2 List do Koryntian 1:4 – znaczenie i zastosowanie

Słowa Pawła w Drugim Liście do Koryntian 1:4 wyrastają z doświadczenia, które apostoł zna z bliska. Pisze o Bogu jako o Tym, który „nas pociesza w każdym naszym utrapieniu”, czyli o Kimś, kto przychodzi tam, gdzie człowiek jest przytłoczony. Pocieszenie nie zatrzymuje się jednak na tym, kto je przyjął. Ma popłynąć dalej, tak aby mogli pocieszać także inni. Ten ruch ma w sobie wiele delikatności. Paweł nie mówi o pocieszeniu jako o zasobie, który należy zgromadzić na później, lecz jako o czymś, co staje się realne w relacji z drugim człowiekiem. Ktoś, kto niedawno przeszedł przez ciężkie doświadczenie, potrafi często usiąść obok innego w podobnym cieniu lepiej niż ktokolwiek, bo wie, jak długo trwa noc. Taka obecność nie wymaga wielkich słów. Wystarczy, że jest. Pociecha pochodzi spoza człowieka, dlatego ten, kto ją przyjmuje, nie musi jej wytwarzać sam o własnych siłach. Może ją dalej podawać z pokorą, bo wie, że nie jest jej właścicielem. W tym zdaniu pocieszenie ma źródło w Bogu, a jego owocem są ludzie, którzy potrafią stanąć przy innych w ich udręce.

W 2 Liście do Koryntian 1:4 pocieszenie ma wyraźny kierunek: Bóg umacnia Pawła i jego współpracowników w utrapieniu, aby mogli nieść pociechę innym. Nie chodzi o zapewnienie, że cierpienie szybko ustąpi ani że człowiek wierzący nie doświadczy bezradności. Paweł pisze, że wraz z Tymoteuszem znosili udrękę ponad siły, a nawet nie byli pewni, czy przeżyją. Pociecha nie unieważnia więc bólu; pozwala wytrwać i służyć pośród niego. Istotne jest także źródło tej pociechy. Apostoł nie przedstawia jej jako własnej metody ani jako łatwej odpowiedzi na cudze cierpienie. Płynie ona od Boga i może zostać przekazana dalej przez tych, którzy sami jej doznali. W kolejnych zdaniach Paweł łączy tę pociechę z wytrwałością wspólnoty: doświadczenie apostołów ma umacniać Koryntian, a ich nadzieja obejmuje także innych uczestników cierpień. Werset opisuje zatem pociechę jako dar, który nie zatrzymuje się na osobie pocieszonej. Bóg pozostaje jej źródłem, a ludzkie współczucie staje się jednym ze sposobów, w jaki dar dociera do kolejnych osób.

W Drugim Liście do Koryntian 1:8 Paweł opisuje udrękę, w której on i jego towarzysze w Azji zwątpili, czy wyjdą z niej cało. Właśnie z takiego doświadczenia wyrastają słowa o Bogu, który pociesza „w każdym naszym utrapieniu”. Fraza „w każdym” nie obiecuje, że trudności szybko znikną. Mówi, że Bóg nie zostawia nas w żadnej z nich bez pociechy. Cel tej pociechy jest w tekście wyraźnie określony. Bóg pociesza, „abyśmy sami mogli pocieszać tych, którzy są w jakiejkolwiek udręce”. Dobrym przykładem może być człowiek, który po ciężkiej chorobie zaczyna odwiedzać ludzi na tym samym oddziale szpitalnym. Nie ma wielkich słów, ale jego obecność jest wiarygodna, bo wyrosła z przeżytego doświadczenia. Najważniejsze pozostaje źródło. Paweł mówi o pociesze, „której doznajemy od Boga”. Dzielenie się pociechą nie wymaga więc mistrzostwa. Wymaga wierności temu, co samemu się otrzymało, a Bóg pozostaje Ojcem miłosierdzia i Bogiem wszelkiej pociechy.

W 2 Liście do Koryntian 1:4 pocieszenie nie jest obietnicą, że utrapienie szybko minie. Paweł pisze do wspólnoty z doświadczenia własnej udręki; w sąsiednich zdaniach mówi o cierpieniach znoszonych z powodu Chrystusa i o pociesze, której doznaje przez Chrystusa. Bóg nie zostaje tu przedstawiony jako ktoś odległy od bólu, lecz jako jego pocieszyciel. To, co Paweł otrzymuje, ma jednak dalszy bieg: wierzący mogą pocieszać innych pociechą, której sami doznają od Boga. Nie chodzi o łatwe słowa ani o wyjaśnienie cudzego cierpienia. Czasem pociecha przychodzi przez obecność kogoś, kto zna ciężar utrapienia i nie odwraca wzroku. Wspólnota staje się wtedy miejscem, gdzie Boża troska może dotrzeć do człowieka za pośrednictwem drugiego człowieka. Obraz ten przypomina światło przekazywane dalej: źródło pozostaje w Bogu, choć jego blask dociera do kolejnych osób. Pocieszenie nie unieważnia cierpienia ani nie czyni go dobrym. Daje jednak cierpiącym oparcie i pozwala, by otrzymana łaska stała się darem dla kogoś w udręce.