jezusa; nie jest to uniwersalny klucz do oceniania sporów. Mateusz pokazuje raczej, jak zazdrość może przybrać postać działania politycznego i religijnego, a prawda o motywie nie usuwa ciężaru odpowiedzialności tych, którzy uczestniczą w niesprawiedliwości.

Ewangelia Mateusza 27:18 mówi wprost: „Wiedział bowiem, że z zawiści Go wydali.” Piłat rozumie, co się dzieje. Widzi, że przywódcy religijni nie kierują się sprawiedliwością, lecz zawiścią. Ta wiedza jednak nie zmienia jego decyzji. Z praktycznego punktu widzenia ten fragment jest bardzo pouczający. Zrozumienie sytuacji nie wystarcza, jeśli nie idzie za nim działanie. Piłat ma władzę, ma informacje i ma ostrzeżenie od żony, o którym mówi Ewangelia Mateusza 27:19. Mimo to pozwala, by głos tłumu przeważył nad tym, co wie. Jego kłopot nie polega na braku rozeznania, lecz na braku odwagi, by z rozeznania wyciągnąć konsekwencje. Ten tekst pokazuje też, jak łatwo presja otoczenia wypycha uczciwy osąd na margines. Zawiść działa cicho, często pod pozorem prawa i porządku, a prawda może zostać zagłuszona przez głośne żądania. Ewangelia nie opisuje tu ani pewnego zwycięstwa zła, ani jego ostatecznej klęski, lecz moment, w którym znana prawda zostaje porzucona. Ten werset pozostaje ostrzeżeniem przed sytuacją, w której sumienie wie więcej, niż jest gotowe uczynić.

„Wiedział bowiem, że z zawiści Go wydali”. Mateusz odsłania tu wiedzę Piłata: rozpoznaje, że oskarżenie Jezusa wyrasta z zawiści. Nie jest to jednak wiedza, która zatrzymuje wyrok. Władca dostrzega zło u jego źródła, a mimo to pozostaje w samym środku procesu, w którym niewinny Jezus zostaje postawiony obok Barabasza. Zawiść zaciemnia spojrzenie na dobro drugiego człowieka. To, co w Jezusie budziło nadzieję i przyciągało tłumy, stało się dla przywódców powodem, by Go wydać. W następnych wersetach Piłat pyta zgromadzonych, kogo chcą uwolnić, a tłum, pod wpływem arcykapłanów i starszych, wybiera Barabasza. Wiedza o niesprawiedliwości nie wystarcza więc sama w sobie, by jej zapobiec. W tej scenie pozostaje jednak widoczna różnica między rozpoznaniem a prawdą, której nie zdołano uciszyć. Jezus nie odpowiada na pytania Piłata, a jednak Jego milczenie nie czyni Go winnym ani nie odbiera Mu godności. Z perspektywy wiary krzywda dokonana przez ludzką zawiść nie jest ostatnim słowem o Jezusie. Werdykt tłumu ma swoją chwilę; prawda o Nim sięga dalej.