Księga Psalmów 35:19 – znaczenie i zastosowanie

Ten werset pokazuje ranę, która nie kończy się na samej wrogości. Psalmista widzi ludzi, którzy cieszą się z jego chwiania się, a ich zakłamanie idzie w parze z pozorną bliskością. Słowa „nienawidzący mnie bez powodu mrugają oczami” mówią przede wszystkim o niesprawiedliwości tej niechęci, bo nie wynika ona z żadnej winy, którą można by wskazać. Gest mrugania może sugerować porozumiewawcze spojrzenie ponad głową człowieka, który cierpi, i właśnie to bywa najbardziej bolesne, bo odbiera mu prawo do własnej historii. Modlitwa w Księdze Psalmów 35:19 nie zaczyna się od zemsty, lecz od prośby, by ta radość nie została nagrodzona. Wcześniejsze wersety opisują człowieka otoczonego kpiną i szyderstwem, więc prośba dotyczy przede wszystkim ochrony przed publicznym upokorzeniem. Psalm nie udaje, że ten ból jest mały. Nazywa go wprost i zanosi do Boga, a w wersie 22 pojawia się bardzo osobiste wołanie: „nie milcz”. Najbardziej poruszające jest to, że psalmista nie chowa zranionej godności przed Tym, który widzi. Mówi o niej głośno, wskazuje na tych, którzy się cieszą, i pozostaje w tej rozmowie aż do końca. Dzięki temu lament staje się miejscem, w którym krzywda zostaje oddana w ręce Boga, a nie zamknięta w milczeniu.

W Księdze Psalmów 35:19 psalmista nie opisuje zwykłej niezgody, lecz prosi Boga, by jego wrogowie nie triumfowali nad nim: „Niech zakłamani wrogowie nie cieszą się ze mnie; nienawidzący mnie bez powodu mrugają oczami”. Ich radość nie jest tu niewinnym zadowoleniem z własnego powodzenia. W świetle sąsiednich wersetów wiąże się z szyderstwem wobec człowieka, który się chwieje, i z oskarżeniami wypowiadanymi jakby przeciwnicy widzieli jego winę na własne oczy. „Mruganie oczami” należy czytać jako obraz wrogiego, porozumiewawczego gestu, nie jako precyzyjny opis konkretnej sceny. Psalmista przedstawia w ten sposób pogardę, która próbuje odebrać mu wiarygodność i zrobić z jego krzywdy widowisko. Określenie „bez powodu” podkreśla jego przekonanie, że nienawiść przeciwników nie wynika ze słusznego zarzutu. Ważne jest jednak, że psalm nie obiecuje, iż człowiek wierzący zawsze uniknie szyderstwa ani że każda jego ocena konfliktu jest nieomylna. To modlitwa o Bożą obronę: zamiast przedstawiać odwet jako rozwiązanie, Dawid powierza Bogu sprawę niesprawiedliwie oskarżanego.

Ten werset opisuje szyderstwo, które niemal widać na twarzy wrogów. Dawid mówi o ludziach zakłamanych i takich, którzy nienawidzą go bez powodu. Ich radość z jego trudnego położenia staje się ciężarem, a mrugnięcie okiem jest znakiem złośliwej kpiny, która nie potrzebuje słów. Warto zauważyć, czego Dawid w tym miejscu nie robi. Nie opisuje własnej zemsty. Prosi, by wrogowie nie cieszyli się z niego. Kontekst psalmu pokazuje, że jego wołanie zaczyna się od skargi. Wrogowie nie mówią o tym, co służy pokojowi, i knują zdradliwe plany, jak czytamy w wersecie 20. Dawid przynosi tę niesprawiedliwość Bogu, zamiast ją sam rozstrzygać. Z praktycznego punktu widzenia ma to znaczenie. Szyderstwo potrafi mocno wyczerpać, bo podważa godność człowieka i sprawia, że trudno mu zachować spokój. Psalm nie udaje, że takie doświadczenie boli mniej. Nazywa je wprost i zanosi do Boga. Ten werset pokazuje, że szczera skarga może stać obok zaufania, a nie przeciw niemu.

Słowa „Niech zakłamani wrogowie nie cieszą się ze mnie; nienawidzący mnie bez powodu mrugają oczami” należą do modlitwy Dawida o obronę. W sąsiednich wersetach opisuje on ludzi, którzy radują się, gdy się chwieje, szydzą z niego i obmyślają zdradliwe plany. Ich mrugnięcie staje się znakiem porozumienia w szyderstwie: jakby cudze cierpienie było dla nich wspólnym żartem. „Bez powodu” nie oznacza tu, że każda krzywda jest łatwa do osądzenia z zewnątrz. Wyraża doświadczenie człowieka, który nie widzi podstaw dla tej nienawiści i nie potrafi sam jej powstrzymać. Psalm nie każe udawać, że drwina nie boli. Przynosi ją przed Boga, prosząc, by nie pozwolił, aby kłamstwo i triumf prześladowców stały się ostatnim słowem. Jest w tym spojrzeniu cicha godność: Dawid nie oddaje wrogom prawa do określenia prawdy o sobie. Zwraca się ku Bogu, który widzi to, co dzieje się w ukryciu, i może stanąć w obronie pokrzywdzonego. Wers nie obiecuje natychmiastowego końca ucisku; odsłania jednak przestrzeń modlitwy, w której człowiek nie jest sam wobec szyderstwa.