2 List do Koryntian 11:21 – znaczenie i zastosowanie

Ten werset brzmi surowo, a jednak słychać w nim napięcie kogoś, kto wie, że musi mówić o sobie, choć wolałby milczeć. Paweł przyznaje, że jego słowa mają zawstydzić adresatów, i zaraz dodaje, że chodzi mu o pokazanie własnej słabości (Drugi List do Koryntian 11:21). Zwrot „mówię jak szalony” zdradza, że zdaje sobie sprawę, jak trudno słuchać takiej rozmowy o sobie i jak łatwo może ona zabrzmieć jak przechwałka. Najciekawsze jest to, że odwaga pojawia się tu najpierw u innych. Jeśli inni zdobywają się na odwagę, to i Paweł się odważa. Jego odwaga nie polega więc na tym, że występuje jako silny, lecz na gotowości, by pozwolić innym zobaczyć koszt tego, co przeżył. Dalsze słowa o chłostach, więzieniach i niebezpieczeństwach na morzu pokazują, czym była ta słabość, o której mówi. W tym wersecie nie ma gładkiego pocieszenia, jest raczej szczerość kogoś, kto nie ukrywa, jak ciężka była jego droga. Taka prawda bywa trudna do przyjęcia, ale właśnie dlatego jest tak wiarygodna, bo nie udaje, że zranienie niczego nie zmieniło.

W 2 Liście do Koryntian 11:21 Paweł mówi z ironią: „Mówię to, by was zawstydzić”. Nie chodzi o upokorzenie ludzi z powodu ich słabości. W najbliższym kontekście zawstydzający jest kontrast między tym, jak wspólnota znosi wyzysk i poniżanie ze strony innych, a tym, jak Paweł przedstawia własną pozycję. Jego słowa odsłaniają odwrócony osąd: ci, którzy krzywdzą Koryntian, uchodzą za silnych, a Paweł, który nie buduje autorytetu przez dominację, zdaje się słaby. Dlatego „mówię jak szalony” nie jest zwykłym przechwałkowaniem. Paweł wchodzi w konwencję chlubienia się, którą sam nazywa szaleństwem, i robi to niechętnie. Zaraz potem porównuje swoje pochodzenie oraz trudy poniesione w służbie Chrystusa z tym, czym chlubią się inni. Nie przedstawia cierpienia jako dowodu wyższości; ujawnia raczej, jak niewłaściwą miarą posługują się jego rywale. Werset nie ustanawia więc zasady, że wiarygodność mierzy się liczbą cierpień. Pokazuje napięcie między pozorem siły a służbą, która nie wykorzystuje wspólnoty. Ironia Pawła ma skorygować ocenę Koryntian, nie wynieść go ponad nich.

Paweł pisze w Drugim Liście do Koryntian 11:21 o czymś, czego sam nie lubi. Mówi wprost, że robi to, by pokazać swoją słabość: „Mówię to, by was zawstydzić, tak jakbym chciał pokazać moją słabość pod tym względem”. Apostoł niechętnie wchodzi w język chluby, bo w Koryntie ludzie uznali już fałszywych mówców za autorytety. Drugie zdanie brzmi jak ironia: „Jeśli inni zdobywają się na odwagę – mówię jak szalony – to i ja się odważam”. Paweł przyznaje, że mówi w tym stylu tylko z konieczności. Nie stawia siebie ponad innych, lecz pokazuje, jak absurdalne jest mierzenie wartości człowieka pewnością siebie i zewnętrznymi dowodami. Dalsze wersety pokazują, czym naprawdę jest jego chluba. Wymienia trudy, więzienia, chłosty i niebezpieczeństwa, a nie triumfy. Słabość staje się u niego miejscem, w którym widać wierność Chrystusowi. Ten fragment pokazuje, że szczerość o własnej kruchości może mówić prawdę mocniej niż najlepiej przygotowana prezentacja. Paweł nie szuka jednak taniego efektu. Jego słowa są ostre, bo chodzi o wspólnotę, która potrzebuje otrzeźwienia.

W 2 Liście do Koryntian 11:21 Paweł mówi z gorzką ironią. Przyznaje, że w oczach świata jego postawa może wyglądać jak słabość, po czym podejmuje ten sam rodzaj chluby, którym posługują się inni. Nie przedstawia tego jako zwykłego wzoru wiary. Wcześniej zaznacza, że mówi „jakby w szaleństwie”, a zarazem przypomina, jak łatwo Koryntianie znoszą tych, którzy ich wyzyskują i poniżają. W tym pozornym przechwalaniu odsłania się coś poważniejszego niż spór o pozycję. Paweł próbuje ocalić wspólnotę przed tym, co odciąga ją od Chrystusa i prostoty wiary. Jego słowa brzmią więc jak pęknięcie w języku rywalizacji: musi wejść w jego ton, choć nie jest to miara, według której pragnie być poznany. Następne wersety pokazują cenę jego służby: trudy, więzienia, chłosty i niebezpieczeństwa śmierci. Nie są one ozdobą ani dowodem łatwego triumfu. W perspektywie Ewangelii doczesny prestiż traci ostateczną wagę. W tym fragmencie chluba Pawła prowadzi ku temu, co zwykle pozostaje niewidoczne: ku wierności Chrystusowi pośród cierpienia.