1 List do Koryntian 7:4 – znaczenie i zastosowanie

Ten werset może brzmieć zaskakująco, bo mówi o ciele wprost, w sposób, który dziś bywa źle rozumiany. W 1 Liście do Koryntian 7:4 zobowiązanie dotyczy jednak obu stron w tym samym stopniu. Żona nie ma władzy nad własnym ciałem tylko dla siebie, a mąż również. W małżeństwie ciało staje się wspólnym darem, a nie terenem, na którym jedna strona wygrywa. Apostoł pisze o tym w kontekście wzajemnej powinności z wersetu 3 i nie opisuje tu jednostronnej władzy. Ten sam układ słów powtarza się dwa razy, z zamienionymi osobami, i właśnie to daje mu siłę. Małżonkowie nie są sobie podporządkowani jednostronnie, lecz wzajemnie sobie oddani. Może ten fragment brzmi ciężko dla tych, którzy w małżeństwie przeżywają kryzys. W tekście widać jednak, że bliskość wymaga troski o drugą osobę, a nie kontroli. Słowo „rozporządza” pokazuje, że ciało jest czymś, czym się dysponuje, a w małżeństwie zostaje ono oddane drugiemu. Ta wzajemność nie jest zapisana wyłącznie w prawie, lecz w relacji, którą Bóg chce budować w wierności i szacunku.

W 1 Liście do Koryntian 7:4 Paweł opisuje małżeńską bliskość jako wzajemną powinność, nie jednostronne prawo. Zdanie ma dwie równoległe części: najpierw mówi o żonie i mężu, potem odwraca role. Żadne z małżonków nie zostaje przedstawione jako jedyny dysponent wspólnego życia cielesnego. Werset nie daje więc jednemu z nich religijnego uzasadnienia do wymuszania współżycia; nacisk pada na wzajemność, którą potwierdza następny werset, mówiąc o obopólnej zgodzie. Ważny jest też kontekst. Koryntianie pytali Pawła o małżeństwo, a rozdział porusza zarówno seksualną wstrzemięźliwość, jak i małżeńskie zobowiązania. Ten werset nie ogłasza małżeństwa jedyną drogą do świętości: kilka wersetów dalej Paweł uznaje, że ludzie otrzymują od Boga różne dary, a osobom niezamężnym i owdowiałym przedstawia możliwość pozostania w ich stanie. Sformułowanie o „rozporządzaniu ciałem” brzmi dziś ostro, jeśli odczytać je jako przeniesienie własności jednej osoby na drugą. W układzie zdania działa jednak symetrycznie. Jego sens nie polega na dominacji, lecz na wzajemnej odpowiedzialności: małżeńska bliskość nie jest wyłącznie prywatnym przywilejem jednej strony.

1 List do Koryntian 7:4 mówi o wzajemności, która w małżeństwie zaczyna się od oddania. „Żona nie rozporządza własnym ciałem, lecz jej mąż; podobnie też i mąż nie rozporządza własnym ciałem, ale żona”. Apostoł nie stawia jednej strony ponad drugą. Oba zdania mają tę samą budowę, więc uprawnienia i zobowiązania są równe. Warto spojrzeć na otoczenie tego wersetu. Wcześniej Paweł pisze o wypełnianiu powinności wobec współmałżonka (7:3), a w wersecie 5 wzywa do wzajemnej zgody i do niepozostawiania się bez potrzeby. Fragment nie daje więc prawa do kontrolowania drugiej osoby. Przypomina raczej, że w małżeństwie nikt nie zachowuje wyłącznej decyzji o własnym ciele. Praktycznie oznacza to, że mąż, który myśli tylko o swoich potrzebach, zapomina, że jego wybory dotyczą żony. Podobnie żona, która w konflikcie odsuwa się bez słowa, decyduje także za męża. W takich chwilach wzajemność wymaga rozmowy, a nie cichego rozliczania się. Najmocniej w tym fragmencie uderza jego prostota. Małżeństwo nie odbiera osobie godności, lecz wiąże ją z drugim człowiekiem w relacji, w której dawanie jest wzajemne. Dlatego w sprawach najbardziej intymnych nie ma miejsca na proste podziały na „moje” i „twoje”.

Wzajemność jest sercem tego zdania. Paweł mówi o mężu i żonie w równoległych słowach: żadne z nich nie ma wyłącznej władzy nad własnym ciałem, każde ma obowiązek wobec drugiego. W świecie, w którym łatwo było ujmować małżeństwo z perspektywy praw mężczyzny, ta symetria jest znacząca. Nie jest to jednak pozwolenie na przymus ani na zawłaszczenie drugiej osoby. Sąsiedni werset mówi o wzajemnym wypełnianiu powinności, a następny dopuszcza czasowe powstrzymanie się od współżycia za obopólną zgodą. Wspólny mianownik stanowi więc troska wyrażana w relacji, nie jednostronne roszczenie. Ciało nie zostaje tu oddzielone od miłości ani od odpowiedzialności. W małżeństwie decyzje dotyczące bliskości obejmują obie osoby; nie powinny sprowadzać się do woli jednej z nich. Ten fragment nie opisuje każdej trudnej sytuacji ani nie daje prostego rozstrzygnięcia o granicach. Ukazuje jednak wzajemność jako zasadę, której nie wolno zastosować wybiórczo. Jak dwa głosy w rozmowie, mąż i żona są tu wezwani do tej samej powagi i uwagi. Żadne nie jest jedynie przedmiotem decyzji drugiego.