Księga Jozuego 8:30 – znaczenie i zastosowanie

Ta uroczysta scena może wydawać się zaskakująca pośród wojen Izraela w Kanaanie. Po upadku Jerycha i Aj można by się spodziewać, że następna relacja będzie mówić o zdobywaniu kolejnych miast i dalszym posuwaniu się w głąb kraju. Tymczasem obóz Izraela wyrusza na otwartą przestrzeń nie po to, by walczyć, lecz by złożyć ofiarę, wysłuchać odczytania prawa Bożego i powiedzieć „Amen” na błogosławieństwa i przekleństwa.

Niektórzy sądzą, że wydarzyło się to dopiero po zwycięstwach opisanych później, w rozdziałach 10 i 11. Mapa sugeruje jednak, że Sychem, położone w pobliżu góry Garizim i góry Ebal, nie znajdowało się zbyt daleko od Aj. Wydaje się więc prawdopodobne, że po zdobyciu Aj Izraelici mogli wyruszyć w tę część kraju i zgromadzić się tam. Wolę pozostawić tę historię w obecnym miejscu, bo pokazuje coś ważnego w wierze Izraela.

Pokazuje gorliwość Izraelitów w służbie Bogu i oddawaniu Mu czci. Prowadzona przez nich wojna była słuszna, pożyteczna i zapewne miała zakończyć się powodzeniem, a jednak wszystkie plany wojenne zeszły na dalszy plan, gdy wyruszyli do wyznaczonego miejsca, by wziąć udział w tej uroczystej ceremonii. Bóg polecił im ją odprawić po przejściu przez Jordan, więc zrobili to, gdy tylko mogli. Mogli znaleźć wymówki, by zwlekać, ale tego nie zrobili. Nie powinniśmy czekać z podjęciem zobowiązań wobec Boga, aż nasze życie się ustabilizuje. Nic nie powinno nas odciągać od tego, co najważniejsze, a drogą do pomyślności jest szukanie najpierw Boga (Ewangelia Mateusza 6:33).

Pokazuje to również, że Bóg troszczy się o tych, którzy wiernie Mu służą i oddają Mu cześć. Izraelici wciąż przebywali na terytorium wroga, ale podczas służby Bogu byli bezpieczni. Podobnie było z Jakubem, który przemierzał ten sam region w drodze do Betel, by wypełnić swoje śluby, a miasta wokół niego ogarnęła bojaźń przed Bogiem (Księga Rodzaju 35:5). Kiedy postępujemy zgodnie z tym, do czego jesteśmy zobowiązani, Bóg otacza nas szczególną opieką.

Mojżesz wydał już jasne polecenia dotyczące tej ceremonii: najpierw w (Księdze Powtórzonego Prawa 11:29-30), a następnie ponownie w (Księdze Powtórzonego Prawa 27:2 i dalszych wersetach). Było to odnowienie przymierza, czyli ponowne potwierdzenie więzi między Bogiem a Izraelem, gdy lud obejmował w posiadanie Ziemię Obiecaną. Miało to umocnić Izraelitów w podboju i przypomnieć im, na jakich warunkach otrzymali tę ziemię. Nakładało też na nich nowe zobowiązania do posłuszeństwa.

Na znak przymierza zbudowali ołtarz i złożyli Bogu ofiary (Księga Jozuego 8:30-31). Pokazywało to, że oddają siebie Bogu jako żywe ofiary, aby czcić Go za pośrednictwem Pośrednika, czyli Tego, który staje między Bogiem a człowiekiem. Tym Pośrednikiem jest Chrystus, dzięki któremu ich dar zostaje przyjęty. Ołtarz zbudowano na górze Ebal, związanej z przekleństwem (Księga Powtórzonego Prawa 11:29), aby pokazać, że tam, gdzie prawo przynosiłoby przekleństwo, ofiara Chrystusa przynosi pokój z Bogiem. Chrystus wykupił nas od przekleństwa prawa, sam stając się przekleństwem (List do Galatów 3:13).

Tak więc tam, gdzie pod przekleństwem mówiono: „Nie jesteście moim ludem”, teraz przez Chrystusa, prawdziwy ołtarz, mówi się: „Jesteście dziećmi Boga żywego” (Księga Ozeasza 1:10). Przekleństwa wypowiedziane z góry Ebal spełniłyby się od razu, gdyby nie złożono ofiary za przebłaganie, czyli za zadośćuczynienie za grzech. Przez te ofiary oddawali też Bogu chwałę za odniesione już zwycięstwa, tak jak uczynił to Mojżesz (Księga Wyjścia 17:15). Skoro skorzystali już ze zdobyczy Aj, słusznie należało oddać Bogu chwałę.

Prosili też o Jego przychylność w przyszłych bitwach, bo ofiary biesiadne służyły zarówno modlitwie, jak i dziękczynieniu. Drogą do powodzenia we wszystkim, co robimy, jest zapraszanie Boga do naszych spraw i uznawanie Go w modlitwie, uwielbieniu i zaufaniu. Ołtarz zbudowano z nieociosanych kamieni, zgodnie z prawem (Księga Wyjścia 20:25), ponieważ Bogu podoba się oddawanie Mu czci w sposób prosty, naturalny i wolny od ludzkiego popisu. Ludzkie pomysły nie ulepszą tego, co Bóg już ustanowił.

