List do Hebrajczyków 11:29 – znaczenie i zastosowanie

Ten werset mówi o wierze bardzo konkretnie. Przejście przez Morze Czerwone nie jest tu ogólnym obrazem, lecz drogą, którą ludzie szli krok po kroku, po ziemi, której przed chwilą nie było. Wiara, o której pisze autor w Liście do Hebrajczyków 11:29, prowadzi w miejsce, którego nie znamy. Pismo nie opisuje uczuć przechodzących, ale ich ruch jest wyraźny. Druga część zdania zostawia więcej ciszy. Egipcjanie spróbowali tego samego, a wiersz nie mówi, dlaczego ich próba zakończyła się inaczej, i nie zagląda do ich serc. Dwie grupy zostają opisane obok siebie, bez komentarza, i to zestawienie długo zostaje w pamięci. Serce czyta w tym fragmencie przede wszystkim to, że wiara ma swój grunt. Nie trzeba widzieć całego morza, żeby stanąć na drodze, która otworzyła się przed nimi. Tekst kończy się obrazem wody, która zamknęła się nad tymi, którzy weszli na tę samą drogę, ale z innym skutkiem.

Morze Czerwone ukazuje wiarę jako zaufanie wyrażone w działaniu, nie jako pewność, że każda droga będzie łatwa. Hebrajczycy przeszli po suchej ziemi, lecz Egipcjanie, próbując uczynić to samo, potonęli. Ten sam morski przesmyk stał się dla jednych drogą ocalenia, a dla drugich zagładą. Werset nie przypisuje jednak tej różnicy sile ani sprytowi ludzi: podkreśla, że Izrael przeszedł „przez wiarę”. W rozdziale ten obraz należy do opowieści o Mojżeszu. Wiara wcześniej wiązała się z wyborem ludu Bożego, odrzuceniem przemijających skarbów Egiptu i wytrwałością wobec królewskiego gniewu. Przejście przez morze nie jest więc oderwanym cudem, lecz kulminacją drogi, na której zaufanie Bogu oznaczało opuszczenie znanego bezpieczeństwa. Nie wynika stąd, że każdy człowiek wierzący uniknie niebezpieczeństwa ani że cierpienie dowodzi braku wiary. Autor wspomina konkretny akt Bożego ocalenia w historii Izraela. W szerszym wywodzie przykład ten pokazuje, że wiara kieruje się ku rzeczywistości, której jeszcze nie widać, i odpowiada na nią konkretnym krokiem. Właśnie dlatego morze nie jest tu jedynie przeszkodą: staje się miejscem, w którym ujawnia się różnica między zaufaniem a samowolnym naśladowaniem cudzego kroku.

Ten werset opisuje dwa różne końce tej samej drogi przez wodę. Izraelici przeszli Morze Czerwone „jak po suchej ziemi”, a Egipcjanie, którzy spróbowali tego samego, potonęli (List do Hebrajczyków 11:29). Tekst nie wyjaśnia, co konkretnie zrobili inaczej, więc nie wolno z niego wyciągać wniosków o ich sercach. Najważniejsze jest słowo „przez wiarę”, które odnosi się do przejścia Izraelitów. Autor nie przedstawia tej przeprawy jako popisu siły ani zwykłej przygody. Wskazuje, że to zaufanie prowadziło ludzi przez wodę, która wyglądała na nie do przebycia. Taka wiara rzadko przypomina pewność z góry. Częściej przypomina pierwszy krok na mokrym piasku. Można to sobie wyobrazić na przykładzie człowieka, który od miesięcy odkłada trudną rozmowę o długach, bo boi się jej skutków. Dopiero gdy zaczyna działać, opierając się na tym, co już wie o Bożej wierności, zauważa, że droga, której się obawiał, ma jakiś konkretny przebieg. Fragment nie obiecuje, że każda próba zakończy się szczęśliwie. Mówi o konkretnym wydarzeniu i o konkretnej wierze, i właśnie dlatego zachowuje swoją prawdę.

Morze Czerwone było granicą, której lud nie mógł przekroczyć własną siłą. W Liście do Hebrajczyków przejście przez nie jest świadectwem wiary: Izraelici przeszli „jak po suchej ziemi”. Wiara nie usuwa grozy chwili ani nie czyni morza mniej realnym. Otwiera jednak drogę tam, gdzie człowiek widzi tylko kres. Ten sam nurt, który stał się dla Izraelitów przejściem, pochłonął Egipcjan próbujących pójść tą samą drogą. Werset nie daje obietnicy, że każda ufność ocali człowieka od cierpienia albo że każda droga zakończy się doczesnym powodzeniem. Przywołuje konkretny akt wyzwolenia, w którym Bóg przeprowadził swój lud przez zagrożenie. Wśród przykładów wiary rozdział przypomina historię wspólnoty, nie samotnego bohatera. Ludzie ruszyli naprzód, choć woda pozostawała przed nimi; ich nadzieja opierała się na niewidzialnym Bogu, nie na pewności, że znają zakończenie. Obraz suchej ziemi pośród morza niesie więc zarazem pamięć o ocaleniu i pokorę wobec tajemnicy. Wiara nie panuje nad wodami. Jest zaufaniem Temu, który może otworzyć przejście.