Księga Psalmów 88:13 – znaczenie i zastosowanie

Słowa z Księgi Psalmów 88:13 brzmią jak pytanie kogoś, kto leży w ciemności i nie widzi wyjścia. Psalmista pyta: „Czy Twoje cuda ukazują się w ciemnościach, a Twoja sprawiedliwość w ziemi zapomnienia?” Za tym pytaniem stoi tęsknota, by dobro Boga stało się widzialne także tam, gdzie wszystko zanika. Pytanie rodzi się jednak w samym środku modlitwy, bo od pierwszego wersetu psalmista mówi do Pana: „Panie, mój Boże, za dnia wołam, nocą się żalę przed Tobą” (Księga Psalmów 88:2). Wers 13 nawiązuje do poprzedniego, w którym psalmista pyta, czy w grobie opowiada się o łasce Bożej. Jego wątpliwość dotyczy tego, czy dobro Boga może być dostrzeżone tam, gdzie nie ma światła. Tekst nie podaje gotowej odpowiedzi. Pozostawia ją otwartą, wciąż zwróconą ku Bogu, do którego psalmista mówi. Lament nie musi być uporządkowany, żeby był prawdziwy. Psalmista oddaje Bogu najtrudniejsze pytania i nie zamyka przez to rozmowy. Dla kogoś, kto przeżywa własną noc, może to być cicha pociecha: mrok można nazwać po imieniu i pozostać przy Tym, do którego się mówi.

Pytanie z Księgi Psalmów 88:13 wyrasta z doświadczenia granicznego: psalmista mówi o ciemności i „ziemi zapomnienia”, obrazach śmierci, grobu i utraty więzi ze światem żywych. Nie rozważa abstrakcyjnie, czy Bóg ma moc czynić cuda. Pyta, czy Jego działanie i sprawiedliwość mogą być widoczne tam, gdzie człowiek przestaje doświadczać życia jako przestrzeni spotkania i świadectwa. Kluczowe jest to, że pytanie nie staje się oskarżeniem wypowiedzianym poza relacją. W całym psalmie skarga jest kierowana do Boga: po tych słowach psalmista nadal woła do Niego i prosi, by modlitwa dotarła do Jego obecności. Wiara nie ucisza więc pytania ani nie wymaga, by rozpacz szybko ustąpiła miejsca pocieszeniu. Pozwala przynieść przed Boga nawet wątpliwość, czy Jego łaska i wierność są widoczne w miejscu, które zdaje się odcięte od nadziei. Ten werset nie daje łatwej odpowiedzi na cierpienie ani obietnicy szybkiej odmiany. Pokazuje modlitwę, która trwa bez rozwiązania: nawet poczucie zapomnienia zostaje nazwane przed Bogiem, a nie przemilczane w Jego obecności.

Ten werset jest pytaniem, a nie wyznaniem wiary. Psalmista nie twierdzi, że cuda Boga widać w ciemnościach. On pyta, czy tak jest, i ta różnica ma znaczenie. Modlitwa powstaje w samym środku mroku: w wersetach 9 i 10 autor opisuje oddalonych znajomych, słabnący wzrok i bezsilność. Dalej, w wersetach 11 i 12, pyta podobnie o zmarłych i grób. Te pytania nie prowadzą do gotowej odpowiedzi. Mimo to psalmista wciąż wzywa Boga, wyciąga ręce i modli się o poranku. Taka modlitwa pokazuje, że szczere pytanie w ciemności nie jest zerwaniem z Bogiem. Człowiek, który po stracie pracy przez wiele tygodni nie widzi wyjścia, może nazwać swoje wątpliwości wprost, zamiast udawać, że wszystko rozumie. Psalm pozwala na taką szczerość i jednocześnie trzyma ją przy Bogu, a nie przy rozpaczy. Pytanie o cuda i sprawiedliwość dotyczy tego, czego w ciemności najbardziej brakuje: widzialnego znaku wierności Boga. Psalmista tego znaku jeszcze nie ma. Ma pytanie i drogę do Boga, która pozostaje otwarta.

W Księdze Psalmów 88:13 pytanie wyrasta z modlitwy człowieka, który woła do Boga za dnia i nocą, a zarazem doświadcza osamotnienia i bliskości śmierci. „Czy Twoje cuda ukazują się w ciemnościach, a Twoja sprawiedliwość w ziemi zapomnienia?” To nie brzmi jak spokojne rozważanie o Bożych przymiotach. Jest wołaniem o odpowiedź tam, gdzie śmierć wydaje się zamykać przestrzeń dla działania Boga, a pamięć o Jego dobroci nie dociera do żywych. Obraz „ziemi zapomnienia” nie rozstrzyga, że Bóg zapomniał o modlącym się. Ukazuje raczej głębię jego doświadczenia: miejsce, w którym człowiek nie widzi ani cudu, ani sprawiedliwości. Psalm nie zasłania tej ciemności obietnicą szybkiej odmiany. W sąsiednich wersetach pytanie o cuda i chwałę zmarłych przechodzi w dalsze wołanie do Boga. Sama modlitwa pozostaje więc znakiem więzi, choć nie przynosi tu wyjaśnienia cierpienia. Ten werset daje język wierze, która nie potrafi znaleźć pocieszenia, lecz nadal zwraca się ku Bogu. Nie udaje światła. Pozostawia jednak pytanie wypowiedziane przed Tym, od którego psalmista wciąż oczekuje odpowiedzi.