Następnie przyjęli prawo od Boga. To samo powinien uczynić każdy, kto pragnie Jego przychylności i chce, by jego ofiary zostały przyjęte. Jeśli odwracamy się od słuchania prawa, nawet nasze modlitwy stają się Bogu niemiłe. Gdy Bóg zawarł przymierze z Izraelem, dał mu swoje prawo, a Izraelici wyrazili zgodę, przyjmując jego wymagania.

Po pierwsze, wypisano Dziesięć Przykazań na kamieniach, na oczach całego Izraela, jako podsumowanie całego prawa (Księga Jozuego 8:32). Nie wyryto ich w kamieniu tak jak tablic przechowywanych w arce, bo tamte miał wykonać palec samego Boga. Do Boga należy zapisanie prawa w sercu człowieka. Tutaj kamienie pokryto tynkiem, a prawo wypisano na tynku (Księga Powtórzonego Prawa 27:4, 27:8). Zapisano je tak, by wszyscy mogli zobaczyć, czego zobowiązali się przestrzegać, a także by stanowiło trwałe świadectwo dla przyszłych pokoleń o dobroci Boga, który dał im tak mądre prawa. Miało również świadczyć przeciwko nim, gdyby te prawa łamali.

Wielkim błogosławieństwem dla każdego narodu jest posiadanie spisanego prawa Bożego. Słuszne jest, by prawo zapisane było publicznie i w języku zrozumiałym dla wszystkich, tak aby każdy mógł je zobaczyć i przeczytać.

Po drugie, publicznie odczytano błogosławieństwa i przekleństwa, czyli obietnice i ostrzeżenia zawarte w prawie, a lud, zgodnie z poleceniem Mojżesza, odpowiadał na nie: „Amen” (Księga Jozuego 8:33-34). Zgromadził się bardzo liczny tłum. Nawet najwyżsi urzędnicy nie byli zwolnieni z tego obowiązku, bo starsi, urzędnicy i sędziowie również podlegali prawu i zależnie od posłuszeństwa mieli uczestniczyć w błogosławieństwie albo przekleństwie. Musieli więc być obecni, by potwierdzić przymierze i poprowadzić lud w jego przyjęciu.

Nie pominięto też najuboższego przybysza. Było to swego rodzaju pełne przyjęcie do Izraela, bo przymierze obejmowało zarówno cudzoziemca, jak i człowieka urodzonego w Izraelu. Było to zachętą dla tych, którzy przyłączali się do ludu jako nawróceni, a zarazem zapowiedzią dobroci, jaką Bóg pewnego dnia okaże ubogim poganom.

Plemiona ustawiono zgodnie z poleceniem Mojżesza: sześć na górze Garizim i sześć na górze Ebal. Arka stała pośrodku doliny między nimi, bo była arką przymierza. W jej wnętrzu znajdowały się zapisane słowa prawa, a to samo prawo przepisano i wystawiono publicznie na kamieniach. Przymierze było nakazane, a samo przykazanie należało do przymierza.

Kapłani posługujący przy arce albo pomagający im lewici zajęli swoje miejsca po tym, jak lud ustawił się w szyku i wezwano do ciszy. Następnie wyraźnie wypowiedzieli błogosławieństwa i przekleństwa, tak jak polecił Mojżesz, a plemiona odpowiadały: „Amen”. Ten fragment mówi jednak tylko o błogosławieństwie ludu, bo błogosławieństwo było głównym celem. Bóg dał prawo, by błogosławić. Jeśli lud znalazł się pod przekleństwem, stało się tak z jego własnej winy.

Samo jasne przedstawienie Izraelowi tych spraw, życia i śmierci, dobra i zła, było dla niego błogosławieństwem. Bóg nie postąpił w ten sposób z innymi narodami.

Odczytano również samo prawo wraz z nakazami i zakazami (Księga Jozuego 8:35). Wydaje się, że czytał je sam Jozue, który nie uważał za coś poniżej swojej godności odczytywania go na zgromadzeniu ludu Pana. W tym samym duchu publiczne odczytywanie prawa, nakazane raz na siedem lat (Księga Powtórzonego Prawa 31:10-11), powierzano królowi albo głównemu władcy.

Pokazuje to, jak publicznie i w całości odczytano prawo. Przeczytano każde słowo. Nie pominięto nawet najmniejszych przykazań ani nie skrócono najdłuższych fragmentów. Nie wolno było pominąć żadnej części prawa, tak by niczego nie opuścić z braku czasu ani dlatego, że jakaś część wydawała się niepotrzebna. Minęło niewiele czasu, odkąd Mojżesz wygłosił do nich całą Księgę Powtórzonego Prawa, a jednak Jozue musiał przeczytać ją ponownie w całości. Dobrze jest dwukrotnie usłyszeć to, co Bóg powiedział raz (Księga Psalmów 62:11), i wracać do tego, co już słyszeliśmy, aby o tym nie zapomnieć.

Obecni byli wszyscy Izraelici, także kobiety i małe dzieci, aby każdy mógł poznać swoje obowiązki i je wypełniać. Głowy rodzin powinny zabierać żony i dzieci na uroczyste zgromadzenia. Wszyscy, którzy mogą się uczyć, powinni przychodzić, by poznawać prawo. Byli tam również przybysze, bo gdziekolwiek jesteśmy, nawet jeśli tylko przez to miejsce przechodzimy, powinniśmy korzystać z każdej okazji, by poznawać Boga i Jego świętą wolę.