2 List do Koryntian 4:12 – znaczenie i zastosowanie

Paweł nie ukrywa, że w jego życiu coś umiera. W poprzednich wersetach opisuje, jak nosi w ciele konanie Jezusa i jak jest wydawany na śmierć z powodu Ewangelii. Ten wers mówi o tym wprost: śmierć działa w nim, a życie w Koryntianach. Nie ma tu słowa o tym, że jedno zastępuje drugie ani że mają one następować po sobie. Oba procesy toczą się jednocześnie, a jeden staje się ceną za drugi. Najbardziej poruszające jest to, jak uczciwie tekst nazywa koszt posługi. Apostoł nie traktuje cierpienia jako dowodu słabej wiary ani jako czegoś, co trzeba szybko zamienić w radość. Jego ciało niesie ślady śmierci, a jednocześnie wie, dla kogo to się dzieje. Obraz jest prosty: ktoś daje z siebie tyle, że część sił w nim gaśnie, a inni dzięki temu oddychają pełniej. Najmocniej wybrzmiewa tu pewność, że życie w jednych rodzi się wtedy, gdy w drugich coś się zużywa. Jest to raczej wspólnota, w której dar dociera do innych przez cudze zmęczenie. Ten werset nie tłumaczy cierpienia, ale pokazuje, że w nim może rodzić się życie dla innych.

Słowa „Tak więc działa w nas śmierć, podczas gdy w was – życie” podsumowują paradoks posługi Pawła. „Nas” oznacza tu apostołów: ludzi, którzy z powodu Jezusa znoszą ucisk, prześladowanie i zagrożenie życia. „Wy” to Koryntianie, do których dociera głoszona przez nich Ewangelia. Paweł nie opisuje więc ogólnej zasady, według której cudze cierpienie automatycznie przynosi innym dobro. Mówi o konkretnej służbie i jej owocach we wspólnocie. Najbliższy kontekst wyjaśnia, co znaczy to życie: w słabości apostołów ma się objawiać życie Jezusa, a nadzieja zmartwychwstania podtrzymuje ich pośród śmiertelnego zagrożenia. Nie chodzi o pochwałę bólu ani o twierdzenie, że cierpienie samo w sobie zbawia. Źródłem życia jest Chrystus; apostolskie świadectwo przekazuje Ewangelię, choć kosztuje tych, którzy ją niosą. Paweł widzi tu także wymiar wspólnotowy: posługa nie służy własnemu bezpieczeństwu ani prestiżowi, lecz dobru innych i chwale Boga, jak dopowiada w 2 Liście do Koryntian 4:15. Werset łączy zatem kruchość głosicieli z życiem, które Bóg daje przez Chrystusa.

Ten werset opisuje podział, który w służbie bywa bolesny. Apostoł pisze, że w nas działa śmierć, a w was życie. Słowo „tak więc” wiąże to zdanie z poprzednim. Skoro życie Jezusa ma objawić się w śmiertelnym ciele, koszt spada na tego, kto głosi, a owoc widać u tych, którzy słuchają. W praktyce wygląda to zwyczajnie. Ktoś, kto pracuje dla innych, może wyczerpać się szybciej niż ci, którzy z tej pracy korzystają. Kaznodzieja po nocy spędzonej nad tekstem, matka czuwająca przy chorym dziecku albo wolontariusz wracający do domu z pustą głową nie zawsze widzą efekty od razu. Werset nie układa bilansu zysków i strat. Pokazuje, że życie dociera do ludzi przez kruche naczynie. Warto zauważyć, czego ten fragment nie obiecuje. Nie mówi, jak długo potrwa cierpienie ani kiedy owoc się pojawi. Wskazuje tylko kierunek, w którym płynie życie. Zmęczenie tego, kto daje, może więc być częścią drogi, na której Bóg działa w ukryciu.

Zdanie Pawła „Tak więc działa w nas śmierć, podczas gdy w was – życie” odsłania cenę jego apostolskiej posługi. Nie jest to pochwała cierpienia ani twierdzenie, że każde zranienie samo w sobie przynosi dobro. W bezpośrednim kontekście Paweł mówi o swoim i współpracowników narażeniu na śmierć z powodu Jezusa oraz o tym, że życie Jezusa objawia się w ich śmiertelnym ciele. Ich słabość nie przesłania Ewangelii, lecz staje się miejscem, przez które dociera ona do Koryntian. Owocem jest życie wspólnoty: wiara, która pozwala mówić, i nadzieja zakorzeniona w Bogu wskrzeszającym Jezusa. To życie nie usuwa kruchości głosicieli ani nie gwarantuje łatwego losu tym, którzy słuchają. Pokazuje raczej, że służba może kosztować, a jej sens nie zamyka się w doczesnym powodzeniu. Można pomyśleć o lampie, której płomień służy innym, choć sama zużywa oliwę. Obraz ten pozostaje tylko obrazem: Paweł nie nazywa śmierci dobrem, lecz świadczy, że moc życia Chrystusa nie kończy się tam, gdzie kończą się ludzkie siły. W perspektywie zmartwychwstania ofiarna posługa nie jest ostatnim słowem o człowieku.