2 Księga Samuela 11:14 – znaczenie i zastosowanie

Gdy plan Dawida, by ukryć sprawę dziecka przez nakłonienie Uriasza, aby spał z Batszebą, zawiódł, pojawiła się kolejna zła myśl. Z czasem Uriasz z pewnością dowiedziałby się, co mu zrobiono, a Dawid bał się zemsty. Diabeł podsunął więc Dawidowi myśl, by pozbył się Uriasza, sądząc, że wtedy ani Uriasz, ani Batszeba nie będą już dla niego zagrożeniem. Jak można by kogokolwiek oskarżyć, gdyby nie było oskarżyciela? A gdyby Uriasz zniknął, Batszeba mogłaby na zawsze należeć do Dawida, jeśli tylko by tego chciał.

Cudzołóstwo często prowadzi do morderstwa, a jeden grzech zostaje wtedy przykryty kolejnym. Dlatego trzeba się strzec już pierwszych kroków na drodze grzechu, bo nikt nie wie, dokąd mogą zaprowadzić. Dawid postanowił w sercu — co wydaje się niemal niewiarygodne — że Uriasz musi umrzeć. Ten niewinny, odważny i szlachetny człowiek, gotów oddać życie za honor swego króla, miał zginąć z ręki króla. Dawid zgrzeszył, Batszeba zgrzeszyła, oboje skrzywdzili Uriasza, a Dawid postanowił, że Uriasz musi umrzeć.

Czy to ten sam człowiek, którego sumienie poruszyło się, gdy odciął skraj szaty Saula? Jak bardzo się zmienił. Czy to ten, który niegdyś wymierzał sprawiedliwość całemu swojemu ludowi? Jak mógł teraz dopuścić się tak niegodziwego czynu? Zobacz, jak cielesne żądze, grzeszne pragnienia ciała, walczą z duszą i prowadzą do zguby. Przytępiają umysł, zatwardzają serce, zagłuszają sumienie i odbierają człowiekowi poczucie honoru i sprawiedliwości. Kto cudzołoży z kobietą, jest pozbawiony rozumu i niszczy samego siebie (Księga Przysłów 6:32). Tak jak cudzołożnik szuka ukrycia dla swoich czynów, tak morderca czai się, by zabić (Księga Hioba 24:14–15). Uczynki ciemności nie znoszą światła.

Kiedy Dawid odważnie zabił Goliata, uczynił to jawnie i nie wstydził się o tym mówić. Kiedy jednak haniebnie zaplanował śmierć Uriasza, wszystko musiało odbyć się w ukryciu, bo wstydził się swojego postępowania — i słusznie. Kto robiłby coś, do czego nie potrafi się przyznać? Diabeł, który najpierw działał w sercu Dawida jak jadowity wąż, później zachowywał się jak przebiegły wąż i podsuwał mu sposób wykonania planu. Dawid nie zorganizował tego tak, jak później Absalom, jego syn, zabił Amnona, ani tak, jak Achab zabił Nabota, posługując się fałszywymi świadkami. Zamiast tego naraził Uriasza na atak wroga. Ten sposób mógł wydawać się mniej odrażający dla sumienia i w oczach ludzi, bo żołnierze często są wystawiani na niebezpieczeństwo.

Gdyby nie wysłano Uriasza na niebezpieczne miejsce, znalazłby się tam ktoś inny. Jak to się mówi, dano mu jedynie szansę na przeżycie. Jeśli walczyłby dzielnie, mógłby ocaleć. Gdyby zginął, poległby na polu chwały, gdzie żołnierz sam wybrałby śmierć. Nic z tego nie zmienia jednak faktu, że było to umyślne morderstwo, zaplanowane z wyprzedzeniem.

Dawid wysłał rozkaz Joabowi, dowódcy swojej armii, by postawił Uriasza na pierwszej linii najcięższej walki, a potem wycofał się od niego, pozostawiając go w rękach wroga (Druga Księga Samuela 11:14–15). Taki był plan Dawida, by doprowadzić do śmierci Uriasza, i wszystko potoczyło się zgodnie z jego zamiarem. Ten mord był szczególnie ciężki z wielu powodów.

