Ewangelia Mateusza 16:1 – znaczenie i zastosowanie

W tym fragmencie Chrystus rozmawia z faryzeuszami i saduceuszami, dwiema grupami, które często się nie zgadzały, jak widać w Dziejach Apostolskich 23:7-8. Mimo to połączył je sprzeciw wobec Chrystusa. Jego nauczanie ujawniało błędy saduceuszów, którzy zaprzeczali istnieniu duchów i życiu po śmierci, a także pychę, żądzę kontroli i obłudę faryzeuszów, kurczowo trzymających się tradycji starszych. Chrystus i chrześcijaństwo napotykają sprzeciw z każdej strony.

Najpierw zwróćmy uwagę na ich prośbę i jej prawdziwe podłoże. Prosili Go o znak z nieba, udając gotowość do przekonania się. W rzeczywistości nie chcieli uwierzyć i szukali jedynie wymówek, by trwać w niewierze. Domagali się innego znaku niż te, które już widzieli. Chrystus dał im ich wiele, bo każdy dokonany przez Niego cud świadczył o tym, że Bóg jest z Nim. Im to jednak nie wystarczało. Chcieli znaku według własnego wyboru, a lekceważyli te znaki, które przynosiły pomoc chorym i strapionym. Szukali czegoś, co zaspokoiłoby ich pyszną ciekawość.

Słuszne jest, by dowody objawienia Bożego wybierała Boża mądrość, a nie ludzka głupota i wyobraźnia. Dowody, które daje Bóg, wystarczają człowiekowi uczciwie nastawionemu, nawet jeśli nie zaspokajają jego próżnych pragnień. Widać tu również, jak zwodnicze jest ludzkie serce. Możemy sobie wyobrażać, że uwierzylibyśmy, gdyby przedstawiono nam inny rodzaj dowodów, a jednocześnie ignorować te, które mamy przed sobą. Jeśli ludzie nie słuchają Mojżesza i proroków, nie przekonaliby się nawet wtedy, gdyby ktoś powstał z martwych.

Chcieli również znaku z nieba. Oczekiwali cudów podobnych do tych, które towarzyszyły nadaniu Prawa na górze Synaj: grzmotów, błyskawic i głosu wypowiadającego słowa. Tak spektakularne i budzące grozę znaki nie pasowały jednak do duchowej i pocieszającej natury Ewangelii. Teraz słowo Boże jest blisko nas, jak czytamy w Liście do Rzymian 10:8, a wraz z nim blisko są także cuda, które je potwierdzają. Nie wymagają one dystansu i grozy Synaju (List do Hebrajczyków 12:18).

Po drugie, chcieli wystawić Go na próbę. Nie zamierzali się od Niego uczyć, lecz zastawić na Niego pułapkę. Gdyby dał im znak z nieba, twierdziliby, że dokonał go za sprawą złej mocy. Gdyby zaś tego nie zrobił, czego się spodziewali, uznaliby to za powód do odrzucenia Go. W ten sposób kusili Chrystusa, tak jak niegdyś Izraelici (Pierwszy List do Koryntian 10:9). Uderza ich upór. Dawniej, gdy widzieli znaki z nieba, pytali, czy Bóg może zapewnić pokarm na pustyni. Teraz, gdy nakarmił wielu ludzi na pustkowiu, pytali, czy może dać im znak z nieba.

Odpowiedź Chrystusa nie pozwalała im uważać się za mądrych, a zarazem obnażała ich głupotę (Księga Przysłów 26:5). Najpierw zganił ich za to, że przeoczyli znaki, które już otrzymali (Ewangelia Mateusza 16:2-3). Prosili o znaki królestwa Bożego, chociaż królestwo już było pośród nich. Pan był wśród nich, a oni Go nie rozpoznali. Ich niewierzący przodkowie postępowali podobnie: nawet gdy cuda były ich codziennym pokarmem, pytali, czy Pan jest pośród nich, czy nie.

