Ewangelia Łukasza 1:70 – znaczenie i zastosowanie

Zachariasz mówi, że Bóg zapowiedział zbawienie „od dawna przez usta swoich świętych proroków” (Ewangelia Łukasza 1:70), i ta długa droga słowa ma w sobie coś uspokajającego. Słowo prorocze rodzi się z długiego czasu i przechodzi przez usta ludzi, którzy patrzyli na lud Boży w różnych epokach. Dla kogoś, kto od dłuższego czasu dźwiga smutek albo lęk, takie zdanie przypomina, że obietnica Boża nie zaczyna się dopiero wtedy, gdy brakuje nam sił. Została wypowiedziana wcześniej, zanim pojawiły się nasze obawy. Zachariasz odwołuje się do słów wypowiedzianych przez świętych proroków, czyli przez ludzi, których Bóg wybrał do przekazywania swojej woli. On nie tworzy nowej nadziei na poczekaniu, lecz wraca do tego, co zostało już powiedziane. Dla serca, które potrzebuje oparcia w czymś stałym, to ważne. Uczucia mogą być ciężkie i niepewne, ale fundament, na którym stoi ta nadzieja, nie zależy od nastroju dnia. Słychać tu także cierpliwość Boga, który prowadzi historię z długim oddechem. Tekst nie obiecuje, że każde pytanie zostanie rozwiązane w naszym czasie, mówi natomiast o wierności, która przechodzi przez lata i ujawnia się we właściwym momencie. Pamięć o dawnej obietnicy trzyma razem historię ludu, także gdy teraźniejszość jest niejasna.

Ewangelia Łukasza 1:70 umieszcza słowa Zachariasza w długiej historii wiary Izraela. Narodziny Jana i zapowiadane przez niego zbawienie nie są przedstawione jako nagły zwrot, który unieważnia wcześniejsze dzieje. Zachariasz rozpoznaje w nich ciąg dalszy tego, co Bóg zapowiadał „przez usta swoich świętych proroków”. To ważne rozróżnienie: nowość wydarzenia nie oznacza nowości Bożego zamiaru. W sąsiednich wersetach hymn mówi o mocy zbawczej związanej z domem Dawida, o wybawieniu od nieprzyjaciół i o przymierzu pamiętanym przez Boga. Werset 70 nadaje tym słowom biblijną ramę. Nadzieja Zachariasza wyrasta z obietnic danych ludowi, a nie z samego entuzjazmu wobec narodzin syna. „Święci prorocy” oznaczają tu ludzi oddzielonych do przekazywania Bożego słowa; nie chodzi o późniejszy tytuł kanonizacyjny. Ich świadectwo sprawia, że teraźniejszość można odczytywać w świetle wcześniejszych obietnic. Nie rozstrzyga to samo w sobie każdego szczegółu ich spełnienia, ale wskazuje kierunek: Bóg pozostaje wierny swojej historii z Izraelem. U Łukasza zbawienie przychodzi jako działanie Boga zakorzenione w przymierzu, nie jako obietnica, że każda trudność natychmiast zniknie.

Te słowa brzmią jak krótka uwaga w długim hymnie, a mówią o czymś zasadniczym. Zachariasz dziękuje za to, że Bóg „zapowiedział to od dawna przez usta swoich świętych proroków”, czyli Jego obietnica nie pojawiła się znikąd. Miała wcześniejszych świadków, a Bóg prowadził swój lud przez pokolenia. Zachariasz wypowiada tę pieśń po narodzinach syna, a jego słowa spoglądają jednocześnie w przeszłość i w przyszłość. Przypomina to, co Pan obiecał, i z tej pamięci czerpie pewność co do tego, co się właśnie dzieje. Ewangelia Łukasza 1:3 pokazuje podobną rzetelność, bo autor pisze, że zbadał wszystko dokładnie i chce opisać to po kolei. Zapowiedź i wypełnienie idą w tym fragmencie razem. Ktoś, kto czeka na zmianę, często szuka pewności w okolicznościach. Ten werset kieruje uwagę na Boga, który dotrzymuje słowa z pokolenia na pokolenie. Obietnica wypowiedziana dawno temu zachowuje swoją moc, bo jej źródłem jest wierność samego Pana.

W pieśni Zachariasza słowa „jak zapowiedział to od dawna przez usta swoich świętych proroków” osadzają nadzieję w długiej pamięci Izraela. Narodziny Jana i zapowiadane wyzwolenie nie jawią się jako nagły zwrot bez korzeni. Zachariasz widzi w nich ciąg dalszy Bożego działania i wierności temu, co Bóg obiecał swojemu ludowi. Prorocy są tu głosem, przez który obietnica trwała pośród pokoleń. Ich słowa mogły wyprzedzać spełnienie o wiele lat, lecz czas oczekiwania nie przekreślał tego, co zostało zapowiedziane. W tej pieśni przeszłość nie jest zamkniętym rozdziałem: staje się miejscem, z którego można rozpoznać Boże miłosierdzie. Obraz ten przypomina nić biegnącą przez historię. Nie każdy jej odcinek jest widoczny dla tych, którzy żyją w danej chwili. Zachariasz spogląda jednak na swoje wydarzenia w świetle dawnych obietnic, wspominając także Przymierze i przysięgę daną Abrahamowi. Jego słowa nie obiecują, że każda osobista trudność szybko ustąpi. Ogłaszają, że Bóg nie zapomniał o swoim ludzie. Wiara czerpie tu nadzieję z wierności Boga, która sięga dalej niż jedno pokolenie.