1 Księga Machabejska 9 – znaczenie, tematy i zastosowanie

Demetriusz dowiedział się, że Nikanor poległ, a jego wojsko poniosło klęskę w bitwie. Posłał więc po raz drugi Bakchidesa i Alkimosa do ziemi judzkiej, a razem z nimi prawe skrzydło wojska.

Ci wyruszyli drogą w stronę Galilei, rozbili obóz koło Masalot w Arbeli, zdobyli je i zabili wielu ludzi.

Następnie w pierwszym miesiącu sto pięćdziesiątego drugiego roku rozbili obóz koło Jerozolimy.

Potem jednak odstąpili i w dwadzieścia tysięcy piechoty i dwa tysiące konnicy poszli do Berei.

Juda razem z trzema tysiącami wyborowych żołnierzy miał obóz rozbity w Elasa.

Gdy zobaczyli oni ogromną liczbę wojska, bardzo się przestraszyli i wielu uciekło z obozu. Pozostało z nich nie więcej niż ośmiuset żołnierzy.

Juda widział, że jego wojsko się rozbiegło, a bitwa była dla niego nieunikniona. Głęboka troska opanowała więc jego serce, bo nie miał czasu ich zebrać.

Pełen bólu powiedział do tych, którzy pozostali: Wstańmy i uderzmy na naszych nieprzyjaciół, a może uda się nam ich pobić.

Ale oni odradzali mu, mówiąc: To się nam nie uda. W tej chwili raczej ratujmy swoje własne życie! Później powrócimy razem z naszymi braćmi i będziemy przeciwko nim walczyli. Jest nas zbyt mało.

Juda jednak odpowiedział: Nigdy tego nie zrobię, bym miał przed nimi uciekać. Jeżeli już na nas czas, odważnie położymy swe życie za naszych braci. Nie pozwólmy niczego ująć z naszej chwały!

Wojsko wyruszyło z obozu i ustawiło się naprzeciwko nich. Konnica podzieliła się na dwie części, procarze i łucznicy szli przed wojskiem, a w pierwszym szeregu byli sami najbardziej waleczni. Bakchides zaś był na prawym skrzydle.

Zbliżały się jego falangi złożone z dwóch części i grano na trąbach. Ci, którzy byli po stronie Judy, także zagrali na trąbach.

Ziemia zadrżała od krzyku, który wydały wojska. Bitwa trwała od rana aż do wieczora.

Wtedy Juda zauważył, że Bakchides i główna część wojska są po prawej stronie. Wszyscy odważni zebrali się koło niego

i prawe skrzydło zostało przez nich rozbite. Ścigano ich aż do podnóża góry.

Gdy ci, którzy byli na lewym skrzydle, zobaczyli, że prawe skrzydło zostało rozbite, odwrócili się i szli z tyłu, w ślad za Judą i jego żołnierzami.

Bitwa stała się jeszcze cięższa, a wielu zabitych padło po jednej i po drugiej stronie.

I Juda padł zabity, a inni pouciekali.

Jonatan zaś i Szymon zabrali Judę, swojego brata, i pochowali go w swoich rodzinnych grobach w Modin.

Opłakiwano go, a cały Izrael bardzo go żałował. Przez długi czas trwała po nim żałoba. Mówiono:

Jak mógł paść bohater, który wybawiał Izraela?

Reszta zaś tego, czego dokonywał Juda, jego walk, bohaterskich czynów i jego wielkości, nie została spisana. Była bowiem zbyt wielka.

Po śmierci Judy podnieśli się na wszystkich obszarach izraelskich bezbożnicy i powstali wszyscy złoczyńcy.

W tym też czasie był bardzo wielki głód i cała kraina razem z nimi odpadła od Boga.

Bakchides wybrał bezbożnych ludzi i ustanowił ich panami krainy,

a oni wyszukiwali i śledzili przyjaciół Judy, potem zaś prowadzili ich do Bakchidesa, a on mścił się i wyśmiewał się z nich.