Aby ich zawstydzić, Chrystus wskazał na ich rozsądek w zwykłych sprawach, zwłaszcza na umiejętność odczytywania znaków pogody. Wiedzieli, że czerwone niebo wieczorem zwykle zapowiada dobrą pogodę, a czerwone niebo rano — złą. Ludzie mogą się tego nauczyć przez obserwację i doświadczenie, ponieważ zjawiska przyrody zwykle przebiegają w stały sposób. Nie wiemy, jak chmury utrzymują równowagę (Księga Hioba 37:16), ale często potrafimy ocenić, co zapowiadają, po ich wyglądzie. Nie usprawiedliwia to niedorzecznych przepowiedni astrologów i wróżbitów, którzy próbują z dużym wyprzedzeniem przewidywać pogodę i wprowadzają w błąd łatwowiernych (Księga Izajasza 47:13). Możemy wiedzieć ogólnie, że siew i żniwa, zimno i upał, lato i zima będą trwać nadal. Szczegóły należą jednak do Boga, a to, co podoba się Bogu, nie powinno budzić naszego niezadowolenia.

Następnie Chrystus zganił ich za brak rozeznania w sprawach duszy. Chodziło o to, czy nie dostrzegają, że przyszedł Mesjasz. Berło zostało odjęte od Judy, tygodnie Daniela dobiegały końca, a oni nie zwracali na to uwagi. Cuda dokonane przez Chrystusa i tłumy, które się wokół Niego gromadziły, jasno wskazywały, że królestwo niebieskie jest blisko i nadszedł czas nawiedzenia ich przez Boga.

Są znaki czasu, na podstawie których ludzie mądrzy i uczciwi potrafią trafnie ocenić sytuację. Mogą w pewnej mierze rozpoznać, jak działa Bóg i jakie powinni podjąć kroki, podobnie jak uczynili to mężowie z Issachara. Lekarz także potrafi na podstawie pewnych objawów dostrzec, że zbliża się kryzys. Wielu ludzi jest jednak biegłych w innych dziedzinach, a mimo to nie potrafi albo nie chce dostrzec dnia swojej sposobności. Nie zauważają, że sprzyjający wiatr wieje w ich stronę, i pozwalają, by okazja przeminęła. Zobacz Księgę Jeremiasza 8:7 i Księgę Izajasza 1:3. To wielka obłuda: ignorować znaki ustanowione przez Boga, a potem domagać się znaków wybranych przez siebie.

Chrystus mówi również: „Czy nie widzicie, że zbliża się wasza zguba, bo Mnie odrzucacie? Nie przyjmujecie Ewangelii pokoju, a czy nie widzicie jasno, że sami ściągacie na siebie nieuchronną zagładę?”. Wielu ginie, bo nie rozumie, do czego prowadzi odrzucenie Chrystusa.

Potem odmawia im dania jakiegokolwiek innego znaku, tak jak wcześniej, używając tych samych słów (Ewangelia Mateusza 12:39). Ci, którzy wciąż trwają w tym samym grzechu, powinni spodziewać się takiego samego upomnienia. Chrystus ponownie nazywa ich pokoleniem cudzołożnym. Choć uważali się za prawdziwy Kościół i oblubienicę Boga, zdradziecko odwrócili się od Niego i złamali z Nim przymierze. Faryzeusze, którzy sami uważali się za czystych, przypominali kobietę z Księgi Przysłów 30:20, przekonaną, że nie zrobiła nic złego. Chrystus nie spełnia też ich żądania, bo nie pozwala, by ludzie narzucali Mu warunki. Prosimy, a nie otrzymujemy, gdy prosimy niewłaściwie.

Zamiast tego wskazuje im znak proroka Jonasza, który miał im jeszcze zostać dany. Tym znakiem było Jego zmartwychwstanie oraz głoszenie Ewangelii poganom przez Jego apostołów. Te wydarzenia pozostawiono na koniec jako największy dowód Jego boskiego posłannictwa.

Pyszni nie otrzymują znaków, których się domagają, ale wiara pokornych zostanie umocniona. Jednocześnie niewiara tych, którzy giną, pozostanie bez usprawiedliwienia i zamilkną wszystkie usta.

Rozmowa zakończyła się nagle. Chrystus odszedł i oddalił się. Nie zatrzymuje się długo przy tych, którzy wystawiają Go na próbę, lecz słusznie odchodzi od ludzi gotowych się z Nim spierać. Opuścił ich, bo nie chcieli przyjąć napomnienia. Jego wyrok brzmiał w istocie: „Zostawcie ich”. Pozostawił ich samym sobie i ich własnym planom, wydając ich tym samym na pastwę ich pragnień.