Księga Liczb 24:10 – znaczenie i zastosowanie

Widzimy tu koniec bezskutecznej próby przeklęcia Izraela i całkowity upadek planu. Balak, król Moabu, wpada we wściekłość na Bileama. Swoją złość okazuje słowami i czynami: z głębokiej frustracji uderza dłońmi, bo jego plany legły w gruzach, a podstęp się nie powiódł (Księga Liczb 24:10).

Balak zarzuca Bileamowi, że dopuścił się wobec niego wielkiej zniewagi i oszustwa. Mówi w istocie: „Wezwałem cię, żebyś przeklął moich wrogów, a ty zachowałeś się tak, jakbyś stał po ich stronie. Pobłogosławiłeś ich już trzy razy, choć wzniesiono ołtarze i złożono ofiary, żebym uwierzył, że na pewno ich przeklniesz”. Następnie odsyła Bileama i każe mu opuścić swój kraj. Odmawia mu też zaszczytów, które zamierzał mu przyznać, i mówi, że jednak mu ich nie da (Księga Liczb 24:11). „Pan pozbawił cię zaszczytów” — mówi, jakby posłuszeństwo Bogu było głupim wyborem, bo kosztowało Bileama doczesne korzyści.

Ludzie, którzy z powodu postępowania zgodnego z tym, co słuszne tracą coś w doczesnym życiu, często spotykają się z podobnymi szyderstwami. Traktuje się ich tak, jakby nierozsądnie wybrali obowiązek zamiast zysku. Gdyby jednak Bileam naprawdę i szczerze trzymał się słowa Pana, Bóg wynagrodziłby mu z nawiązką każdy zaszczyt, którego odmówił mu Balak.

Bileam próbuje się bronić przed rozczarowaniem Balaka. Ma mocny argument: Bóg powstrzymał go od wypowiedzenia tego, co chciał, i kazał mu powiedzieć coś, czego nie chciał. Balak nie powinien się o to gniewać, zwłaszcza że Bileam już wcześniej uprzedził go, jakie ograniczenie na nim ciąży (Księga Liczb 24:12–13). Balak nie mógł uczciwie zarzucić Bileamowi, że go oszukał, bo ten jasno powiedział, czego można się spodziewać.

Bileam próbuje też złagodzić sytuację (Księga Liczb 24:14). Skoro nie może zrobić tego, czego chce Balak, proponuje zaspokoić jego ciekawość przepowiedniami dotyczącymi okolicznych narodów. Ludzie z natury chętnie słuchają proroctw, a Bileam ma nadzieję, że w ten sposób uspokoi rozgniewanego króla. Mówi mu też, że wydarzenia dotyczące tego ludu nastąpią dopiero w odległej przyszłości, w późniejszych dniach. Balak nie musi więc obawiać się bezpośredniego zagrożenia, bo wizja dotyczy dalekiej przyszłości, a nie jego czasów.

Bileam proponuje następnie sposób zaszkodzenia Izraelowi bez używania przekleństw ani magicznych obrzędów. Prawdopodobnie właśnie to ma na myśli, gdy mówi, że chce Balakowi „udzielić rady” — użyte tu słowo oznacza doradzanie. Pełna treść tej rady nie została podana w tym miejscu, ale poznajemy ją później (Księga Liczb 31:16). Bileam poradził Balakowi, by zwabił Izraelitów do bałwochwalstwa. Właśnie w ten sposób próbował ich skrzywdzić zamiast przeklinać (Apokalipsa św. Jana 2:14). Nie uzyskał od Boga pozwolenia, by ich przekląć, więc skierował Balaka ku pomocy diabła w kuszeniu Izraelitów. Skoro nie mógł poruszyć nieba, postanowił wzburzyć piekło.