Księga Izajasza 45:2 – znaczenie i zastosowanie

Słowa „Ja pójdę przed tobą i wygładzę nierówności” opisują ruch, który wyprzedza każdy krok. Kto długo chodzi po wybojach, wie, jak bardzo męczy sama świadomość, że przed nim leży nierówny teren. Izajasz widzi Boga idącego pierwszy, który równa drogę, zanim ktokolwiek na niej stanie. Zaraz potem pojawiają się miedziane podwoje i żelazne zawory, czyli zamknięcia, które wydają się nie do ruszenia. Serce rozpoznaje w tym sporo ciężaru, bo zamknięte bramy bywają najtrudniejsze wtedy, gdy wyglądają na ostateczne. W Księdze Izajasza 45:1 mowa jest o Cyrusie, którego Bóg ujął za prawą rękę, a obietnica z wersetu 2 dotyczy jego drogi. Nie jest to zapewnienie, że każda droga zostanie wyrównana w ten sam sposób. Tekst mówi o działaniu Pana, który przygotowuje przejście i otwiera drogę tam, gdzie człowiek sam nie miałby siły. Obraz ten uczy pokory wobec własnych ograniczeń, bo nie wszystko da się przełamać samą determinacją. Wers zachowuje w sobie coś pocieszającego: ścieżka może być trudna, a bramy ciężkie, lecz to Bóg pierwszy wchodzi w tę przestrzeń. Obraz wygładzonej drogi i pękających zamków pokazuje przede wszystkim, że Pan nie czeka, aż człowiek sam przełamie wszystkie przeszkody, zanim zacznie działać.

W Księdze Izajasza 45:2 Bóg zapowiada Cyrusowi, perskiemu władcy, że pójdzie przed nim: usunie przeszkody i otworzy zamknięte bramy. Obraz „miedzianych podwoi” i „żelaznych zaworów” wskazuje na obronę, której nie da się przełamać ludzką siłą. Nie jest to jednak ogólna obietnica, że każda trudność zniknie, gdy ktoś zaufa Bogu. Słowa mają konkretny adres i cel. Kontekst odsłania zaskakującą rzecz: Cyrus zostaje nazwany pomazańcem, choć nie zna Boga Izraela. Bóg posługuje się jego władzą, by służyć sprawie Jakuba, Izraela, a także objawić, że to On kieruje wydarzeniami. W wersecie następnym zapowiada skarby, aby Cyrus poznał, kto go woła. Zatem powodzenie kampanii nie jest tu dowodem osobistej pobożności króla, lecz znakiem Bożej suwerenności. Ten fragment przesuwa uwagę z niezwykłej siły zdobywcy na Tego, który przygotowuje mu drogę. Bóg może działać także przez ludzi, którzy Go nie znają; nie oznacza to, że ich cele i przekonania stają się Jego własnymi. Sens obietnicy tkwi w konkretnym zamiarze Boga wobec Izraela, nie w gwarancji łatwego życia dla każdego.

Księga Izajasza 45:2 przedstawia Boga, który idzie przed człowiekiem. Pan mówi do Cyrusa, którego w Księdze Izajasza 45:1 nazywa swoim pomazańcem: „Ja pójdę przed tobą i wygładzę nierówności. Skruszę miedziane podwoje i połamię żelazne zawory”. Obraz jest konkretny. Nierówna droga zostaje wyrównana, a zamknięte bramy ustępują. Najważniejsze jest to, kto prowadzi. Czasownik „pójdę” należy do Boga. Tekst nie opisuje wysiłku, dzięki któremu Cyrus sam wyrywa sobie drogę. W tym miejscu widać raczej Boże działanie, które wyprzedza człowieka. Praktycznie oznacza to, że ktoś dźwigający ciężar pracy albo trudnej decyzji nie musi zakładać, że wszystko zależy wyłącznie od jego siły. Tego wersetu nie należy jednak czytać jako gwarancji, że każda przeszkoda zniknie w wyznaczonym terminie, a każda brama otworzy się na czas. Mówi on o Bogu, który działa w historii i wobec konkretnego adresata. Miedź i żelazo to materiały trwałe i solidne. Właśnie przez takie obrazy tekst pokazuje, że nawet to, co wydaje się niezłomne, nie jest ostatnim słowem. Bramy, które wyglądają na zamknięte na zawsze, nie decydują o tym, dokąd prowadzi Pan.

Księga Izajasza 45:2 ukazuje Boga mówiącego do Cyrusa, władcy, którego droga ma otworzyć zamknięte bramy. „Ja pójdę przed tobą” nie jest tu obietnicą, że każdy wierzący ominie przeszkody ani że każda zamknięta droga zaraz się otworzy. W kontekście poprzedniego wersetu chodzi o konkretne działanie Boga przez Cyrusa, dla dobra Izraela i po to, by narody poznały, kto jest Panem. Miedziane podwoje i żelazne zawory są obrazem potężnych barier, których człowiek sam nie zdołałby łatwo usunąć. Bóg zapowiada, że to, co wydaje się trwałe i nieprzeniknione, nie leży poza Jego władzą. Nie oznacza to, że Cyrus znał Boga albo działał z doskonałych pobudek: tekst podkreśla, że Bóg go powołał, choć Cyrus Go nie znał. Jest w tym wersecie cicha powaga: Boże prowadzenie nie zawsze przychodzi przez ludzi, których uznalibyśmy za oczywistych przewodników. Historia nie wymyka się Bogu, nawet gdy Jego działanie nie przypomina naszych wyobrażeń o świętości. Obraz otwartych bram nie usuwa tajemnicy drogi; przypomina, że jej ostateczny sens należy do Boga.