Ewangelia Mateusza 2:20 – znaczenie i zastosowanie

Słowa anioła z Ewangelii Mateusza 2:20 padają do Józefa w Egipcie, już po śmierci Heroda. Anioł nie opisuje, jak wszystko ma się ułożyć, lecz podaje jedną, konkretną przyczynę: „już umarli ci, którzy czyhali na życie Dziecięcia”. Powrót zostaje więc osadzony w rzeczywistości, w której zagrożenie się skończyło i droga do domu znów stała się możliwa. Wcześniej ta sama rodzina wyruszyła w drogę, bo ktoś czyhał na ich życie. Teraz ma wstać i ruszyć ponownie, tym razem w stronę ziemi Izraela. Tekst nie opisuje, co czuł Józef, ani nie wspomina o jego wahaniu. Mówi tylko o nakazie i o jego wykonaniu w kolejnym wersecie, co pozwala dostrzec, jak prosta bywa droga wskazana przez Boga, nawet po długim strachu. Najbardziej poruszające jest to, że Bóg przemawia przez sen, w chwili, gdy niebezpieczeństwo już minęło, i właśnie wtedy otwiera przed rodziną drogę powrotu. Ten fragment pozwala zauważyć, że Boża troska nie kończy się wraz z ucieczką, lecz towarzyszy również powrotowi do domu, który trzeba na nowo odnaleźć.

Słowa anioła w Ewangelii Mateusza 2:20 oznaczają koniec konkretnego zagrożenia, nie obietnicę, że odtąd droga będzie wolna od niebezpieczeństw. Józef ma wrócić do ziemi Izraela, ponieważ umarli ci, którzy czyhali na życie Dziecięcia. W kontekście opowieści zagrożenie wiąże się z Herodem, którego śmierć umożliwia powrót rodziny z Egiptu. Istotne jest jednak, że polecenie powrotu nie wyjaśnia Józefowi całej przyszłości. W następnym wersecie Mateusz opisuje jego posłuszeństwo, a zaraz potem — obawę przed Archelaosem i kolejny sen, który kieruje rodzinę do Galilei. Ustanie jednego zagrożenia nie oznacza więc, że każda obawa staje się bezpodstawna ani że dalsza droga jest już znana. Werset ukazuje opiekę Boga w konkretnym momencie historii Jezusa: anioł przekazuje Józefowi wiadomość i wyraźne polecenie. Nie jest to ogólna gwarancja, że wierzący unikną przemocy lub straty. W samym rozdziale powrót do Izraela następuje po tragedii rodzin w Betlejem, której nie wolno pomniejszać. Nadzieja tej sceny nie unieważnia cierpienia; mówi, że w obliczu zagrożenia historia Jezusa jest prowadzona dalej.

Ten werset pada w chwili, gdy zagrożenie wydaje się już przeszłością, a mimo to wymaga nowej decyzji. Anioł nie wyjaśnia całej drogi. Mówi jedno zdanie, które wystarcza na najbliższy krok. W Ewangelii Mateusza 2:20 czytamy: „i powiedział: Wstań, weź Dziecię i Jego Matkę i idź do ziemi Izraela, bo już umarli ci, którzy czyhali na życie Dziecięcia”. Najmocniej brzmi tu część o przeszłości. Wcześniej w tym rozdziale Herod wpadł w straszny gniew i kazał pozabijać chłopców w Betlejem, więc ten fakt ma swój ciężar. Anioł podaje go jako rzecz zamkniętą. Ci, którzy czyhali na życie Dziecięcia, nie żyją, a powrót do ziemi Izraela staje się możliwy. Bóg najpierw mówi, co się zakończyło, a dopiero potem wskazuje, dokąd iść. Józef nie dostaje pełnego planu podróży, tylko polecenie, które można wykonać od razu. Ten fragment nie obiecuje jednak, że każda groźba w życiu ustąpi wraz z pierwszym słowem. Dotyczy konkretnej sytuacji Świętej Rodziny. Uczy natomiast, że prowadzenie Boże bywa jasne przede wszystkim w tym, co najbliższe.

W słowach skierowanych do Józefa powrót zaczyna się od wiadomości o śmierci tych, którzy zagrażali Dziecięciu. „Wstań, weź Dziecię i Jego Matkę i idź” — polecenie prowadzi ku ziemi Izraela, lecz nie usuwa z opowieści cienia przemocy. Przed chwilą Ewangelia wspomina płacz rodzin po zabiciu chłopców. Śmierć Heroda przynosi zmianę, ale nie unieważnia ich żałoby. Jest w tej scenie powściągliwa nadzieja. Bóg otwiera drogę powrotu dla Jezusa i Jego rodziny, a Józef odpowiada na otrzymane we śnie słowo czynem. Nie otrzymuje tu obietnicy, że dalsza droga będzie wolna od zagrożeń. Wkrótce obawa przed rządami Archelaosa skieruje rodzinę ku Galilei. Powrót do ojczyzny nie jest więc prostym domknięciem wygnania. Przypomina, że opieka Boga może objawiać się pośród niepewności, w kolejnym kroku, który staje się możliwy, choć nie odsłania całej przyszłości. Nadzieja tej Ewangelii nie wymaga zapomnienia o skrzywdzonych. Trzyma razem ocalenie Dziecięcia i żal tych, których nie zdołano ochronić.