Księga Przysłów 30:29 – znaczenie i zastosowanie

Najpierw wymieniono cztery istoty, które poruszają się z godną podziwu gracją. Ich ruchy wydają się dostojne i pełne majestatu: chodzi o lwa, charta lub konia, kozła i króla. Wśród zwierząt lew zajmuje pierwsze miejsce dzięki swojej sile. Smutne jednak, gdy siła zajmuje podobne miejsce wśród ludzi, bo ludzki szacunek powinien wynikać z mądrości, a nie z mocy czy przemocy. Lew nie zbacza z drogi ani nie zmienia kroku z powodu tych, którzy go ścigają, bo wie, że nie zdołają go pokonać. Podobnie sprawiedliwi powinni być odważni jak lew i nie porzucać obowiązku z powodu trudności.

Chart, a może koń, również pięknie się porusza, zwłaszcza gdy jest gotowy do biegu albo przybrany w uprząż i rząd koński. Kozioł jest pełen gracji, gdy idzie na czele i prowadzi stado. Może to przypominać chrześcijanom, że warto przewodzić w czynieniu dobra i wskazywać innym właściwą drogę. Król, gdy ukazuje się w swoim majestacie, budzi respekt, a ludzie wiedzą, że niebezpiecznie byłoby wystąpić przeciwko niemu. Nikt nie może się z nim równać ani rzucić mu wyzwania bez ryzyka. Skoro tak jest w przypadku ziemskiego władcy, o ileż bardziej dotyczy to Stwórcy, który nas ukształtował.

Od tych istot i od króla możemy nauczyć się kilku pożytecznych rzeczy. Lew uczy odwagi i wytrwałości w każdym dobrym obowiązku, by nie zawracać, gdy robi się trudno. Chart uczy szybkości i gotowości do działania. Kozioł uczy troski o domowników i osoby powierzone naszej opiece. Król przypomina, że dzieci należy wychowywać w należytym posłuszeństwie i powadze. Wszyscy razem uczą nas, jak dobrze postępować i układać swoje życie tak, by było nie tylko bezpieczne, lecz także stosowne i pełne wdzięku.

Kolejne ostrzeżenie dotyczy panowania nad sobą w każdej sytuacji, zwłaszcza gdy w grę wchodzi król albo ktoś mający wyższą władzę. Zasada jest zawsze ta sama: nie wolno pozwolić, by uraza posunęła się za daleko, ani z dumą opierać się, gdy ktoś nas upomina. Jeśli wynosimy się pychą albo sprzeciwiamy tym, którzy nad nami stoją, postępujemy nierozsądnie. Ludzie zachowujący się wyniośle lub obraźliwie przynoszą wstyd samym sobie i ujawniają własną słabość.

Nawet jeśli złe myśli pojawiły się tylko w naszym umyśle, powinniśmy położyć rękę na ustach. Oznacza to, że trzeba ukorzyć się z powodu zła i nie dopuścić, by złe myśli przerodziły się w złe słowa. Hiob użył podobnego wyrażenia, gdy pokutował za nierozważne słowa (Księga Hioba 40:4). Trędowaty, uznany za nieczystego, zakrywał górną wargę na znak wstydu i nieczystości. Gdy postąpiliśmy źle, lepiej zamilknąć i przyznać się do winy niż uparcie się usprawiedliwiać. Milczenie często pomaga uspokoić tych, których uraziliśmy.

Musimy także powstrzymywać złe myśli, zanim przerodzą się w słowa. Nie wolno pozwalać, by się rozprzestrzeniały. Trzeba je trzymać na wodzy, nawet jeśli wymaga to silnej samokontroli. Źle jest myśleć o złu, ale jeszcze gorzej je wypowiadać, bo słowa świadczą o zgodzie na grzech i mogą szerzyć go wśród innych. Chrystus nie pozwalał złym duchom mówić, a my nie powinniśmy pozwalać, by grzeszne myśli rządziły naszymi ustami.

Powinniśmy też uważać, by nie wzbudzać gniewu innych. Niektórzy tak prowokują słowami i czynami, że niemal wymuszają gniew i sprawiają, że inni wpadają w złość, choćby tego nie chcieli. Takie postępowanie prowadzi do kłótni, a tam, gdzie narasta spór, szybko pojawiają się zamęt i wszelkie złe czyny. Jak ubijanie mleka wydobywa masło, a mocne ściśnięcie nosa może wywołać krwawienie, tak podsycany i wymuszany gniew prowadzi do szkód i niszczy to, co w człowieku dobre. Jedno gniewne słowo wywołuje następne, aż w końcu pojawiają się gorzkie kłótnie i długotrwałe waśnie. Niech więc nic nie będzie powiedziane ani zrobione z gwałtownością, lecz wszystko z łagodnością i spokojem.