Księga Psalmów 42:12 – znaczenie i zastosowanie

Ten fragment zaczyna się pytaniem, które brzmi jak rozmowa z kimś bardzo bliskim: czemu jesteś zgnębiona, moja duszo, i czemu jęczysz we mnie? Psalmista nie ucisza tego, co w nim ciąży, tylko nazywa to po imieniu. W Księdze Psalmów 42:10 pytał Boga, czemu o nim zapomniał, a tutaj to samo pytanie kieruje do własnego wnętrza. Smutek nie zostaje więc ukryty przed Bogiem, lecz trafia przed Jego oblicze, zarówno w słowach do Boga, jak i do samego siebie. Wcześniej w Księdze Psalmów 42:8 pojawia się obraz głębin i przewalających się fal, a w Księdze Psalmów 42:11 szyderstwo wrogów, którzy pytają, gdzie jest jego Bóg. Trudno o bardziej dotkliwe okoliczności. Mimo to zaufanie nie wynika z tego, że wszystko ustało. Psalmista mówi: „Ufaj Bogu, bo jeszcze Go będę wysławiać”. Jego nadzieja zakotwiczona jest w tym, kim jest Bóg, Zbawieniem jego oblicza i jego Bogiem, a nie w tym, że chwila stała się lżejsza. Może właśnie w tym leży cicha wskazówka tego wersetu. Nadzieja nie musi być pierwsza ani gotowa. Może wyrastać z pamięci o Bogu jeszcze wtedy, gdy dusza wciąż jęczy.

W Księdze Psalmów 42:12 psalmista zwraca się do własnej duszy: pyta o jej przygnębienie, a zarazem wzywa ją do ufności. To ważne rozróżnienie: wiara nie polega tu na zaprzeczaniu smutkowi. Wcześniej pojawiają się tęsknota za Bogiem, poczucie opuszczenia i drwiny przeciwników. Psalmista mówi o nich wprost, a jednak przypomina sobie, że Bóg pozostaje godny zaufania. Słowo „jeszcze” wyraża nadzieję skierowaną ku przyszłości. Nie podaje daty ustania cierpienia ani nie obiecuje, że trudna sytuacja zaraz się odmieni. Wskazuje natomiast, że obecny lament nie musi być ostatnim słowem. Wysławianie Boga jest oczekiwane pośród niewyjaśnionego bólu, nie dopiero po jego rozwiązaniu. Określenie „Zbawienie mojego oblicza” łączy wybawienie z obrazem twarzy, która może zostać podniesiona z przygnębienia. Bóg jest tu źródłem nadziei, nie łatwym wyjaśnieniem cierpienia. Psalm pokazuje, że szczera skarga i ufność mogą współistnieć: dusza jest zgnębiona, a jednak zwraca się ku Bogu. Właśnie to napięcie nadaje jej nadziei wiarygodność.

Psalmista nie udaje, że wszystko jest w porządku. Najpierw nazywa to, co się z nim dzieje: przygniecioną duszę, kości, które się kruszą, i szyderstwo wrogów, którzy powtarzają: „Gdzie jest twój Bóg?”. Dopiero potem zwraca się do własnej duszy. Nie czeka, aż spokój przyjdzie sam, by mówić o zaufaniu. Wypowiada je jako decyzję, a uczucia nadchodzą wolniej. W Księdze Psalmów 42:10 modlitwa jest jeszcze rozmową z Bogiem, a w Księdze Psalmów 42:12 rozmowa przenosi się do wnętrza człowieka. W zamęcie myśli krążą, a serce powtarza te same pytania. Psalmista odpowiada im krótko: „Ufaj Bogu”. Zaufanie zostaje tu nazwane słowami, zanim zostanie w pełni odczute. Dla kogoś, kto w nocy liczy zmartwienia, takie zdanie może być punktem wyjścia, zanim wróci spokój. Najmocniejsze w tym fragmencie jest zdanie „jeszcze Go będę wysławiać”. Psalmista mówi o chwaleniu Boga jako o czymś, co dopiero nadejdzie. Zbawienie zostaje tu połączone z obliczem i z Bogiem, którego psalmista nazywa swoim, a nie tylko z ulgą w trudnościach. Nadzieja opiera się więc na Bogu, a nie wyłącznie na tym, co dzieje się wokół.

W Psalmie 42 pragnienie Boga nie ucisza od razu bólu. Modlący się pyta, czemu jego dusza jest zgnębiona, a wcześniej mówi o tęsknocie za Bogiem żywym, o falach, które nad nim się przewalają, i o szyderstwie przeciwników. Werset 12 nie unieważnia tych słów. Pokazuje, że wiara potrafi przemówić do własnego wnętrza, nie udając, że cierpienie minęło. Ten głos nie jest chłodnym nakazem; wyrasta z relacji, w której skarga nadal kieruje się ku Bogu. „Ufaj Bogu” brzmi tu jak oparcie pośród niewiedzy, nie jak obietnica łatwego rozwiązania. Słowo „jeszcze” niesie perspektywę czasu: teraz uwielbienie może być przytłumione, lecz nie jest przekreślone. Nadzieja psalmisty nie opiera się na jego nastroju, ale na Bogu, którego nazywa swoim zbawieniem i swoim Bogiem. Obraz łani spragnionej wody otwiera cały psalm. Tęsknota nie jest dowodem braku wiary; świadczy o więzi, której dusza wciąż szuka. Człowiek może więc wypowiedzieć lament i wyznanie ufności w jednym oddechu. Nie ma tu szybkiego wyjaśnienia cierpienia, jest zaś pamięć, że Bóg pozostaje źródłem nadziei nawet wtedy, gdy serce nie umie jeszcze śpiewać.