W ten sposób zaczęło się wielkie prześladowanie Izraela, takie, jakiego nie było od czasu ukazania się proroka.

Wtedy przyjaciele Judy zebrali się i powiedzieli do Jonatana:

Umarł twój brat Juda. Od tego czasu nie ma nikogo, kto byłby do niego podobny, kto wyruszyłby przeciwko wrogom, przeciwko Bakchidesowi i przeciwko tym, którzy są nieprzyjaciółmi naszego narodu.

Wobec tego dzisiaj na jego miejsce wybieramy ciebie. Bądź naszym zwierzchnikiem i wodzem! Prowadź wojnę w naszej sprawie!

W tym więc czasie Jonatan objął dowództwo i stanął w miejsce swojego brata Judy.

Gdy Bakchides dowiedział się o tym, poszukiwał go, aby zamordować.

Ale Jonatan, jego brat Szymon i wszyscy jego zwolennicy spostrzegli to, uciekli na pustynię Tekoa i rozbili obóz przy wodzie cysterny Asfar.

Bakchides otrzymał wiadomość o tym w szabat. Osobiście więc wyruszył z całym swoim wojskiem na drugą stronę Jordanu.

Wtedy Jonatan posłał swojego brata, który był przełożonym nad ludem, i prosił swoich przyjaciół, Nabatejczyków, aby u nich mogli przetrzymać swoje tabory, których mieli wiele.

Ale synowie Jambriego wyszli z Medeby, pochwycili Jana i odeszli razem ze wszystkim, co posiadał.

Po tych wydarzeniach Jonatanowi i jego bratu Szymonowi doniesiono, że synowie Jambriego urządzają wielkie wesele, a pannę młodą, córkę jednego z wielkich dostojników kananejskich, prowadzą z Nadabat z wielkim orszakiem.

Przypomnieli więc sobie krew swojego brata Jana, poszli i ukryli się w skalnej grocie.

Kiedy podnieśli oczy, oto ujrzeli hałaśliwy orszak i dużą liczbę podarunków. Wyszedł im naprzeciw pan młody, jego przyjaciele i bracia, z bębnami, muzyką i znaczną bronią.

Wtedy tamci wyskoczyli z zasadzki i pobili ich; padło wielu rannych, a pozostali uciekli na górę. Zwycięzcy zabrali wszystkie zdobyte na nich łupy,

wesele zaś przemieniło się w płacz, a głos muzyki w żałobne narzekanie.

W ten sposób dokonali zemsty za krew swojego brata i powrócili do mokradeł Jordanu.

Na wiadomość o tym przyszedł Bakchides z licznym wojskiem w szabat aż do brzegów Jordanu.

Jonatan zaś powiedział do tych, którzy byli przy nim: Powstańmy i walczmy o swoje życie! Dziś bowiem jest inaczej, niż było wczoraj czy przedwczoraj.

Oto bowiem z przodu i z tyłu zagraża nam bitwa, wody Jordanu są z jednej i z drugiej strony, a ponadto mokradła i zarośla. Nie ma miejsca, którędy można by się wycofać.

Wołajcie więc teraz do Nieba, abyście mogli być wybawieni z rąk naszych nieprzyjaciół.

Bitwa się rozpoczęła. Jonatan wyciągnął rękę, aby uderzyć Bakchidesa, ale on się cofnął.

Wtedy Jonatan razem ze swoimi żołnierzami wskoczył do Jordanu i przepłynęli na drugą stronę rzeki, ale żołnierze Bakchidesa nie przeprawili się za nimi przez Jordan.

Tego dnia ze strony Bakchidesa padło blisko tysiąc żołnierzy.

Potem Bakchides powrócił do Jerozolimy i w Judei odbudowywał obronne miasta: twierdzę w Jerychu, w Emmaus, w Bet-Choron, w Betel, w Tamnata, w Faraton i w Tefon; w każdej – wysokie mury, bramy i zasuwy,