Po pierwsze, został starannie zaplanowany. Dawid poświęcił czas, by wszystko przemyśleć. Miał też czas, by zmienić zdanie: napisał list, a później mógł odwołać rozkaz, zanim został wykonany. Mimo to doprowadził sprawę do końca. Po drugie, wysłał list przez samego Uriasza. Było to wyjątkowo okrutne i podłe — Uriasz miał nieść rozkazy dotyczące własnej śmierci. Jak wstrząsające jest to, że Dawid mógł nienawidzić Uriasza, a jednocześnie na tyle mu ufać, by powierzyć mu list, którego treści nie wolno mu było poznać.

Po trzecie, Dawid wykorzystał odwagę i lojalność Uriasza wobec króla i ojczyzny — cechy, które powinny przynieść mu najwyższe uznanie i nagrodę. Gdyby Uriasz nie był tak gotów narażać życia, być może Joab uznałby go za zbyt ważnego, by tak łatwo wystawić go na niebezpieczeństwo. Obrócenie tego szlachetnego ducha przeciwko niemu było odrażającym aktem niewdzięczności. Po czwarte, wina objęła także innych. Joab, który jako dowódca powinien cenić życie żołnierzy, zwłaszcza najlepszych, musiał wykonać rozkaz. On i wszyscy, którzy odsunęli się od Uriasza, zamiast udzielić mu wsparcia, stali się winni jego śmierci.

Po piąte, Uriasz nie zginął sam. Zagrożeni byli również podlegli mu żołnierze i rzeczywiście tak się stało. Polegli także niektórzy spośród ludzi Dawida, nazywanych tutaj jego sługami, co jeszcze mocniej uwydatnia grzech Dawida — tak lekko narażał ich życie (Druga Księga Samuela 11:17). Co gorsza, ten nikczemny plan mógł zaszkodzić całej armii, a nawet zmusić ją do przerwania oblężenia. Po szóste, sprawiłby radość Ammonitom, wrogom Boga i Izraela. Byłby dla nich powodem do wielkiej uciechy. Dawid modlił się kiedyś, by sam nie wpadł w ręce ludzi ani nie musiał uciekać przed wrogami (Druga Księga Samuela 24:13–14), a teraz wydał Ammonitom swojego sługę Uriasza, choć ten nie zrobił nic złego.

Joab wykonał rozkaz. Podczas następnego ataku na miasto Uriasz został wysłany na najbardziej niebezpieczne miejsce. Miał powody sądzić, że jeśli wróg go odeprze, Joab przyjdzie mu z pomocą. Ufał temu wsparciu i odważnie ruszył do walki, lecz pomoc nie nadeszła. Walka stała się zbyt zacięta i Uriasz zginął (Druga Księga Samuela 11:16–17). Zdumiewające, że Joab postąpił w ten sposób tylko na podstawie listu, nawet nie znając powodu.

Być może sądził, że Uriasz dopuścił się jakiegoś poważnego przewinienia, a Dawid wezwał go, by je zbadać. Mógł też pomyśleć, że skoro Dawid nie chciał ukarać Uriasza jawnie, wybrał taki sposób, by go zgładzić. A może Joab, który sam miał na sumieniu rozlew krwi, cieszył się, że Dawid popadł w podobną winę, i chętnie mu w tym pomógł, licząc na jego przychylność. Ludzie, którzy sami postępują źle, często lubią widzieć, że inni — zwłaszcza ci szanowani — również czynią zło, bo wtedy ich własny grzech wydaje się mniej hańbiący. Możliwe też, że Dawid wiedział o urazie Joaba do Uriasza i liczył, że ten chętnie się na nim zemści. W innych sytuacjach Joab potrafił sprzeciwić się rozkazom króla, gdy widział ku temu powód, jak pokazują późniejsze fragmenty (Druga Księga Samuela 19:5; Druga Księga Samuela 24:3).

