1 List do Koryntian 16:1 – znaczenie i zastosowanie

W tym rozdziale Paweł kończy swój długi list, poruszając kilka praktycznych spraw. Mogą się wydawać mniej ważne, ale skoro całe Pismo pochodzi od Boga, służą także naszemu pouczeniu. Paweł zaczyna od wskazówek dotyczących daru na szczególną potrzebę: dotkliwe ubóstwo chrześcijan w Judei. W tamtym czasie ubóstwo to było czymś wyjątkowym, częściowo z powodu trudności, które dotknęły ten kraj, a częściowo z powodu cierpień, jakich doświadczali wierzący.

Zwróćmy najpierw uwagę, jak Paweł wprowadza tę sprawę. Nie prosi Koryntian o coś, czego nie polecał wcześniej innym, ponieważ tę samą wskazówkę przekazał już kościołom w Galacji (Pierwszy List do Koryntian 16:1). Chce jedynie, by Koryntianie postępowali według tej samej zasady, którą zalecił innym kościołom w podobnej sytuacji. Nie chciał, by inni zostali odciążeni, a oni sami obciążeni (Drugi List do Koryntian 8:13).

Mądrze wspomina też, że kościoły w Galacji otrzymały takie samo polecenie. Mogło to pobudzić Koryntian do zdrowej rywalizacji i zachęcić ich, by byli hojni stosownie do swoich możliwości i skali stojącej przed nimi potrzeby. Prawdopodobnie otrzymali więcej darów duchowych niż większość kościołów, a być może także większe zasoby materialne. Nie powinni więc pozostawać w tyle za swoimi cierpiącymi współwierzącymi w okazywaniu hojności. Dobry przykład innych chrześcijan i kościołów powinien budzić w nas święte pragnienie, by czynić dobro. Chrześcijanin może słusznie pragnąć, by inny wierzący nie przewyższał go w niczym dobrym i godnym pochwały, o ile pobudza go to do większego wysiłku, a nie do zazdrości.

Kościół w Koryncie nie powinien dać się wyprzedzić w tym dziele miłości kościołom w Galacji, które, jak się wydaje, nie miały ani równie wielkich darów duchowych, ani równie dużych zasobów materialnych.

Przyjrzyjmy się teraz samemu poleceniu. Najpierw sposobowi zbierania daru: każdy miał odkładać pewną sumę i przechowywać ją na ten cel (Pierwszy List do Koryntian 16:2). Chodzi o prywatną rezerwę, fundusz przeznaczony na pomoc potrzebującym. Każdy miał od czasu do czasu odkładać tyle, ile mógł, aby stopniowo zgromadzić środki na to dobre dzieło. Warto odkładać pieniądze na dobre cele. Ci, którzy są bogaci w tym świecie, powinni też być bogaci w dobre uczynki (Pierwszy List do Tymoteusza 6:17–18). Najlepiej mogą to robić, przeznaczając część swoich dochodów i tworząc zapas zarówno dla ubogich, jak i dla siebie.

Dzięki temu, gdy pojawi się potrzeba, będą gotowi do każdego dobrego dzieła. Nawet ci, którzy zarabiają na życie pracą własnych rąk, powinni pracować tak, by mieć czym podzielić się z potrzebującymi (List do Efezjan 4:28). Ich zasoby przeznaczone na dobre uczynki mogą nigdy nie być duże, a ich wysokość może zależeć od zmieniających się okoliczności. Najlepiej jednak gromadzić je, regularnie odkładając tyle, ile można. Niektórzy z greckich ojców Kościoła słusznie zauważyli, że ta wskazówka szczególnie pomagała uboższym wierzącym. Mieli dawać co tydzień, zamiast czekać na publiczną zbiórkę. Dzięki temu dar nie był dla nich zbyt dużym ciężarem, a z czasem stawał się realną pomocą dla braci i sióstr. Z małych kwot z czasem uzbiera się dużo.

Każdy dar miłosierdzia powinien być dobrowolny i składany z radością, dlatego warto ułatwiać sobie dawanie, jak tylko się da. Czy jest na to lepszy sposób niż odkładanie pieniędzy z wyprzedzeniem? Możemy dawać z radością, gdy wiemy, że udało nam się odłożyć potrzebną sumę i przeznaczyliśmy ją właśnie na ten cel.

Po drugie, zwróćmy uwagę na wysokość daru: każdy miał dawać stosownie do tego, jak Bóg mu pobłogosławił. To znaczy, stosownie do tego, jak Bóg wspierał go i błogosławił jego pracy oraz działalności. Powodzenie naszej pracy i działalności zależy od Boga. Sam trud nie uczyni człowieka bogatym bez Bożego błogosławieństwa (Księga Przysłów 10:4, 22). Powodzenie zawdzięczamy Bogu, a nie sobie, i we wszystkim powinniśmy oddawać Mu cześć.

Wszystko, co mamy, jest darem Jego dobroci i błogosławieństwa, a wszystko powinno służyć Jemu. Powinniśmy uznać, że należymy do Niego i że wszystko, co posiadamy, jest Jego własnością. Czy może być silniejszy powód, by pomagać ludowi Bożemu, niż pamięć, że wszystko, co mamy, otrzymaliśmy od Boga? Gdy Bóg nam błogosławi i zapewnia powodzenie, powinniśmy być gotowi pomagać Jego potrzebującym sługom. Nie zatrzymujmy dla siebie dobroci, która do nas płynie, lecz pozwólmy jej płynąć dalej ku innym. Dobro, którego od Boga doświadczamy, powinno pobudzać nas do czynienia dobra innym i do naśladowania Jego dobroci. Im więcej dobra otrzymujemy od Boga, tym więcej dobra powinniśmy czynić dla innych.

