Księga Rodzaju 15:6 – znaczenie i zastosowanie

Ta krótka wypowiedź wybrzmiewa po długiej rozmowie, w której Abram mówi wprost, co go boli. Nie ma potomka, zbliża się do kresu życia, a w jego domu przyszłym dziedzicem wydaje się sługa. Dopiero po obietnicy, że potomstwo będzie tak liczne jak gwiazdy, pojawia się zdanie: „Abram uwierzył i Pan poczytał mu to za zasługę”. Warto zauważyć, że wiara Abrama nie oznacza ciszy w jego pytaniach. Już w Księdze Rodzaju 15:8 pyta, jak będzie mógł się upewnić co do ziemi, a Bóg odpowiada na to dalszym przymierzem. Zaufanie idzie tu razem z niepewnością, żalem i potrzebą znaku. Tekst nie wymaga od Abrama spokoju, żeby mógł zostać uznany. Czasownik „poczytać” w polskim przekładzie opisuje rachunek, w którym to Bóg zaliczył Abramowi postawę zaufania, a nie zasługę wypracowaną czynami. Abram niczego jeszcze nie ma w rękach. Ma jedynie słowo obietnicy, które wypowiedział Ten, który go wyprowadził z Ur. Zdanie o wierze nie zamyka więc pytań Abrama. Wpisuje je w historię, w której Bóg odpowiada na zaufanie, zanim jeszcze widać, czym się zakończy.

W Księdze Rodzaju 15:6 słowo „zasługa” może brzmieć tak, jakby Abram zapracował na Bożą przychylność. Kontekst wskazuje jednak na inne rozróżnienie: jego wiara nie jest osiągnięciem, za które należy się zapłata, lecz pełną zaufania odpowiedzią na Boże słowo. Pan obiecuje potomka człowiekowi, który nie ma jeszcze dziecka i widzi, że jego życie dobiega kresu. Obraz gwiazd nie usuwa tej rozbieżności; ukazuje skalę obietnicy, której Abram sam nie potrafi urzeczywistnić. „Poczytał mu” znaczy, że Bóg uznał wiarę Abrama za sprawiedliwość. To nie opis nieskazitelnego charakteru ani zasługi zdobytej przez dobre czyny. Abram ufa Temu, który składa obietnicę, choć jej spełnienie nie jest jeszcze widoczne. W następnym fragmencie pyta, jak może być pewien, że otrzyma kraj, więc wiara nie oznacza tu braku pytań. Oznacza poleganie na Bogu pośród niepewności. Ten werset pokazuje zatem, że podstawą relacji Abrama z Bogiem nie jest jego zdolność zagwarantowania przyszłości, lecz Boża obietnica przyjęta zaufaniem. To Bóg przypisuje wierze znaczenie, którego Abram nie może sobie sam nadać.

Słowa „Abram uwierzył i Pan poczytał mu to za zasługę” stoją w środku trudnej rozmowy. Abram nie miał potomka, a jego sługa Eliezer był wskazany jako przyszły spadkobierca majątku (Księga Rodzaju 15:2–3). Bóg odpowiedział obietnicą, że potomstwo będzie tak liczne jak gwiazdy na niebie, i kazał Abramowi je policzyć (Księga Rodzaju 15:5). Ta obietnica nie dawała jeszcze żadnej widocznej podstawy. Wers 6 mówi o wierze w obietnicę dotyczącą potomstwa. Tekst nie wyjaśnia, na czym dokładnie polegała ta zasługa ani jak Bóg ją ocenił. Opisuje jedynie, że Abram zaufał słowu o przyszłości, której jeszcze nie było widać. Zaraz potem, w wersach 8 i następnych, Abram pyta o ziemię, więc wiara w potomstwo i pytanie o kraj pojawiają się w tekście jeden po drugim. Wiara Abrama nie opierała się na znajomości całej drogi. Nie dostał mapy ani harmonogramu. Dostał konkretne słowo i zachował je, mimo że długo wyglądało ono nierealnie. Ten fragment pokazuje, że zaufanie może być prawdziwe, nawet gdy wiele pytań pozostaje otwartych, ponieważ jego podstawą jest ten, kto obiecał.

W Księdze Rodzaju 15:6 wiara Abrama pojawia się pośród pytań o przyszłość. Bóg obiecuje mu potomka, a Abram widzi, że nie ma dziedzica. Nie udaje, że rozbieżność między obietnicą a własnym doświadczeniem nie istnieje. Słyszy jednak słowo Boga i ufa Mu. „Abram uwierzył i Pan poczytał mu to za zasługę”. Te słowa nie przedstawiają wiary jako zapłaty za bezbłędne życie. Pokazują, że Bóg przyjmuje zaufanie człowieka i przypisuje mu znaczenie w relacji z Nim. Nadzieja Abrama nie opiera się na tym, co już może zobaczyć, lecz na obietnicy, której spełnienia nie potrafi jeszcze sprawdzić. Wcześniej Bóg poleca mu spojrzeć na gwiazdy. Są obrazem obietnicy większej niż to, co da się objąć rachunkiem, ale nie usuwają pytania Abrama ani nie zmieniają go w człowieka wolnego od niepewności. Jego wiara dojrzewa w rozmowie z Bogiem, w której jest miejsce i na obietnicę, i na szczere pytanie. Ten werset przypomina, że wierność Boga może stać się oparciem, zanim przyszłość przybierze widzialny kształt.