List do Hebrajczyków 10:22 – znaczenie i zastosowanie

Autor Listu do Hebrajczyków zaprasza do przystąpienia do Boga z „prawym sercem” i „pełną wiarą”. Serce nie jest tu ozdobą języka, lecz miejscem, w którym człowiek naprawdę staje przed Bogiem. Prawe serce nie oznacza serca bez ran i wątpliwości. Oznacza serce, które nie udaje przed Tym, kto zna je lepiej niż ktokolwiek inny. Werset mówi o oczyszczeniu „na duszy od wszelkiego świadomego zła”. Słowo „świadomego” wskazuje na to, co człowiek widzi w sobie i nazywa przed samym sobą. Ktoś może przychodzić do Boga z pamięcią winy, która długo nie daje spokoju, i z obawą, że nie ma już prawa do bliskości. Tekst nie każe udawać, że tej pamięci nie ma. Mówi o oczyszczeniu, które zaczyna się od prawdy wypowiedzianej w świetle. Obraz obmycia „czystą wodą” jest konkretny i cielesny. Chrześcijanie odczytują go różnie, a część tradycji łączy go z chrztem, i warto szanować tę rozmaitość, zamiast spłaszczać fragment do jednego znaczenia. Najbardziej poruszające wydaje mi się jednak to, że Bóg nie przybliża się w mglistej abstrakcji. Dotyka życia całego człowieka, ciała, pamięci i uczuć, czyli tego, co w nas najbardziej ludzkie.

Werset 22 łączy śmiałość przystępu do Boga z czystością tych, którzy do Niego przychodzą. Nie jest to sprzeczność: pewność nie wynika z przekonania o własnej bezgrzeszności, lecz z tego, co — jak przypominają poprzednie wersety — Jezus uczynił, otwierając nową drogę do Miejsca Świętego. Dlatego wezwanie „przystąpmy” opiera się na Jego dziele, a zarazem opisuje odpowiedź wspólnoty. „Prawe serce” i „pełna wiara” wskazują na wewnętrzną szczerość oraz zaufanie, nie na bezbłędne życie. Obraz oczyszczenia zła i obmycia wodą przedstawia całą osobę jako przygotowaną do zbliżenia się do Boga: zarówno jej wnętrze, jak i cielesny wymiar życia. Wzmianka o wodzie może przywoływać chrzest, choć sam werset nie rozstrzyga wszystkich sporów o jego znaczenie. Ważne jest, że oczyszczenie nie jest tu samodzielnym osiągnięciem człowieka. W kontekście wcześniejszej krytyki powtarzanych ofiar ten język mówi o dostępie opartym na skutecznym dziele Jezusa, nie na nieustannym ponawianiu rytuałów. Zbliżenie do Boga oznacza więc jednocześnie ufność i przemianę: człowiek nie ukrywa zła, lecz przychodzi jako ktoś oczyszczany.

Autor Listu do Hebrajczyków opisuje, w jakim stanie wierni mogą zbliżać się do Boga: „przystąpmy z prawym sercem, z pełną wiarą, oczyszczeni na duszy od wszelkiego świadomego zła i obmyci na ciele czystą wodą”. W Liście do Hebrajczyków 10:22 śmiałość przystąpienia nie opiera się na doskonałości człowieka. Ten rozdział przypomina, że dawne ofiary każdego roku przypominały o grzechach (List do Hebrajczyków 10:3). Werset odpowiada na to napięcie: ci, którzy przystępują, są już oczyszczeni na duszy. Człowiek, który przed modlitwą wciąż sprawdza, czy jego serce jest dość czyste, łatwo zostaje przy progu. Prawe serce i pełna wiara oznaczają szczerość wobec Boga, także wtedy, gdy człowiek jest słaby. Wierni różnie rozumieją obmycie czystą wodą. Jedni widzą w nim chrzest, inni znak oczyszczenia dokonanego przez wiarę. W każdym z tych ujęć zbliżenie opiera się na czystości danej, a nie na własnym wysiłku. Droga do Boga nie zaczyna się więc od naszej nieskazitelności, lecz od tego, co Bóg dla nas uczynił.

List do Hebrajczyków 10:22 opisuje zbliżenie się do Boga jako drogę otwartą dzięki temu, co uczynił Jezus. W poprzednich wersetach mowa o wejściu do Miejsca Świętego przez Jego krew i o nowej, żywej drodze. „Prawe serce” i „pełna wiara” nie są więc ceną, którą człowiek płaci za dostęp do Boga. Wyrażają ufność wobec drogi już otwartej. Obraz oczyszczenia obejmuje całego człowieka: wnętrze i ciało. Werset nie rozwija osobno znaczenia „czystej wody”; chrześcijańskie tradycje różnie objaśniają ten obraz. Wspólny pozostaje akcent na oczyszczeniu, które pozwala przystąpić do Boga. Nie chodzi o udawanie, że zło nie miało miejsca. Słowa o świadomym złu przypominają, że zbliżenie do Boga wymaga prawdy o grzechu, a nie jego ukrywania. To przejście nie przypomina egzaminu, który trzeba zdać, by zasłużyć na przyjęcie. Jest raczej progiem, którego nie otwiera ludzka doskonałość, lecz Boża łaska. Wiara staje się odpowiedzią na tę łaskę: zaufaniem, że przebaczenie daje rzeczywisty dostęp do obecności Boga.