List do Galatów 3:29 – znaczenie i zastosowanie

Ten werset mówi o przynależności, która nie zaczyna się od zasługi. Paweł nie pyta, kto zasłużył na dziedzictwo, lecz do kogo się należy. Wcześniej w tym Liście do Galatów pytano, czy Ducha otrzymuje się przez wypełnianie Prawa, czy przez wiarę. Tutaj ciężar przesuwa się z własnych wysiłków na Chrystusa. Dziedzicem zostaje ten, kto należy do Chrystusa, a nie ten, kto najlepiej zdał egzamin. Obraz potomstwa Abrahama i dziedziczenia mówi o bliskości, a nie o rachunku. Dziedzic nie zarabia na swoje miejsce przy rodzinnym stole. Wystarczy, że do rodziny należy, a obietnica już dotyczy jego życia. Słowa z trzeciego rozdziału o tym, że wszyscy stają się jednym w Chrystusie Jezusie, pokazują, że ta bliskość nie zostawia nikogo na zewnątrz. Warto zwrócić uwagę na warunek: „jeżeli należycie”. Obietnica jest złożona tym, którzy przyjęli Chrystusa, i to właśnie ta więź nadaje jej kształt. Dla ludzi, którzy czują, że ich starania nie wystarczają, może to być szczególnie wyraźna pociecha, bo dziedzictwo zakorzenia się w należeniu, a nie w dobrym wyniku.

Paweł domyka tu argument, który rozpoczął od pytania o źródło życia chrześcijańskiego: czy Duch został dany dzięki uczynkom Prawa, czy przez przyjęcie wiary? Odpowiedź prowadzi do tożsamości wspólnoty. Ci, którzy należą do Chrystusa, są potomstwem Abrahama i dziedzicami obietnicy. Kluczowe rozróżnienie dotyczy podstawy przynależności: nie jest nią pochodzenie etniczne ani osiągnięcie określonego statusu przez wypełnianie Prawa, lecz więź z Chrystusem. W poprzednich zdaniach Paweł mówi, że wierzący zostali ochrzczeni w Chrystusie, „ubrali się w Chrystusa” i są w Nim kimś jednym. Werset 29 rozwija tę myśl: obietnica dana Abrahamowi obejmuje tych, którzy należą do Chrystusa. Nie oznacza to, że wszystkie różnice między ludźmi znikają w codziennym życiu. Paweł wskazuje na wspólną pozycję wobec Boga: ani pochodzenie, ani status społeczny, ani płeć nie wyznaczają różnych dróg do dziedzictwa. Dziedziczenie jest „zgodnie z obietnicą”, a nie jako zapłata za zasługi. Ten werset przedstawia więc Kościół jako wspólnotę zjednoczoną w Chrystusie i zakorzenioną w obietnicy Boga, nie w ludzkiej hierarchii.

Ten werset domyka wywód, który Paweł prowadzi od początku rozdziału. Wcześniej pyta, czy Ducha otrzymano dzięki uczynkom Prawa, czy dzięki wierze. Teraz pokazuje, że wspólne dziedzictwo opiera się na tym samym fundamencie. Paweł pisze: „Jeżeli zaś należycie do Chrystusa, to jesteście też potomstwem Abrahama i zgodnie z obietnicą – dziedzicami”. Najważniejsze jest tu słowo „należycie”. Dziedzictwo wynika z przynależności, którą ustanawia obietnica, a nie z rachunku zasług. Ktoś, kto od lat stara się zasłużyć na miejsce w rodzinie albo we wspólnocie, często mierzy swoją pozycję każdym kolejnym dniem. Ten werset przypomina, że osadzenie w obietnicy jest prawdziwe, zanim człowiek cokolwiek udowodni. Warto też zauważyć, że w poprzednim wersecie znikają dawne podziały: Żyd i poganin, niewolnik i wolny, mężczyzna i kobieta. Paweł nie tworzy z tego ideału. Opisuje jedność, która już istnieje w Chrystusie. Tożsamość zakorzeniona w obietnicy nie rośnie ani nie maleje wraz z kolejnym sukcesem czy porażką.

Paweł łączy przynależność do Chrystusa z obietnicą daną Abrahamowi: ci, którzy należą do Chrystusa, są potomstwem Abrahama i dziedzicami obietnicy. Nie chodzi tu o rodowód ani o zasługi, które pozwalałyby zdobyć miejsce wśród Bożych ludzi. W poprzednich zdaniach Listu do Galatów Paweł mówi o wierze, chrzcie i przyobleczeniu się w Chrystusa. W Nim ludzie o różnym pochodzeniu i statusie społecznym stają się jednością, nie tracąc przez to swojej historii. Obraz dziedzictwa niesie obietnicę, która przekracza chwilę obecną. Dziedzic nie wytwarza daru własną pracą; otrzymuje go na mocy obietnicy. Nie oznacza to obietnicy łatwego życia ani powodzenia w każdej sprawie. Wskazuje raczej, że przynależność do Chrystusa umieszcza wierzących we wspólnej historii nadziei, zakorzenionej w wierności Boga. Wspólnota wiary przypomina więc rodzinę zgromadzoną wokół daru, którego nikt nie może sobie przypisać jako własnej zasługi. Jej jedność nie wyrasta z podobieństwa wszystkich ludzi, lecz z Chrystusa. To w Nim obietnica dana Abrahamowi staje się udziałem tych, którzy do Niego należą.