Następnie Joab posłał Dawidowi wiadomość o tym, co się stało. Wkrótce wysłano posłańca z wieścią o nowych stratach i hańbie (Druga Księga Samuela 11:18). Aby złagodzić wydźwięk raportu, Joab założył, że Dawid będzie udawał gniew z powodu złej decyzji podczas ataku i zapyta, dlaczego żołnierze podeszli tak blisko muru (Druga Księga Samuela 11:20). Czy nie wiedzieli, że w ten sposób zginął Abimelek? (Druga Księga Samuela 11:21). Ta historia była już znana z Księgi Sędziów 9:53. Możliwe, że za czasów Samuela księga ta była już czytana jako część świętej historii. Nawet żołnierze znali biblijne opowieści i potrafili szybko przywołać przykład z Pisma, by ostrzec się przed powtórzeniem błędu, który kiedyś okazał się śmiertelny.

Joab dyskretnie polecił posłańcowi złagodzić raport, dodając, że zginął również Uriasz Chetyta. Sformułował to na tyle ogólnie, by posłaniec, a za jego pośrednictwem także inni, mogli się domyślić, że Dawid ucieszy się z tej wiadomości. Ukryte morderstwo ma jednak to do siebie, że z czasem wychodzi na jaw. Kto dopuszcza się tak haniebnych czynów, musi liczyć się z tym, że nawet podwładni będą go z ich powodu wyśmiewać i upominać.

Posłaniec przekazał raport zgodnie z poleceniem (Druga Księga Samuela 11:22–24). Opowiedział, że oblegani wyszli do walki w polu, przedstawiając napastników jako odważnych i wytrwałych. Następnie opisał, jak jego ludzie nacierali i zapędzili obrońców aż do bramy miasta. Na koniec krótko wspomniał o żołnierzach trafionych strzałami z muru. Wśród poległych wymienił kilku sług króla, a szczególnie Uriasza Chetytę, oficera o dużym znaczeniu, który znalazł się na początku listy zabitych.

Dawid przyjął tę wiadomość z ukrytym zadowoleniem (Druga Księga Samuela 11:25). Nie chciał, by Joab się martwił, bo sam nie odczuwał zmartwienia. Nie ganił Joaba za jego decyzję i nie uważał, że podejście zbyt blisko muru było błędem. Skoro Uriasz został już usunięty z drogi, Dawid uznał sprawę za załatwioną. Bagatelizował straty, tłumacząc, że miecz zabija jednego tak samo jak drugiego, a wszystko było jedynie zrządzeniem wojennego losu.

Polecił Joabowi, by następnym razem mocniej zaatakował miasto, chociaż jego własny grzech osłabiał ich sprawę i ściągał niezadowolenie Boga. Niedługo potem poślubił wdowę po Uriaszu. Batszeba zachowała zwyczajowy okres żałoby tylko tak długo, jak nakazywał obyczaj (Druga Księga Samuela 11:26), a potem Dawid wziął ją do swojego domu jako żonę. Urodziła mu syna. Śmierć Uriasza udaremniła plan zemsty, ale narodziny dziecka tak krótko po ślubie ujawniły zbrodnię. Grzech często przynosi ze sobą hańbę.

Ale to nie było najgorsze. Postępowanie Dawida było złe w oczach Pana. Cała sprawa Uriasza, jak nazwano ją w Pierwszej Księdze Królewskiej 15:5, obejmująca cudzołóstwo, kłamstwo, morderstwo i późniejsze małżeństwo, była dla Boga odrażająca. Dawid mógł zadowolić samego siebie, ale nie podobał się Bogu. Bóg widzi grzech u swoich ludzi i nienawidzi go. Co więcej, im bardziej ktoś na zewnątrz wyznaje swoją więź z Bogiem, tym bardziej obrażają Go jego grzechy, bo kryje się w nich więcej niewdzięczności, zdrady i zniewagi niż w grzechach innych ludzi.

Niech nikt nie usprawiedliwia grzechu, wskazując na przykład Dawida. Ci, którzy grzeszą tak jak on, również ściągną na siebie Boże niezadowolenie. Żyjmy więc w bojaźni Bożej i nie grzeszmy, a zwłaszcza nie naśladujmy jego występku.