Mieli dawać proporcjonalnie do tego, jak Bóg im błogosławił. Im większe zyski przynosiło im Boże błogosławieństwo w pracy, handlu czy innym zajęciu, tym więcej mieli odkładać. Bóg oczekuje, że nasza hojność wobec innych będzie odpowiadała Jego hojności wobec nas. Wszystko, co mamy, pochodzi od Niego, więc im więcej nam daje, tym bardziej uzdalnia nas do dawania i tym więcej od nas oczekuje. Ci, którzy mają więcej, powinni dawać więcej niż ci, którzy mają mniej, a także więcej, niż sami mogli dawać, gdy posiadali mniej.

Jednocześnie Bóg nie wymaga od nikogo, kto ma mniej, by dawał więcej, niż pozwalają mu na to otrzymane możliwości. Nie jest surowym panem, który żąda cegieł bez dostarczenia słomy ani oczekuje więcej dobra, niż pozwolił komuś czynić. Gdy jest szczera gotowość, Bóg przyjmuje to, co ktoś ma, a nie to, czego nie ma (Drugi List do Koryntian 8:12). Gdy jednak nam błogosławi i daje możliwość czynienia dobra, oczekuje, że z niej skorzystamy. Im większe możliwości nam daje, tym bardziej otwarte powinny być nasze serca i dłonie. Jeśli jednak możliwości są mniejsze, dar nie może być równie duży, choćby serce było bardzo chętne. Bóg nie wymaga więcej.

Po trzecie, zwróćmy uwagę na czas składania daru: pierwszy dzień tygodnia, dzień Pański, chrześcijański dzień zgromadzeń, kiedy wierzący gromadzili się publicznie i uczestniczyli w nauczaniu oraz uwielbieniu Boga (Ewangelia Łukasza 24:1). Wtedy każdy miał odłożyć pewną sumę. To dzień świętego odpoczynku. Gdy umysł jest wolny od pracy i trosk związanych z codziennością, łatwiej jest okazać miłosierdzie. Pozostałe obowiązki tego dnia powinny skłaniać nas do czynów miłosierdzia. Uczynki życzliwości powinny iść w parze z pobożnością. Prawdziwa pobożność wobec Boga naturalnie rodzi miłość i hojność wobec innych. Bóg przykazał nam, że ten, kto kocha Boga, ma miłować także swojego brata (Pierwszy List Jana 4:21). Uczynki miłosierdzia są prawdziwym owocem szczerej miłości do Boga, dlatego stosownie jest służyć nimi w Jego własnym dniu.

Dzień Boży jest odpowiednim czasem, by odkładać pieniądze na cele dobroczynne albo tego dnia je przekazywać, stosownie do tego, jak Bóg nam pobłogosławił. Można to traktować jak daninę składaną w podziękowaniu za błogosławieństwa minionego tygodnia. Jest to też dobry sposób, by prosić Boga o błogosławieństwo dla pracy naszych rąk w nadchodzącym tygodniu.

Paweł wyjaśnia też, co należy zrobić ze zgromadzonymi pieniędzmi. Chciał, by wszystko było przygotowane przed jego przyjazdem, dlatego zalecił, by wtedy nie organizować zbiórki w ostatniej chwili (Pierwszy List do Koryntian 16:2). Gdy już przybędzie, większość spraw związanych z przekazaniem daru miał pozostawić Koryntianom. Dar należał do nich, więc słusznie było, by sami nim zarządzili i zadbali, żeby trafił do właściwych osób oraz zaspokoił ich potrzeby.

Paweł nie zachowywał się tak, jakby pieniądze jego słuchaczy należały do niego, podobnie jak nie sprawował władzy nad ich wiarą. Nie chciał rozporządzać ich darami bez ich zgody. Mówi, że powinni przygotować listy polecające i wysłać własnych posłańców razem z darem (Pierwszy List do Koryntian 16:3). Byłby to wyraz prawdziwego szacunku i braterskiej miłości wobec potrzebujących współwierzących. Wysłanie kilku swoich ludzi w tak długą i niebezpieczną podróż, by dostarczyli dar, świadczyłoby także o szczerości ich troski. Powinniśmy nie tylko pomagać ubogim współchrześcijanom, lecz także robić to w sposób, który wyraźnie pokazuje nasze współczucie i troskę.

Paweł proponuje też, że wyruszy razem z ich posłańcami, jeśli uznają to za najlepsze rozwiązanie (Pierwszy List do Koryntian 16:4). Jako apostoł nie miał zajmować się obsługą stołów, lecz poświęcać się Słowu i modlitwie. Był jednak zawsze gotowy rozpocząć dzieło miłosierdzia lub wesprzeć je, gdy nadarzała się okazja. Wolał pojechać do Jerozolimy i zanieść dar Koryntian ich cierpiącym braciom, niż dopuścić, by nie otrzymali pomocy albo by ofiarność Koryntian nie przyniosła pełnego skutku.

Nie przeszkadzało to w jego pracy kaznodziejskiej. Przeciwnie, wspierało ją, ukazując życzliwego i hojnego ducha. Gdy duszpasterze zachęcają do czynów miłosierdzia lub w nich pomagają, wykonują swoją właściwą pracę. Paweł zachęcał Koryntian do zebrania pomocy dla kościołów w Judei i był gotów wyruszyć z ich posłańcami, by ją dostarczyć. Również w ten sposób wykonywał dzieło powierzone mu przez Boga.